AI CHẲNG MUỐN ÔM TẾT VÀO LÒNG

AI CHẲNG MUỐN ÔM TẾT VÀO LÒNG

Tôi còn nhớ một ngày rất đẹp của học kỳ 2 năm lớp 5, tôi nắn nót viết vào nhật ký của mình ngày 01/01/2000 khi chương trình tivi của đài truyền hình Thành phố vang rền bài hát Sài Gòn cô tiên năm 2000. 

Ngày bắt đầu thế kỷ và thiên niên kỷ mới với những lời đồn tận thế liêu trai. Ấy vậy mà 20 năm đã trôi qua. Còn chưa kịp quen với con số 2019 đã phải ngỡ ngàng nhìn thời gian lôi kéo mọi thứ sang 2020.

Tết năm nay đến vội, mọi thứ cũng đều rất vội vàng. Gấp gáp đặt chuyến xe về quê Tết. Hối hả đi gửi quà tết cho ân nhân, cho khách hàng. Cuống cuồng trong hàng loạt báo cáo, tổng kết cuối năm. Cập rập sắm vội vài thứ cho gia đình ăn Tết… 

Đến một độ tuổi, ngó tờ lịch cứ đếm ngược 30, 25, 20… ngày nữa đến Tết mà thấy bao nhiêu áp lực tràn về. 

Có người bạn vào nam làm việc, giờ nghe đến Tết dù nhớ nhà và muốn về lắm nhưng lại không dám về. Vì áp lực tiền bạc phải lì xì, quà cáp con cháu, họ hàng, tiệc tùng. Nên có nhiều người phải chậc lưỡi “thôi để dành, hè về thăm nhà cho nhẹ nhàng”. 

Với những người con lập nghiệp ở nước ngoài, những ai chưa được dư dả, việc về quê ăn Tết cũng lắm trở trăn. Nói đúng hơn là họ sợ Tết. Họ ra đi tay trắng và trở về mang tiếng “Việt Kiều”, bản thân suốt cả năm trời lao động vất vả, lao đao nơi đất khách. Dẫu đồng tiền có lớn hơn nhưng nó chỉ lớn được khi về quê hương, còn những chi phí ở xứ người, thì ở đâu sống theo đó, có tiết kiệm mấy cũng chẳng thể ăn bữa cơm 30 nghìn đồng. Vậy mà cái tiếng “Việt Kiều” đeo đẳng, à thì có tiếng thì phải có miếng, để rồi dở dang bao giấc mơ ăn Tết quê nhà. Thị phi của cuộc đời chưa bao giờ dừng lại khi người ta chỉ nhìn được vào đồng tiền từ Tây ra Ta to to ấy.

Dẫu giờ đây có thể “ăn Tết” qua “màn hình”, có thể nghe và nhìn thấy mặt người thân, nhưng niềm vui đâu đã vẹn, hạnh phúc đâu đã tròn?

Rất nhiều người phải chắt chiu chi phí, thậm chí đi xin từng phần quà từ thiện ở các nhà thờ để có chút quà biếu mang về. Có những thực tế diễn ra phũ phàng nhưng người ta không chịu nhìn nhận sự “phũ” của họ và phủ nhận đi sự thật rằng họ rất vô tâm. Tôi từng chứng kiến ánh mắt buồn bã của một người bà, những ngày vừa đáp máy bay về chơi tết, nhà bà rôm rả cháu con, chị em, họ hàng. Nhưng họ đến để mừng “quà”, và những ngày sau đó, căn nhà đã vắng lặng dần. Rồi bà chẳng về ăn Tết nữa vì cảm thấy buồn hơn là không có Tết ở bên kia đại dương. 

Tôi còn nhớ mãi một câu nói xấu vô tình của một người “Việt Kiều gì mà về cho có mỗi chai dầu gió, keo thế”. Tôi chỉ biết cười cho suy nghĩ hẹp hòi và ích kỉ đó, tâm lý lạ lùng chăm chăm vào sự hào phóng của người khác một cách vô tâm. Hãy hiểu một điều, họ cũng bán sức lao động ở quê người và không có nghĩa vụ phải lo hết cho những ai quen biết. Và hãy trân trọng những món quà nhỏ bé mà họ chắt chiu và thông điệp họ muốn gửi gắm rằng họ vẫn nhớ đến người nhận. 

