TẾT TRONG MẮT NGƯỜI LỚN

TẾT TRONG MẮT NGƯỜI LỚN

 

Mỗi năm, khi không khí Tết không ngừng len lỏi và đất trời sắp sửa khoác màu áo mới, mọi đứa trẻ đều nôn nao háo hức, chỉ mong cho Tết đến thật mau. Ngược lại, đối với người lớn, Tết về mang theo những nỗi niềm vất vả và lo toan, khiến nhiều người chỉ cầu Tết sớm qua cho đỡ nặng lòng.

Có lẽ lúc còn thơ bé, ai cũng cất giấu cho riêng mình một vùng trời kỷ niệm về những ngày Tết vui tươi và rộn ràng. Tết đến là khi những đứa trẻ háo hức khoác lên người chiếc áo mới rồi chạy quanh nhà, đem cả mùa xuân về trên từng góc phố nhỏ. Tết còn là tiếng pháo hoa rình rang của đêm giao thừa, hòa cùng tiếng cười giòn giã, trong trẻo và vô tư. Được mong chờ nhất ngày Tết của trẻ con chính là những chiếc phong bao lì xì đỏ thắm do người lớn trao tặng, đổi lại là lời chúc về một năm mới bình an, như ý.

Cho đến sau này, khi con người ta dần lớn lên, niềm vui mỗi khi Tết đến xuân về cũng không còn vẹn nguyên như trước. Nhiều người đùa nhau rằng: “Đang yên đang lành tự nhiên Tết”, “Chữ Tết liền với chữ mệt một vần”, hay thường gặp nhất là tiếng thở dài chán nản: “Năm nay chẳng thấy có không khí Tết”.

Dường như càng trưởng thành, chúng ta lại càng trở nên khắt khe với ngày Tết hơn. Nhịp sống đô thị hối hả, xô bồ đang dần bào mòn nỗi hân hoan của một thời non trẻ, khiến Tết trở nên rườm rà, vô vị và ảm đạm. Đối với nhiều người, Tết chỉ đơn thuần là một kỳ nghỉ dài, chứ không còn là dịp để đắm chìm trong niềm vui quây quần khi đất trời thay màu áo mới.

Nhiều người lớn sợ Tết, bảo rằng thấy Tết là thấy mệt, bởi Tết của người lớn gắn liền với nỗi lo toan về tiền nong và những tính toán thiệt hơn. Đó có thể là khoản tiền chi trả các món nợ lặt vặt trong năm, cũng có thể là tiền mừng tuổi và sắm sửa đồ mới hoặc đồ cúng Tết – đủ để đôi vai tảo tần càng thêm nặng trĩu.

Sở dĩ người lớn không còn thích Tết như xưa, bởi họ đã qua rồi cái tuổi được là người vui vẻ, hạnh phúc nhất mỗi khi mùa xuân về. Đó cũng là lúc người lớn nhận ra, nụ cười trong trẻo, thơ ngây ngày bé đã được đánh đổi bằng bao nhiêu nhọc nhằn, vất vả từ những người mà họ thương yêu nhất. Thế nhưng, bằng một cách nào đó, chính những trách nhiệm và mối lo toan của những năm tháng trưởng thành lại là hương vị giúp ngày Tết trở nên đủ đầy và trọn vẹn.

Vậy Tết của người lớn là gì? Có lẽ, Tết là giọt nước mắt của những người tha hương đang mải mê tìm cảm giác ấm yên dưới mái nhà sau bao ngày tháng bôn ba trong giấc mơ thị thành. Tết còn là niềm hạnh phúc vô ngần khi được chăm sóc cho những người mình yêu thương bằng phong bao mừng tuổi ông bà với số tiền lần đầu kiếm được, hay cùng bố mẹ dọn dẹp, sắm sửa cho năm mới với nụ cười giản dị mà thiết tha.

