DÙNG CÔ ĐỘC ĐỂ XOA DỊU NỖI CÔ ĐƠN

DÙNG CÔ ĐỘC ĐỂ XOA DỊU NỖI CÔ ĐƠN

 

Đôi khi, chúng ta gặp khó khăn trong việc làm chủ và định hướng mối quan hệ của mình với người khác, cũng như mối quan hệ của mình với chính mình. Chúng ta dựng nên một cộng đồng với những mối quan hệ xung quanh để đối phó với những vấn đề nội tại, trong bản thân mỗi chúng ta. Và lắm lúc ta cố tình làm như thế để trốn khỏi cảm giác bức bối khi phải ngồi yên – một mình, đối diện với những cảm xúc ngổn ngang ấy bên trong tâm hồn.

Yêu thương người khác không phải là một lối thoát khỏi việc yêu bản thân

Trong cuốn “All About Love”, Bell Hooks đã viết: “Tất cả chúng ta đều mong mỏi một cộng đồng với nhiều người yêu thương mình. Nó tô điểm cho những niềm vui trong cuộc sống thêm rực rỡ. Nhưng nhiều người ra sức kiếm tìm một cộng đồng như thế chỉ vì muốn thoát khỏi nỗi sợ hãi khi phải sống đơn độc.”

Quả thật, không ít người trong chúng ta đang ráo riết tìm cách lấp đầy những khoảng lặng trong đời với những điều sao lãng kéo dài và liên tục – đặc biệt là những sao lãng đến từ người yêu hoặc những người xung quanh. Chúng giúp ta tránh khỏi cảm giác khó chịu nhức nhối khi phải ở một mình, không có ai bên cạnh, chỉ có sự đơn độc hiện diện trong căn phòng gò bó của bản thân mình.

Trong “Reaching Out”, Henri Nouwen đã viết: “Chẳng có một tình bạn hay tình yêu, một người vợ hay người chồng, một cộng đồng hay xã hội nào có thể dập tắt được những khao khát sâu sắc nhất của con người dành cho sự gắn kết và cảm giác trọn vẹn.”

Henri Nouwen tiếp tục đưa ra lập luận: “Thay vì ra sức chạy trốn khỏi sự cô đơn, buộc phải tìm cách quên đi hay phủ nhận nó, chúng ta cần bảo vệ, xem nó là một phần của cuộc sống và biến nó thành một sự cô độc có thể mang lại ích lợi… Cô đơn là đau đớn; nhưng cô độc là bình yên. Cô đơn khiến ta bám víu vào người khác trong tuyệt vọng; còn cô độc lại cho ta cơ hội để tôn trọng người khác”.

Thế nên: “Học cách ‘ngồi’ trong sự yên lặng và tĩnh tại ắt sẽ là bước trước nhất để mỗi người đạt được sự thanh thản khi ở một mình.”

Để yêu thương kẻ khác, bạn cần biết yêu thương chính mình. Và tình yêu dành cho chính mình được dựng nên từ chính những cô đơn

Bell Hooks viết: “Biết cách sống đơn độc là chìa khóa cốt lõi của nghệ thuật yêu thương. Khi có khả năng ở một mình, chúng ta sẽ có khả năng ở bên người khác mà không vô tình biến họ thành công cụ để chạy trốn khỏi những bất an bên trong mình”.

Không như nhu cầu riêng tư hay cảm giác muốn tránh né người khác, cô độc là khi ta có thời gian để thực sự nhìn lại chính mình, từ đó học cách yêu thương và hoàn thiện bản thân đích thực.

Chúng ta hay có chủ trương “nói về” và “cảm nhận” cảm xúc, vậy nên ta thường không dành đủ thời gian để chỉ “ngồi lại” với chúng. Bằng một cách chóng vánh, chúng ta quẳng cảm xúc của mình ra bên ngoài, rồi bước qua như thể chỉ cần làm thế thì những cảm xúc đó sẽ không còn ảnh hưởng gì nữa. Nhưng đó không phải là cách nó vận hành.

Chúng ta cần học cách ngồi lại với những trải nghiệm của chính mình, làm chủ cảm xúc của mình – hơn là chống lại hoặc dập tắt chúng. Chúng ta cần hít vào sự “thừa nhận”, rồi thở ra sự “chấp nhận” – cho đến khi chúng ta tìm thấy sự cứu rỗi và niềm yêu bản thân. Chúng chỉ xuất hiện đằng sau sự tĩnh lặng bên trong chính chúng ta.