Có người hỏi vì sao cả khi lễ lạc tôi đều viết rất buồn. Câu trả lời đơn giản là vì những niềm vui nhiều người đã viết hộ, riêng nỗi buồn của phận người, tôi ước có được sự sẻ chia.

Cuộc đời này vốn dĩ không khó chỉ có con người làm khó lẫn nhau. Ai chẳng muốn ôm Tết vào lòng một cách nồng nhiệt và tươi vui. Chữ đoàn viên trong cái Tết truyền thống đầm ấm gia đình, chẳng biết tự bao giờ lại quy ra đếm đong bằng tiền bạc và những lời soi mói. 

“Tết này được thưởng bao nhiêu?”; 

“Năm nay lên chức gì rồi?”;

“Sao làm mãi mà chưa mua được nhà cửa thế?”

“Năm nay làm dư được bao nhiêu?” 

“Chừng nào lấy chồng? Con gái vầy là ế rồi đó biết không?”

… và cả tỷ những câu hỏi mang danh quan tâm dỏm  khác. 

Đã sang thập kỉ mới, hy vọng Tết sẽ thực sự trở về đúng ý nghĩa của nó và mọi người đều thực sự an vui. Xin gửi lời chúc sức khỏe và an lành đến tất cả mọi người. Chúc cho những người con xa quê phần nào được an ủi nỗi niềm sợ Tết, mong thật nhiều sự sẻ chia và thấu hiểu từ người thân yêu và bạn bè. Chúc cho những ai chưa đủ điều kiện về quê có một năm mới nhiều sức khoẻ và sẽ sớm có ngày đoàn viên không xa. 

LẠC NHIÊN

Tôi còn nhớ một ngày rất đẹp của học kỳ 2 năm lớp 5, tôi nắn nót viết vào nhật ký của mình ngày 01/01/2000 khi chương trình tivi của đài truyền hình Thành phố vang rền bài hát Sài Gòn cô tiên năm 2000. 

Ngày bắt đầu thế kỷ và thiên niên kỷ mới với những lời đồn tận thế liêu trai. Ấy vậy mà 20 năm đã trôi qua. Còn chưa kịp quen với con số 2019 đã phải ngỡ ngàng nhìn thời gian lôi kéo mọi thứ sang 2020.

Tết năm nay đến vội, mọi thứ cũng đều rất vội vàng. Gấp gáp đặt chuyến xe về quê Tết. Hối hả đi gửi quà tết cho ân nhân, cho khách hàng. Cuống cuồng trong hàng loạt báo cáo, tổng kết cuối năm. Cập rập sắm vội vài thứ cho gia đình ăn Tết… 

Đến một độ tuổi, ngó tờ lịch cứ đếm ngược 30, 25, 20… ngày nữa đến Tết mà thấy bao nhiêu áp lực tràn về. 

Có người bạn vào nam làm việc, giờ nghe đến Tết dù nhớ nhà và muốn về lắm nhưng lại không dám về. Vì áp lực tiền bạc phải lì xì, quà cáp con cháu, họ hàng, tiệc tùng. Nên có nhiều người phải chậc lưỡi “thôi để dành, hè về thăm nhà cho nhẹ nhàng”. 

Với những người con lập nghiệp ở nước ngoài, những ai chưa được dư dả, việc về quê ăn Tết cũng lắm trở trăn. Nói đúng hơn là họ sợ Tết. Họ ra đi tay trắng và trở về mang tiếng “Việt Kiều”, bản thân suốt cả năm trời lao động vất vả, lao đao nơi đất khách. Dẫu đồng tiền có lớn hơn nhưng nó chỉ lớn được khi về quê hương, còn những chi phí ở xứ người, thì ở đâu sống theo đó, có tiết kiệm mấy cũng chẳng thể ăn bữa cơm 30 nghìn đồng. Vậy mà cái tiếng “Việt Kiều” đeo đẳng, à thì có tiếng thì phải có miếng, để rồi dở dang bao giấc mơ ăn Tết quê nhà. Thị phi của cuộc đời chưa bao giờ dừng lại khi người ta chỉ nhìn được vào đồng tiền từ Tây ra Ta to to ấy.