Khi lớn lên, con người hết vô tư để tận hưởng trọn vẹn không khí Tết nhưng lại nhận ra tình yêu và trách nhiệm của hai tiếng gia đình. Tết không chỉ còn quanh quẩn với mùi áo mới, tiếng pháo hoa hay những phong bao lì xì đỏ thắm mà còn vương vấn ở những vẻ đẹp giản dị như giây phút cả nhà cùng quây quần bên nồi bánh chưng nghi ngút khói, hay đôi bàn tay chai sần đang dọn dẹp, trang hoàng nhà cửa của bố mẹ. Ngày Tết cứ thế mà trở nên trọn vẹn, không nhờ những món quà vật chất phô trương mà nhờ tình thương yêu thầm lặng mà mỗi người gửi tặng cho nhau.

Nếu Tết của những đứa trẻ là sự nuông chiều trong vòng tay của gia đình ấm êm, thì Tết của người lớn lại là hành trình phấn đấu để bao bọc lại gia đình và học cách trở thành chỗ dựa vững chãi cho những người thân thiết. Đối với người lớn, Tết không còn đượm màu sắc tinh khôi, mơ mộng của một thuở vụng dại mà có thêm những gam màu trầm lắng, xao xuyến của cả cuộc đời.

Tết của người lớn, bớt đi một chút vô tư trong trẻo, nhưng lại có thêm rất nhiều trách nhiệm và niềm tự hào. Dù có lớn đến mấy, dù mang theo nhiều nỗi lo ra sao, thì Tết vẫn là ngày hạnh phúc, hân hoan nhất khi chúng ta có những người thân yêu để cùng gắn bó và mỉm cười trong năm mới sắp đến.

CATHERINE

Mỗi năm, khi không khí Tết không ngừng len lỏi và đất trời sắp sửa khoác màu áo mới, mọi đứa trẻ đều nôn nao háo hức, chỉ mong cho Tết đến thật mau. Ngược lại, đối với người lớn, Tết về mang theo những nỗi niềm vất vả và lo toan, khiến nhiều người chỉ cầu Tết sớm qua cho đỡ nặng lòng.

Có lẽ lúc còn thơ bé, ai cũng cất giấu cho riêng mình một vùng trời kỷ niệm về những ngày Tết vui tươi và rộn ràng. Tết đến là khi những đứa trẻ háo hức khoác lên người chiếc áo mới rồi chạy quanh nhà, đem cả mùa xuân về trên từng góc phố nhỏ. Tết còn là tiếng pháo hoa rình rang của đêm giao thừa, hòa cùng tiếng cười giòn giã, trong trẻo và vô tư. Được mong chờ nhất ngày Tết của trẻ con chính là những chiếc phong bao lì xì đỏ thắm do người lớn trao tặng, đổi lại là lời chúc về một năm mới bình an, như ý.

Cho đến sau này, khi con người ta dần lớn lên, niềm vui mỗi khi Tết đến xuân về cũng không còn vẹn nguyên như trước. Nhiều người đùa nhau rằng: “Đang yên đang lành tự nhiên Tết”, “Chữ Tết liền với chữ mệt một vần”, hay thường gặp nhất là tiếng thở dài chán nản: “Năm nay chẳng thấy có không khí Tết”.

Dường như càng trưởng thành, chúng ta lại càng trở nên khắt khe với ngày Tết hơn. Nhịp sống đô thị hối hả, xô bồ đang dần bào mòn nỗi hân hoan của một thời non trẻ, khiến Tết trở nên rườm rà, vô vị và ảm đạm. Đối với nhiều người, Tết chỉ đơn thuần là một kỳ nghỉ dài, chứ không còn là dịp để đắm chìm trong niềm vui quây quần khi đất trời thay màu áo mới.

Nhiều người lớn sợ Tết, bảo rằng thấy Tết là thấy mệt, bởi Tết của người lớn gắn liền với nỗi lo toan về tiền nong và những tính toán thiệt hơn. Đó có thể là khoản tiền chi trả các món nợ lặt vặt trong năm, cũng có thể là tiền mừng tuổi và sắm sửa đồ mới hoặc đồ cúng Tết – đủ để đôi vai tảo tần càng thêm nặng trĩu.