Một số mẹo ngắn để bắt đầu:

Ngồi thiền. Có rất nhiều nguồn tài liệu tham khảo hữu hiệu dành cho người mới bắt đầu. Thiền mang lại nhiều lợi ích vô cùng to lớn, đặc biệt là nó giúp ta tĩnh tâm và cảm nhận sự bình yên trong chính bản thân mình.

Ngồi im lặng, không làm gì cả, chỉ đơn thuần quan sát mọi thứ xung quanh. Hãy thử đi đến một quán cà phê yên tĩnh nào đó, tạm dừng việc chạy trốn khỏi những nghĩ suy quẩn quanh đang diễn ra trong đầu lại, sau đó ghi nhận và “ôm” lấy mọi thứ đang vận hành xung quanh mà không thông qua bất kì phán xét hay cảm tính nào. Nếu một quán cà phê khiến bạn cảm thấy không thoải mái, bạn cũng có thể áp dụng phương pháp này ngay tại nhà.

Thở. Con người thường không hít thở sâu, đặc biệt là vào lúc cảm thấy lo lắng. Bất cứ lúc nào cảm xúc bất an trỗi dậy, hãy hít thở sâu một cách chậm rãi và có chủ ý. Tập trung vào việc hít vào, thở ra và lặp lại.

Thừa nhận từng cảm xúc và suy nghĩ khi nó diễn ra. Thay vì kìm nén cảm xúc hoặc đánh lạc hướng bản thân với những thứ khác, hãy tìm hiểu từng thứ, đối mặt với chúng, đặt tên cho chúng, sau đó nhẹ nhàng đặt chúng xuống thay vì lờ đi và khiến chúng ngày một tích trữ lớn hơn. Cứ nhẹ nhàng thừa nhận những cảm xúc tiêu cực: “Tôi đang cảm thấy lo lắng”, để rồi hít thở và đặt nó xuống. Nếu nó quay trở lại, cứ việc xác nhận nó một lần nữa, và lại đặt nó xuống một lần nữa.

Hãy dịu dàng với chính mình. Ban đầu, bạn ắt hẳn sẽ gặp phải những khó khăn, hoặc bạn cảm thấy những điều mình đang làm chẳng mang lại tác dụng gì cả. Đừng căng thẳng với điều này. Chúng ta ắt cần có những bước đi thật nhỏ, rồi tiếp tục duy trì nó – theo một cách thức dịu dàng với chính mình, để rồi cuối cùng, nó sẽ từ cảm giác dễ chịu mơn man lướt nhẹ qua làn da biến thành sự an toàn và thư thái ngự trị trong tâm hồn.

Đọc giả có thể gửi chia sẻ, bài viết, câu hỏi, nhu cầu tham vấn hoặc câu chuyện của bạn đến chúng tôi qua email: info@ladiesofvietnam.net, Zalo: +848 9934 4478. Chân thành cảm ơn và hẹn gặp các bạn trong những chương trình sắp tới.

CATHERINE

Đôi khi, chúng ta gặp khó khăn trong việc làm chủ và định hướng mối quan hệ của mình với người khác, cũng như mối quan hệ của mình với chính mình. Chúng ta dựng nên một cộng đồng với những mối quan hệ xung quanh để đối phó với những vấn đề nội tại, trong bản thân mỗi chúng ta. Và lắm lúc ta cố tình làm như thế để trốn khỏi cảm giác bức bối khi phải ngồi yên – một mình, đối diện với những cảm xúc ngổn ngang ấy bên trong tâm hồn.

Yêu thương người khác không phải là một lối thoát khỏi việc yêu bản thân

Trong cuốn “All About Love”, Bell Hooks đã viết: “Tất cả chúng ta đều mong mỏi một cộng đồng với nhiều người yêu thương mình. Nó tô điểm cho những niềm vui trong cuộc sống thêm rực rỡ. Nhưng nhiều người ra sức kiếm tìm một cộng đồng như thế chỉ vì muốn thoát khỏi nỗi sợ hãi khi phải sống đơn độc.”

Quả thật, không ít người trong chúng ta đang ráo riết tìm cách lấp đầy những khoảng lặng trong đời với những điều sao lãng kéo dài và liên tục – đặc biệt là những sao lãng đến từ người yêu hoặc những người xung quanh. Chúng giúp ta tránh khỏi cảm giác khó chịu nhức nhối khi phải ở một mình, không có ai bên cạnh, chỉ có sự đơn độc hiện diện trong căn phòng gò bó của bản thân mình.

Trong “Reaching Out”, Henri Nouwen đã viết: “Chẳng có một tình bạn hay tình yêu, một người vợ hay người chồng, một cộng đồng hay xã hội nào có thể dập tắt được những khao khát sâu sắc nhất của con người dành cho sự gắn kết và cảm giác trọn vẹn.”