Dẫu giờ đây có thể “ăn Tết” qua “màn hình”, có thể nghe và nhìn thấy mặt người thân, nhưng niềm vui đâu đã vẹn, hạnh phúc đâu đã tròn?

Rất nhiều người phải chắt chiu chi phí, thậm chí đi xin từng phần quà từ thiện ở các nhà thờ để có chút quà biếu mang về. Có những thực tế diễn ra phũ phàng nhưng người ta không chịu nhìn nhận sự “phũ” của họ và phủ nhận đi sự thật rằng họ rất vô tâm. Tôi từng chứng kiến ánh mắt buồn bã của một người bà, những ngày vừa đáp máy bay về chơi tết, nhà bà rôm rả cháu con, chị em, họ hàng. Nhưng họ đến để mừng “quà”, và những ngày sau đó, căn nhà đã vắng lặng dần. Rồi bà chẳng về ăn Tết nữa vì cảm thấy buồn hơn là không có Tết ở bên kia đại dương. 

Tôi còn nhớ mãi một câu nói xấu vô tình của một người “Việt Kiều gì mà về cho có mỗi chai dầu gió, keo thế”. Tôi chỉ biết cười cho suy nghĩ hẹp hòi và ích kỉ đó, tâm lý lạ lùng chăm chăm vào sự hào phóng của người khác một cách vô tâm. Hãy hiểu một điều, họ cũng bán sức lao động ở quê người và không có nghĩa vụ phải lo hết cho những ai quen biết. Và hãy trân trọng những món quà nhỏ bé mà họ chắt chiu và thông điệp họ muốn gửi gắm rằng họ vẫn nhớ đến người nhận. 

Có người hỏi vì sao cả khi lễ lạc tôi đều viết rất buồn. Câu trả lời đơn giản là vì những niềm vui nhiều người đã viết hộ, riêng nỗi buồn của phận người, tôi ước có được sự sẻ chia.

Cuộc đời này vốn dĩ không khó chỉ có con người làm khó lẫn nhau. Ai chẳng muốn ôm Tết vào lòng một cách nồng nhiệt và tươi vui. Chữ đoàn viên trong cái Tết truyền thống đầm ấm gia đình, chẳng biết tự bao giờ lại quy ra đếm đong bằng tiền bạc và những lời soi mói. 

“Tết này được thưởng bao nhiêu?”; 

“Năm nay lên chức gì rồi?”;

“Sao làm mãi mà chưa mua được nhà cửa thế?”

“Năm nay làm dư được bao nhiêu?” 

“Chừng nào lấy chồng? Con gái vầy là ế rồi đó biết không?”

… và cả tỷ những câu hỏi mang danh quan tâm dỏm  khác. 

Đã sang thập kỉ mới, hy vọng Tết sẽ thực sự trở về đúng ý nghĩa của nó và mọi người đều thực sự an vui. Xin gửi lời chúc sức khỏe và an lành đến tất cả mọi người. Chúc cho những người con xa quê phần nào được an ủi nỗi niềm sợ Tết, mong thật nhiều sự sẻ chia và thấu hiểu từ người thân yêu và bạn bè. Chúc cho những ai chưa đủ điều kiện về quê có một năm mới nhiều sức khoẻ và sẽ sớm có ngày đoàn viên không xa. 

LẠC NHIÊN

SANG CHẤN GẮN BÓ

  Sang chấn gắn bó (attachment trauma) là dạng tổn thương tâm lý phát sinh trong bối cảnh mối quan hệ gắn bó quan trọng – thường là giữa trẻ và người chăm sóc chính – khi nguồn an toàn đồng thời cũng là nguồn gây sợ hãi, bỏ rơi hoặc không ổn định. Khác với sang...

MẤT MÁT MƠ HỒ

Ambiguous loss (mất mát mơ hồ) là một dạng mất mát đặc biệt khi sự mất đi không rõ ràng, không trọn vẹn và không có điểm kết thúc cụ thể. Khái niệm này thường được dùng để mô tả những tình huống mà người thân vẫn còn sống nhưng không còn hiện diện về mặt tâm lý, cảm...

