Có những người lớn lên với cảm giác cơ thể mình là một nơi không an toàn để tồn tại. Họ ghét ngoại hình của mình, liên tục soi xét từng khuyết điểm, cảm thấy xấu hổ khi ăn, khi tăng cân, khi nhìn vào gương hoặc khi bị người khác nhìn thấy. Nhiều người nghĩ đó đơn giản là vấn đề tự ti ngoại hình hay áp lực thẩm mỹ. Nhưng dưới góc nhìn của sang chấn và gắn bó, sự căm ghét cơ thể thường bắt đầu rất sớm — từ những trải nghiệm bị ngược đãi, bỏ mặc hoặc lớn lên trong môi trường nơi cơ thể và cảm xúc của đứa trẻ không được tôn trọng.

Một đứa trẻ bị chê bai ngoại hình, bị kiểm soát cơ thể, bị xâm phạm ranh giới hoặc liên tục bị so sánh sẽ dần học rằng giá trị của mình phụ thuộc vào việc cơ thể có “đủ tốt” hay không. Có những đứa trẻ lớn lên trong sự lạnh nhạt cảm xúc, nơi cơ thể chỉ được chú ý khi nó gây phiền phức: khóc quá nhiều, ăn quá nhiều, béo lên, gầy đi hoặc không “đẹp” theo mong muốn của gia đình.

Khi đó, cơ thể không còn là nơi để sống — mà trở thành thứ cần bị sửa chữa, kiểm soát hoặc trừng phạt.

Rối loạn ăn uống thường không chỉ liên quan đến thức ăn. Nó liên quan đến kiểm soát, xấu hổ và cảm giác vô giá trị. Có người nhịn ăn đến kiệt sức để cảm thấy mình “đủ tốt”. Có người ăn mất kiểm soát để làm dịu cảm xúc rồi lại ghét bỏ bản thân sau đó. Cơ thể trở thành chiến trường nơi nỗi đau tâm lý được chuyển thành hành vi thể chất. Điều đau lòng là nhiều người không nhận ra họ đang cố giao tiếp một nỗi đau sâu hơn thông qua việc kiểm soát cơ thể mình.

Tương tự, phẫu thuật thẩm mỹ đôi khi không chỉ xuất phát từ mong muốn làm đẹp. Với nhiều người mang sang chấn gắn bó, việc thay đổi cơ thể là một nỗ lực tuyệt vọng để được yêu thương hơn, được nhìn thấy hơn hoặc thoát khỏi cảm giác “có gì đó sai với mình”. Có người sau nhiều lần can thiệp thẩm mỹ vẫn không cảm thấy đủ đẹp, bởi điều họ thật sự ghét không nằm ở khuôn mặt hay vóc dáng — mà nằm ở cảm giác xấu hổ và không đủ giá trị đã ăn sâu trong hệ thần kinh từ rất sớm.

Khi một đứa trẻ không được yêu thương một cách an toàn, chúng thường học cách nhìn cơ thể mình qua ánh mắt phán xét của người khác. Và theo thời gian, sự ngược đãi ấy trở thành tiếng nói nội tâm. Nhiều người trưởng thành sống trong cuộc chiến âm thầm với chính cơ thể mình mà không nhận ra họ đang lặp lại cách mình từng bị đối xử.

Phục hồi trong trị liệu không bắt đầu bằng việc ép bản thân yêu cơ thể ngay lập tức. Nó bắt đầu bằng việc hiểu rằng cơ thể này đã phải gồng gánh quá nhiều để tồn tại. Và có lẽ, điều cơ thể cần nhất chưa bao giờ là bị sửa chữa thêm — mà là lần đầu tiên được đối xử bằng sự an toàn, tôn trọng và lòng trắc ẩn.

MIA NGUYỄN

Có những người lớn lên với cảm giác cơ thể mình là một nơi không an toàn để tồn tại. Họ ghét ngoại hình của mình, liên tục soi xét từng khuyết điểm, cảm thấy xấu hổ khi ăn, khi tăng cân, khi nhìn vào gương hoặc khi bị người khác nhìn thấy. Nhiều người nghĩ đó đơn giản là vấn đề tự ti ngoại hình hay áp lực thẩm mỹ. Nhưng dưới góc nhìn của sang chấn và gắn bó, sự căm ghét cơ thể thường bắt đầu rất sớm — từ những trải nghiệm bị ngược đãi, bỏ mặc hoặc lớn lên trong môi trường nơi cơ thể và cảm xúc của đứa trẻ không được tôn trọng.

Một đứa trẻ bị chê bai ngoại hình, bị kiểm soát cơ thể, bị xâm phạm ranh giới hoặc liên tục bị so sánh sẽ dần học rằng giá trị của mình phụ thuộc vào việc cơ thể có “đủ tốt” hay không. Có những đứa trẻ lớn lên trong sự lạnh nhạt cảm xúc, nơi cơ thể chỉ được chú ý khi nó gây phiền phức: khóc quá nhiều, ăn quá nhiều, béo lên, gầy đi hoặc không “đẹp” theo mong muốn của gia đình.

Khi đó, cơ thể không còn là nơi để sống — mà trở thành thứ cần bị sửa chữa, kiểm soát hoặc trừng phạt.

Rối loạn ăn uống thường không chỉ liên quan đến thức ăn. Nó liên quan đến kiểm soát, xấu hổ và cảm giác vô giá trị. Có người nhịn ăn đến kiệt sức để cảm thấy mình “đủ tốt”. Có người ăn mất kiểm soát để làm dịu cảm xúc rồi lại ghét bỏ bản thân sau đó. Cơ thể trở thành chiến trường nơi nỗi đau tâm lý được chuyển thành hành vi thể chất. Điều đau lòng là nhiều người không nhận ra họ đang cố giao tiếp một nỗi đau sâu hơn thông qua việc kiểm soát cơ thể mình.

Tương tự, phẫu thuật thẩm mỹ đôi khi không chỉ xuất phát từ mong muốn làm đẹp. Với nhiều người mang sang chấn gắn bó, việc thay đổi cơ thể là một nỗ lực tuyệt vọng để được yêu thương hơn, được nhìn thấy hơn hoặc thoát khỏi cảm giác “có gì đó sai với mình”. Có người sau nhiều lần can thiệp thẩm mỹ vẫn không cảm thấy đủ đẹp, bởi điều họ thật sự ghét không nằm ở khuôn mặt hay vóc dáng — mà nằm ở cảm giác xấu hổ và không đủ giá trị đã ăn sâu trong hệ thần kinh từ rất sớm.

Khi một đứa trẻ không được yêu thương một cách an toàn, chúng thường học cách nhìn cơ thể mình qua ánh mắt phán xét của người khác. Và theo thời gian, sự ngược đãi ấy trở thành tiếng nói nội tâm. Nhiều người trưởng thành sống trong cuộc chiến âm thầm với chính cơ thể mình mà không nhận ra họ đang lặp lại cách mình từng bị đối xử.

Phục hồi trong trị liệu không bắt đầu bằng việc ép bản thân yêu cơ thể ngay lập tức. Nó bắt đầu bằng việc hiểu rằng cơ thể này đã phải gồng gánh quá nhiều để tồn tại. Và có lẽ, điều cơ thể cần nhất chưa bao giờ là bị sửa chữa thêm — mà là lần đầu tiên được đối xử bằng sự an toàn, tôn trọng và lòng trắc ẩn.

MIA NGUYỄN