Henri Nouwen tiếp tục đưa ra lập luận: “Thay vì ra sức chạy trốn khỏi sự cô đơn, buộc phải tìm cách quên đi hay phủ nhận nó, chúng ta cần bảo vệ, xem nó là một phần của cuộc sống và biến nó thành một sự cô độc có thể mang lại ích lợi… Cô đơn là đau đớn; nhưng cô độc là bình yên. Cô đơn khiến ta bám víu vào người khác trong tuyệt vọng; còn cô độc lại cho ta cơ hội để tôn trọng người khác”.

Thế nên: “Học cách ‘ngồi’ trong sự yên lặng và tĩnh tại ắt sẽ là bước trước nhất để mỗi người đạt được sự thanh thản khi ở một mình.”

Để yêu thương kẻ khác, bạn cần biết yêu thương chính mình. Và tình yêu dành cho chính mình được dựng nên từ chính những cô đơn

Bell Hooks viết: “Biết cách sống đơn độc là chìa khóa cốt lõi của nghệ thuật yêu thương. Khi có khả năng ở một mình, chúng ta sẽ có khả năng ở bên người khác mà không vô tình biến họ thành công cụ để chạy trốn khỏi những bất an bên trong mình”.

Không như nhu cầu riêng tư hay cảm giác muốn tránh né người khác, cô độc là khi ta có thời gian để thực sự nhìn lại chính mình, từ đó học cách yêu thương và hoàn thiện bản thân đích thực.

Chúng ta hay có chủ trương “nói về” và “cảm nhận” cảm xúc, vậy nên ta thường không dành đủ thời gian để chỉ “ngồi lại” với chúng. Bằng một cách chóng vánh, chúng ta quẳng cảm xúc của mình ra bên ngoài, rồi bước qua như thể chỉ cần làm thế thì những cảm xúc đó sẽ không còn ảnh hưởng gì nữa. Nhưng đó không phải là cách nó vận hành.

Chúng ta cần học cách ngồi lại với những trải nghiệm của chính mình, làm chủ cảm xúc của mình – hơn là chống lại hoặc dập tắt chúng. Chúng ta cần hít vào sự “thừa nhận”, rồi thở ra sự “chấp nhận” – cho đến khi chúng ta tìm thấy sự cứu rỗi và niềm yêu bản thân. Chúng chỉ xuất hiện đằng sau sự tĩnh lặng bên trong chính chúng ta.

Một số mẹo ngắn để bắt đầu:

Ngồi thiền. Có rất nhiều nguồn tài liệu tham khảo hữu hiệu dành cho người mới bắt đầu. Thiền mang lại nhiều lợi ích vô cùng to lớn, đặc biệt là nó giúp ta tĩnh tâm và cảm nhận sự bình yên trong chính bản thân mình.

Ngồi im lặng, không làm gì cả, chỉ đơn thuần quan sát mọi thứ xung quanh. Hãy thử đi đến một quán cà phê yên tĩnh nào đó, tạm dừng việc chạy trốn khỏi những nghĩ suy quẩn quanh đang diễn ra trong đầu lại, sau đó ghi nhận và “ôm” lấy mọi thứ đang vận hành xung quanh mà không thông qua bất kì phán xét hay cảm tính nào. Nếu một quán cà phê khiến bạn cảm thấy không thoải mái, bạn cũng có thể áp dụng phương pháp này ngay tại nhà.

Thở. Con người thường không hít thở sâu, đặc biệt là vào lúc cảm thấy lo lắng. Bất cứ lúc nào cảm xúc bất an trỗi dậy, hãy hít thở sâu một cách chậm rãi và có chủ ý. Tập trung vào việc hít vào, thở ra và lặp lại.

Thừa nhận từng cảm xúc và suy nghĩ khi nó diễn ra. Thay vì kìm nén cảm xúc hoặc đánh lạc hướng bản thân với những thứ khác, hãy tìm hiểu từng thứ, đối mặt với chúng, đặt tên cho chúng, sau đó nhẹ nhàng đặt chúng xuống thay vì lờ đi và khiến chúng ngày một tích trữ lớn hơn. Cứ nhẹ nhàng thừa nhận những cảm xúc tiêu cực: “Tôi đang cảm thấy lo lắng”, để rồi hít thở và đặt nó xuống. Nếu nó quay trở lại, cứ việc xác nhận nó một lần nữa, và lại đặt nó xuống một lần nữa.