BẠN THEO TRƯỜNG PHÁI TRỊ LIỆU NÀO? KHI TƯ DUY “CHỌN PHE” LÊN NGÔI

Một trong những câu hỏi phổ biến nhất của sinh viên tâm lý là: “Em nên theo trường phái nào?” CBT, phân tâm, nhân văn, hiện sinh, tích cực...? Câu hỏi này phản ánh một nhu cầu rất tự nhiên: muốn có một nền tảng rõ ràng để bám vào khi bước vào nghề. Tuy nhiên, chính...

MÌNH XẤU – KHI BẠN GHÉT CƠ THỂ CHÍNH MÌNH

“Mình xấu.” Câu nói ấy thường không chỉ là một nhận xét về ngoại hình. Nó là một cảm giác, một trạng thái co rút bên trong cơ thể. Khi bạn đứng trước gương và thấy khó chịu, khi bạn né ánh mắt người khác, khi bạn chỉnh lại quần áo liên tục vì sợ bị đánh giá – đó không...

BUỔI THAM VẤN – TRỊ LIỆU ĐẦU TIÊN

Bước vào buổi tham vấn – trị liệu đầu tiên thường đi kèm với nhiều cảm xúc: hồi hộp, lo lắng, hoài nghi, thậm chí có chút sợ hãi. Nhiều người tự hỏi: mình cần chuẩn bị gì? Nhà trị liệu sẽ hỏi gì? Và sau buổi đó, điều gì sẽ thay đổi? Trước buổi đầu tiên, điều quan...

VÌ SAO MỘT BUỔI TÂM LÝ TRỊ LIỆU LẠI “ĐẮT”

“Chỉ ngồi nói chuyện một tiếng mà giá như vậy thì đắt quá.” Đây là suy nghĩ khá phổ biến khi ai đó cân nhắc trị liệu tâm lý. So với một buổi cà phê, một buổi tư vấn nhanh hay một khóa học ngắn hạn, chi phí cho mỗi phiên trị liệu có thể khiến nhiều người do dự. Tuy...

BỊ ĐAU TRONG TIẾN TRÌNH TRỊ LIỆU TÂM LÝ

Một trong những nỗi sợ lớn nhất khi bước vào trị liệu là: “Nếu nói về quá khứ, mình sẽ đau lại.” Và câu hỏi tiếp theo thường là: “Nếu đã đau như vậy, có cần phải xử lý những ký ức đó không?”Không phải mọi ký ức đều cần đào sâu. Có những điều đã thực sự nằm lại phía...

CHÚNG TA GẮN BÓ VỚI HỆ THẦN KINH CỦA NHAU

Chúng ta thường nghĩ mình yêu ai đó vì ngoại hình, trí thông minh, kiến thức hay những điểm hấp dẫn rõ ràng. Nhưng sự thật sâu hơn là: chúng ta không gắn bó với vẻ ngoài hay thành tích. Chúng ta gắn bó với hệ thần kinh (nervous system) của nhau. Gắn bó (attachment)...

SINH VIÊN TÂM LÝ CHỌN THAM VẤN HƠN TRỊ LIỆU

Trong quá trình học và định hướng nghề nghiệp, không ít sinh viên ngành tâm lý lựa chọn theo hướng tham vấn thay vì trị liệu chuyên sâu. Đây không phải là sự “kém hơn” về chuyên môn, mà phản ánh những khác biệt về đào tạo, trách nhiệm và mức độ sẵn sàng cá nhân. Thứ...

LÝ DO MỌI NGƯỜI CHI TRẢ CHO TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Dù ngày càng nhiều người nói về sức khỏe tinh thần, thực tế vẫn cho thấy phần lớn mọi người ngần ngại chi trả cho tâm lý trị liệu. Điều này không đơn thuần vì tài chính, mà còn liên quan đến cách xã hội nhìn nhận giá trị của sức khỏe tâm thần. Thứ nhất, sức...

SANG CHẤN GẮN BÓ

  Sang chấn gắn bó (attachment trauma) là dạng tổn thương tâm lý phát sinh trong bối cảnh mối quan hệ gắn bó quan trọng – thường là giữa trẻ và người chăm sóc chính – khi nguồn an toàn đồng thời cũng là nguồn gây sợ hãi, bỏ rơi hoặc không ổn định. Khác với sang...