Sở dĩ người lớn không còn thích Tết như xưa, bởi họ đã qua rồi cái tuổi được là người vui vẻ, hạnh phúc nhất mỗi khi mùa xuân về. Đó cũng là lúc người lớn nhận ra, nụ cười trong trẻo, thơ ngây ngày bé đã được đánh đổi bằng bao nhiêu nhọc nhằn, vất vả từ những người mà họ thương yêu nhất. Thế nhưng, bằng một cách nào đó, chính những trách nhiệm và mối lo toan của những năm tháng trưởng thành lại là hương vị giúp ngày Tết trở nên đủ đầy và trọn vẹn.

Vậy Tết của người lớn là gì? Có lẽ, Tết là giọt nước mắt của những người tha hương đang mải mê tìm cảm giác ấm yên dưới mái nhà sau bao ngày tháng bôn ba trong giấc mơ thị thành. Tết còn là niềm hạnh phúc vô ngần khi được chăm sóc cho những người mình yêu thương bằng phong bao mừng tuổi ông bà với số tiền lần đầu kiếm được, hay cùng bố mẹ dọn dẹp, sắm sửa cho năm mới với nụ cười giản dị mà thiết tha.

Khi lớn lên, con người hết vô tư để tận hưởng trọn vẹn không khí Tết nhưng lại nhận ra tình yêu và trách nhiệm của hai tiếng gia đình. Tết không chỉ còn quanh quẩn với mùi áo mới, tiếng pháo hoa hay những phong bao lì xì đỏ thắm mà còn vương vấn ở những vẻ đẹp giản dị như giây phút cả nhà cùng quây quần bên nồi bánh chưng nghi ngút khói, hay đôi bàn tay chai sần đang dọn dẹp, trang hoàng nhà cửa của bố mẹ. Ngày Tết cứ thế mà trở nên trọn vẹn, không nhờ những món quà vật chất phô trương mà nhờ tình thương yêu thầm lặng mà mỗi người gửi tặng cho nhau.

Nếu Tết của những đứa trẻ là sự nuông chiều trong vòng tay của gia đình ấm êm, thì Tết của người lớn lại là hành trình phấn đấu để bao bọc lại gia đình và học cách trở thành chỗ dựa vững chãi cho những người thân thiết. Đối với người lớn, Tết không còn đượm màu sắc tinh khôi, mơ mộng của một thuở vụng dại mà có thêm những gam màu trầm lắng, xao xuyến của cả cuộc đời.

Tết của người lớn, bớt đi một chút vô tư trong trẻo, nhưng lại có thêm rất nhiều trách nhiệm và niềm tự hào. Dù có lớn đến mấy, dù mang theo nhiều nỗi lo ra sao, thì Tết vẫn là ngày hạnh phúc, hân hoan nhất khi chúng ta có những người thân yêu để cùng gắn bó và mỉm cười trong năm mới sắp đến.

CATHERINE

SANG CHẤN PHỨC HỢP – CƠ THỂ, NÃO BỘ VÀ TÂM TRÍ

  Sang chấn phức hợp, hay Complex Post-Traumatic Stress Disorder, không chỉ là câu chuyện của ký ức mà là trải nghiệm lan rộng trong toàn bộ hệ thống con người—từ não bộ, cơ thể đến tâm trí. Khác với sang chấn đơn lẻ, CPTSD thường hình thành qua thời gian dài...

LỖI LẦM LỚN NHẤT LÀ SỐNG CUỘC ĐỜI CỦA MÌNH

Nghe có vẻ nghịch lý, nhưng với nhiều người lớn lên trong thiếu thốn tình cảm, việc “sống cuộc đời của mình” lại từng là điều sai trái. Những đứa trẻ bị bỏ mặc về cảm xúc, không được nhìn thấy, không được lắng nghe, thường học rất sớm rằng nhu cầu của mình không quan...

KHI CON TRAI BỊ MIỆT THỊ NGOẠI HÌNH

Đàn ông cũng bị miệt thị ngoại hình, nhưng câu chuyện này thường bị xem nhẹ hoặc bị phủ nhận. Từ nhỏ, nhiều bé trai đã phải đối diện với những lời trêu chọc về cân nặng, chiều cao, làn da, hay những đặc điểm không “đủ nam tính”. Trong môi trường gia đình, trường học,...