Hãy dịu dàng với chính mình. Ban đầu, bạn ắt hẳn sẽ gặp phải những khó khăn, hoặc bạn cảm thấy những điều mình đang làm chẳng mang lại tác dụng gì cả. Đừng căng thẳng với điều này. Chúng ta ắt cần có những bước đi thật nhỏ, rồi tiếp tục duy trì nó – theo một cách thức dịu dàng với chính mình, để rồi cuối cùng, nó sẽ từ cảm giác dễ chịu mơn man lướt nhẹ qua làn da biến thành sự an toàn và thư thái ngự trị trong tâm hồn.

Đọc giả có thể gửi chia sẻ, bài viết, câu hỏi, nhu cầu tham vấn hoặc câu chuyện của bạn đến chúng tôi qua email: info@ladiesofvietnam.net, Zalo: +848 9934 4478. Chân thành cảm ơn và hẹn gặp các bạn trong những chương trình sắp tới.

CATHERINE

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...

TẠI SAO VIỆT NAM ÍT NƠI ĐÀO TẠO TÂM LÝ TRỊ LIỆU?

Tâm lý trị liệu – hiểu như một ngành khoa học ứng dụng đòi hỏi đào tạo bài bản, giám sát lâm sàng và tiêu chuẩn đạo đức nghiêm ngặt – hiện còn khan hiếm tại Việt Nam. Sự thiếu hụt này không chỉ đến từ khó khăn trong hệ thống giáo dục mà còn bắt nguồn từ văn hóa, chính...

ĐỨA TRẺ VÀ NGƯỜI MẸ TRẦM CẢM

  Khi người mẹ rơi vào trầm cảm, đứa trẻ không chỉ mất đi nguồn chăm sóc thường xuyên mà còn thiếu vắng sự kết nối cảm xúc – yếu tố thiết yếu cho sự phát triển thần kinh và gắn bó. Trầm cảm khiến người mẹ trở nên rút lui, nét mặt ít biểu cảm, giọng nói phẳng, khả...

KHI NGƯỜI MẸ ĐE DỌA BỎ MẶT CON TRAI MÌNH…

  Khi một người mẹ đe dọa bỏ mặc, rời đi, hoặc “không cần con nữa”, trải nghiệm này gây ra một dạng sang chấn gắn bó đặc biệt nặng nề đối với đứa trẻ, kể cả khi lời đe dọa không trở thành sự thật. Đối với trẻ em, người mẹ đại diện cho sự sống còn, an toàn và ổn...

NỖI ĐAU MẤT NGƯỜI THÂN

Khi cơ thể và tâm trí cùng tan vỡ Mất người thân là một trong những trải nghiệm đau đớn nhất mà con người có thể trải qua. Nó không chỉ là việc một người rời khỏi cuộc đời ta, mà còn là sự sụp đổ của cảm giác gắn bó, an toàn và ý nghĩa sống. Với nhiều người, đây không...

XẤU HỔ TÌNH DỤC MANG TÍNH VĂN HÓA

  Rất nhiều phụ nữ dị tính không hề thiếu ham muốn tình dục, nhưng họ mong muốn sự gần gũi, vuốt ve và kết nối cảm xúc nhiều hơn là quan hệ thâm nhập. Điều này không phải dấu hiệu lãnh cảm hay xa cách, mà xuất phát từ cơ chế xấu hổ tình dục (sexual shame) được...

KHI TA BỊ HẤP DẪN BỞI ĐIỀU LÀM TA TỔN THƯƠNG

  Trong trị liệu tâm lý, đặc biệt khi làm việc với sang chấn gắn bó, một hiện tượng lặp đi lặp lại thường thấy là việc thân chủ liên tục bị hấp dẫn bởi những kiểu người hoặc mối quan hệ gây tổn thương cho họ. Douglas C. Kort (2018) gọi hiện tượng này là CCSA –...

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...

TẠI SAO VIỆT NAM ÍT NƠI ĐÀO TẠO TÂM LÝ TRỊ LIỆU?

Tâm lý trị liệu – hiểu như một ngành khoa học ứng dụng đòi hỏi đào tạo bài bản, giám sát lâm sàng và tiêu chuẩn đạo đức nghiêm ngặt – hiện còn khan hiếm tại Việt Nam. Sự thiếu hụt này không chỉ đến từ khó khăn trong hệ thống giáo dục mà còn bắt nguồn từ văn hóa, chính...

ĐỨA TRẺ VÀ NGƯỜI MẸ TRẦM CẢM

  Khi người mẹ rơi vào trầm cảm, đứa trẻ không chỉ mất đi nguồn chăm sóc thường xuyên mà còn thiếu vắng sự kết nối cảm xúc – yếu tố thiết yếu cho sự phát triển thần kinh và gắn bó. Trầm cảm khiến người mẹ trở nên rút lui, nét mặt ít biểu cảm, giọng nói phẳng, khả...