MẤT MÁT MƠ HỒ

Ambiguous loss (mất mát mơ hồ) là một dạng mất mát đặc biệt khi sự mất đi không rõ ràng, không trọn vẹn và không có điểm kết thúc cụ thể. Khái niệm này thường được dùng để mô tả những tình huống mà người thân vẫn còn sống nhưng không còn hiện diện về mặt tâm lý, cảm...

BẠN THEO TRƯỜNG PHÁI TRỊ LIỆU NÀO? KHI TƯ DUY “CHỌN PHE” LÊN NGÔI

Một trong những câu hỏi phổ biến nhất của sinh viên tâm lý là: “Em nên theo trường phái nào?” CBT, phân tâm, nhân văn, hiện sinh, tích cực...? Câu hỏi này phản ánh một nhu cầu rất tự nhiên: muốn có một nền tảng rõ ràng để bám vào khi bước vào nghề. Tuy nhiên, chính...

MÌNH XẤU – KHI BẠN GHÉT CƠ THỂ CHÍNH MÌNH

“Mình xấu.” Câu nói ấy thường không chỉ là một nhận xét về ngoại hình. Nó là một cảm giác, một trạng thái co rút bên trong cơ thể. Khi bạn đứng trước gương và thấy khó chịu, khi bạn né ánh mắt người khác, khi bạn chỉnh lại quần áo liên tục vì sợ bị đánh giá – đó không...

BUỔI THAM VẤN – TRỊ LIỆU ĐẦU TIÊN

Bước vào buổi tham vấn – trị liệu đầu tiên thường đi kèm với nhiều cảm xúc: hồi hộp, lo lắng, hoài nghi, thậm chí có chút sợ hãi. Nhiều người tự hỏi: mình cần chuẩn bị gì? Nhà trị liệu sẽ hỏi gì? Và sau buổi đó, điều gì sẽ thay đổi? Trước buổi đầu tiên, điều quan...

VÌ SAO MỘT BUỔI TÂM LÝ TRỊ LIỆU LẠI “ĐẮT”

“Chỉ ngồi nói chuyện một tiếng mà giá như vậy thì đắt quá.” Đây là suy nghĩ khá phổ biến khi ai đó cân nhắc trị liệu tâm lý. So với một buổi cà phê, một buổi tư vấn nhanh hay một khóa học ngắn hạn, chi phí cho mỗi phiên trị liệu có thể khiến nhiều người do dự. Tuy...

BỊ ĐAU TRONG TIẾN TRÌNH TRỊ LIỆU TÂM LÝ

Một trong những nỗi sợ lớn nhất khi bước vào trị liệu là: “Nếu nói về quá khứ, mình sẽ đau lại.” Và câu hỏi tiếp theo thường là: “Nếu đã đau như vậy, có cần phải xử lý những ký ức đó không?”Không phải mọi ký ức đều cần đào sâu. Có những điều đã thực sự nằm lại phía...

KHI BẠN YÊU NGƯỜI CÓ SANG CHẤN THỜI THƠ ẤU

Yêu một người có tổn thương thời thơ ấu (childhood trauma) không giống với yêu một người chỉ đơn thuần “khó tính” hay “nhạy cảm”. Bạn không chỉ đang yêu con người hiện tại của họ. Bạn cũng đang yêu những phần đã từng bị bỏ rơi, bị làm tổn thương, hoặc chưa từng được...

KHI BẠN KẾT ĐÔI VỚI NGƯỜ HYPER – INDEPENDENT

Có những người bước vào mối quan hệ với một thông điệp ngầm: “Tôi không cần ai cả.” Họ tự chủ, mạnh mẽ, giải quyết mọi việc một mình và hiếm khi bộc lộ nhu cầu cảm xúc. Ở bên họ, bạn có thể cảm thấy ngưỡng mộ sự vững vàng ấy. Nhưng khi bạn kết đôi với một người...

KHI BẠN KẾT ĐÔI VỚI NGƯỜI HYPER-DEPENDENT

Có những mối quan hệ bắt đầu bằng cảm giác được cần đến. Người kia nhắn tin liên tục, muốn ở bên bạn mọi lúc, hỏi ý kiến bạn cho hầu hết quyết định và dường như xem bạn là trung tâm thế giới. Ban đầu, điều đó có thể tạo cảm giác đặc biệt và quan trọng. Nhưng khi bạn...