KHÔNG BIẾT MÌNH LÀ AI, BẮT ĐẦU TỪ ĐÂU

  CPTSD – hay Complex Post-Traumatic Stress Disorder – không phải lúc nào cũng hiện lên như những ký ức rõ ràng về chấn thương, mà thường là một cảm giác mơ hồ nhưng dai dẳng: không biết phải bắt đầu từ đâu với chính cuộc đời mình. Người mang CPTSD có thể thức...

NIỀM HY VỌNG BỆNH LÝ

Những đứa trẻ lớn lên trong thiếu thốn tình cảm thường không ngừng nuôi một niềm hy vọng rất bền bỉ: rằng một ngày nào đó, cha mẹ sẽ thương mình theo cách mình luôn khao khát. Hy vọng ấy không ồn ào, không rõ ràng, mà len lỏi trong từng hành vi nhỏ—cố gắng ngoan hơn,...

CPTSD VÀ PHÂN LY

  Khi não cất đi những ký ức đau thương Không phải tất cả ký ức đều được lưu giữ theo cách rõ ràng và có thể gọi tên. Với những người trải qua sang chấn phức hợp (CPTSD), đặc biệt là trong các mối quan hệ kéo dài như gia đình hoặc tình yêu, não bộ đôi khi “cất...

“ANESTHESIA” – TRẠNG THÁI TÊ CẢM XÚC, CƠ THỂ

  Sang chấn phức hợp (CPTSD) không chỉ đến từ một sự kiện đơn lẻ, mà hình thành khi một người phải sống trong những trải nghiệm tổn thương lặp đi lặp lại, thường xảy ra trong các mối quan hệ gần gũi như gia đình hoặc tình yêu. Điều khiến CPTSD trở nên đặc biệt...

CPTSD Ở TRẺ EM

Rối loạn sang chấn phức hợp (Complex PTSD – CPTSD) ở trẻ em xảy ra khi các em phải tiếp xúc lặp đi lặp lại với những trải nghiệm gây tổn thương, đặc biệt trong các mối quan hệ gần gũi như gia đình. Khác với sang chấn đơn lẻ, CPTSD hình thành trong bối cảnh kéo dài như...

RỐI LOẠN CĂNG THẲNG HẪU SANG CHẤN PHỨC HỢP Ở NAM GIỚI

Rối loạn sang chấn phức hợp (Complex PTSD – CPTSD) là hệ quả của việc tiếp xúc lặp đi lặp lại với các trải nghiệm gây tổn thương, đặc biệt trong những mối quan hệ thân mật như gia đình hoặc tình yêu. Ở nam giới, CPTSD thường bị bỏ sót hoặc hiểu sai, bởi biểu hiện của...

KHI NAM GIỚI LÀ NẠN NHÂN CỦA BẠO HÀNH

  Trong nhận thức xã hội phổ biến, bạo hành trong mối quan hệ thường được nhìn nhận theo một chiều: nam giới là người gây hại, còn phụ nữ là nạn nhân. Tuy nhiên, thực tế phức tạp hơn nhiều. Nam giới cũng có thể là nạn nhân của bạo hành trong tình yêu và gia đình,...

SANG CHẤN PHỨC HỢP – CƠ THỂ, NÃO BỘ VÀ TÂM TRÍ

  Sang chấn phức hợp, hay Complex Post-Traumatic Stress Disorder, không chỉ là câu chuyện của ký ức mà là trải nghiệm lan rộng trong toàn bộ hệ thống con người—từ não bộ, cơ thể đến tâm trí. Khác với sang chấn đơn lẻ, CPTSD thường hình thành qua thời gian dài...

LỖI LẦM LỚN NHẤT LÀ SỐNG CUỘC ĐỜI CỦA MÌNH

Nghe có vẻ nghịch lý, nhưng với nhiều người lớn lên trong thiếu thốn tình cảm, việc “sống cuộc đời của mình” lại từng là điều sai trái. Những đứa trẻ bị bỏ mặc về cảm xúc, không được nhìn thấy, không được lắng nghe, thường học rất sớm rằng nhu cầu của mình không quan...

KHI CON TRAI BỊ MIỆT THỊ NGOẠI HÌNH

Đàn ông cũng bị miệt thị ngoại hình, nhưng câu chuyện này thường bị xem nhẹ hoặc bị phủ nhận. Từ nhỏ, nhiều bé trai đã phải đối diện với những lời trêu chọc về cân nặng, chiều cao, làn da, hay những đặc điểm không “đủ nam tính”. Trong môi trường gia đình, trường học,...

KHÔNG BIẾT MÌNH LÀ AI, BẮT ĐẦU TỪ ĐÂU

  CPTSD – hay Complex Post-Traumatic Stress Disorder – không phải lúc nào cũng hiện lên như những ký ức rõ ràng về chấn thương, mà thường là một cảm giác mơ hồ nhưng dai dẳng: không biết phải bắt đầu từ đâu với chính cuộc đời mình. Người mang CPTSD có thể thức...

NIỀM HY VỌNG BỆNH LÝ

Những đứa trẻ lớn lên trong thiếu thốn tình cảm thường không ngừng nuôi một niềm hy vọng rất bền bỉ: rằng một ngày nào đó, cha mẹ sẽ thương mình theo cách mình luôn khao khát. Hy vọng ấy không ồn ào, không rõ ràng, mà len lỏi trong từng hành vi nhỏ—cố gắng ngoan hơn,...

CPTSD VÀ PHÂN LY

  Khi não cất đi những ký ức đau thương Không phải tất cả ký ức đều được lưu giữ theo cách rõ ràng và có thể gọi tên. Với những người trải qua sang chấn phức hợp (CPTSD), đặc biệt là trong các mối quan hệ kéo dài như gia đình hoặc tình yêu, não bộ đôi khi “cất...

“ANESTHESIA” – TRẠNG THÁI TÊ CẢM XÚC, CƠ THỂ

  Sang chấn phức hợp (CPTSD) không chỉ đến từ một sự kiện đơn lẻ, mà hình thành khi một người phải sống trong những trải nghiệm tổn thương lặp đi lặp lại, thường xảy ra trong các mối quan hệ gần gũi như gia đình hoặc tình yêu. Điều khiến CPTSD trở nên đặc biệt...

CPTSD Ở TRẺ EM

Rối loạn sang chấn phức hợp (Complex PTSD – CPTSD) ở trẻ em xảy ra khi các em phải tiếp xúc lặp đi lặp lại với những trải nghiệm gây tổn thương, đặc biệt trong các mối quan hệ gần gũi như gia đình. Khác với sang chấn đơn lẻ, CPTSD hình thành trong bối cảnh kéo dài như...

RỐI LOẠN CĂNG THẲNG HẪU SANG CHẤN PHỨC HỢP Ở NAM GIỚI

Rối loạn sang chấn phức hợp (Complex PTSD – CPTSD) là hệ quả của việc tiếp xúc lặp đi lặp lại với các trải nghiệm gây tổn thương, đặc biệt trong những mối quan hệ thân mật như gia đình hoặc tình yêu. Ở nam giới, CPTSD thường bị bỏ sót hoặc hiểu sai, bởi biểu hiện của...

KHI NAM GIỚI LÀ NẠN NHÂN CỦA BẠO HÀNH

  Trong nhận thức xã hội phổ biến, bạo hành trong mối quan hệ thường được nhìn nhận theo một chiều: nam giới là người gây hại, còn phụ nữ là nạn nhân. Tuy nhiên, thực tế phức tạp hơn nhiều. Nam giới cũng có thể là nạn nhân của bạo hành trong tình yêu và gia đình,...

NAM GIỚI VÀ SANG CHẤN DO BẠO HÀNH

Trong xã hội, hình ảnh nam giới thường gắn với sự mạnh mẽ, kiểm soát và “không được yếu đuối”. Chính khuôn mẫu này khiến sang chấn tâm lý ở nam giới – đặc biệt do bạo hành gia đình hoặc trong tình yêu – trở thành một chủ đề bị che giấu. Nhiều người đàn ông không nhận...

NHỮNG GIỌNG NÓI BÊN TRONG TÂM TRÍ

  Loạn thần và CPTSD (rối loạn stress sau sang chấn phức tạp) đều là những tình trạng tâm lý nghiêm trọng, nhưng bản chất và cách biểu hiện của chúng rất khác nhau, đặc biệt khi liên quan đến trải nghiệm “những tiếng nói bên trong”. Loạn thần là trạng thái mà một...

KHI CON GÁI CỘNG SINH VỚI CHA

Trong một số gia đình, mối quan hệ giữa cha và con gái có thể vượt khỏi ranh giới của sự gắn bó lành mạnh và trở thành một dạng “cộng sinh tâm lý” – nơi hai cá thể không còn tồn tại như những bản thể riêng biệt. Ở đó, người cha không chỉ là người bảo vệ hay chăm sóc,...

KHI CPTSD KHÔNG ĐƯỢC CHẨN ĐOÁN

CPTSD là một dạng sang chấn phức tạp, đòi hỏi sự hiểu biết sâu về cách tổn thương tích luỹ ảnh hưởng đến hệ thần kinh, cảm xúc và các mối quan hệ. Khi người hỗ trợ không có đủ nhận thức về CPTSD, quá trình trị liệu không chỉ kém hiệu quả mà đôi khi còn khiến thân chủ...

RỐI LOẠN CĂNG THẲNG SAU SANG CHẤN PHỨC HỢP

CPTSD (rối loạn căng thẳng sau sang chấn phức hợp) không hình thành từ một biến cố đơn lẻ, mà thường là hệ quả của nhiều trải nghiệm bất lợi kéo dài theo thời gian. Đó có thể là một tuổi thơ thiếu an toàn, sự bỏ bê cảm xúc, môi trường gia đình căng thẳng, hoặc những...

VÌ SAO TỰ HỌC, TỰ CHỮA LÀNH VẪN CHƯA ĐỦ VỚI CPTSD

Trong những năm gần đây, việc đọc sách, nghe podcast, học về tâm lý và “tự chữa lành” trở nên rất phổ biến. Nhiều người bắt đầu hành trình này với một mong muốn rất chân thành: hiểu bản thân, bớt đau, và sống nhẹ nhàng hơn. Đặc biệt với những người mang CPTSD, việc...

CPTSD – VÌ SAO KHÓ CHẨN ĐOÁN VÀ HỖ TRỢ

  CPTSD (rối loạn căng thẳng sau sang chấn phức tạp) là một dạng tổn thương tâm lý hình thành từ những trải nghiệm kéo dài, lặp đi lặp lại như bạo lực gia đình, bỏ bê cảm xúc, hoặc môi trường sống thiếu an toàn trong thời gian dài. Khác với PTSD thường gắn với...

KHI “THIÊN NGA ĐEN” CẤT CÁNH

Có những mối quan hệ mẹ – con gái không chỉ là gắn bó, mà là gắn chặt. Ở đó, ranh giới gần như không tồn tại. Người mẹ không nhìn con như một cá thể riêng biệt, mà như một phần mở rộng của chính mình. Mọi suy nghĩ, lựa chọn, cảm xúc của con đều bị định hình, dẫn dắt,...

KHI CON LÀ “LUXURY OBJECT” CỦA CHA MẸ

Có những đứa trẻ không được nhìn nhận như một con người độc lập, mà như một “niềm tự hào”, một “thành tích”, hay một “tài sản” để cha mẹ thể hiện với thế giới. Khi đó, đứa trẻ không còn được yêu vì chính nó, mà vì những gì nó làm được, đạt được, hoặc thể hiện ra bên...

SANG CHẤN PHỨC HỢP – NHỮNG ĐỨA TRẺ NGẮT KẾT NỐI KHỎI NỖI ĐAU

  Không phải mọi tổn thương đều đến từ một sự kiện lớn. Có những đứa trẻ lớn lên trong những tổn thương lặp đi lặp lại mỗi ngày – bị phớt lờ, bị kiểm soát, thiếu an toàn cảm xúc hoặc không được nhìn nhận. Những trải nghiệm này không ồn ào, nhưng kéo dài, và dần...