Đàn ông cũng bị miệt thị ngoại hình, nhưng câu chuyện này thường bị xem nhẹ hoặc bị phủ nhận. Từ nhỏ, nhiều bé trai đã phải đối diện với những lời trêu chọc về cân nặng, chiều cao, làn da, hay những đặc điểm không “đủ nam tính”. Trong môi trường gia đình, trường học, hoặc bạn bè, những câu nói tưởng như vô hại lại có thể tích tụ thành tổn thương sâu sắc. Khi những trải nghiệm này lặp lại, đặc biệt dưới dạng bắt nạt hoặc bạo hành tinh thần, chúng không chỉ là ký ức khó chịu mà còn có thể góp phần hình thành Complex Post-Traumatic Stress Disorder (rối loạn căng thẳng sau sang chấn phức hợp)—một dạng sang chấn kéo dài ảnh hưởng đến cách một người nhìn nhận chính mình và cơ thể của mình.

Điều đáng nói là xã hội thường không cho phép đàn ông thừa nhận nỗi đau này. Họ được dạy phải “cứng rắn”, phải bỏ qua, phải không để tâm đến ngoại hình. Nhưng cơ thể và hệ thần kinh thì không hoạt động theo những quy tắc đó. Những lời miệt thị lặp đi lặp lại có thể khiến một người phát triển cảm giác ghét bỏ chính cơ thể mình. Họ tránh nhìn vào gương, tránh chụp ảnh, hoặc luôn cảm thấy mình “có gì đó sai”. Đây không chỉ là sự tự ti đơn thuần, mà là một dạng đứt gãy trong mối quan hệ với cơ thể—khi cơ thể không còn là nơi an toàn để ở.

Sự mất kết nối này thường đi kèm với khó khăn trong việc cảm nhận và điều chỉnh cảm xúc. Nhiều người mô tả rằng họ không thực sự “cảm thấy” gì rõ ràng, hoặc ngược lại, cảm xúc dâng lên quá mạnh mà không kiểm soát được. Điều này liên quan đến Emotional regulation (khả năng điều hòa cảm xúc)—khả năng nhận diện và điều chỉnh trạng thái bên trong. Khi hệ thần kinh đã quen với việc bị xấu hổ hoặc đe dọa, nó có thể phản ứng bằng cách tê liệt hoặc quá tải. Trong một số trường hợp, họ còn trải nghiệm Dissociation (phân ly tâm lý), tức là cảm giác tách rời khỏi cơ thể, như thể mình không thực sự hiện diện.

Những tổn thương liên quan đến ngoại hình cũng có thể ảnh hưởng đến đời sống tình dục và sự thân mật. Nhiều bạn nam gặp phải lo âu về khả năng thể hiện (Performance anxiety), luôn sợ mình không đủ tốt, không đáp ứng được kỳ vọng, hoặc bị đánh giá. Tình trạng này có thể dẫn đến các khó khăn như Premature ejaculation (xuất tinh sớm) hoặc việc sử dụng Masturbation (thủ dâm) như một cách kiểm soát cảm giác và giảm căng thẳng. Tuy nhiên, đằng sau những biểu hiện này không chỉ là vấn đề sinh lý, mà còn là cảm giác xấu hổ, bị đánh giá, và thiếu an toàn trong việc hiện diện với cơ thể mình và với người khác.

Vấn đề là những biểu hiện này hiếm khi được nhìn nhận như hậu quả của sang chấn. Thay vào đó, người ta dễ gán nhãn là “yếu kém”, “thiếu bản lĩnh”, hoặc “có vấn đề cá nhân”. Điều này khiến nhiều người đàn ông rơi vào vòng lặp im lặng và cô lập, nơi họ vừa phải đối mặt với khó khăn, vừa không cảm thấy mình có quyền nói ra. Họ có thể cố gắng thay đổi bằng cách ép bản thân phải “tốt hơn”, nhưng càng cố kiểm soát, cơ thể lại càng phản kháng.

Việc nhận ra rằng đàn ông cũng có thể bị tổn thương sâu sắc bởi miệt thị ngoại hình là một bước quan trọng. Những gì họ trải qua không phải là sự yếu đuối, mà là phản ứng tự nhiên của một hệ thần kinh đã bị quá tải trong thời gian dài. Quá trình chữa lành không bắt đầu bằng việc đạt được một hình ảnh cơ thể lý tưởng, mà bằng việc xây dựng lại cảm giác an toàn bên trong—học cách kết nối lại với cơ thể, nhận diện cảm xúc, và dần dần điều hòa chúng. Khi đó, cơ thể không còn là nơi chứa đựng xấu hổ, mà có thể trở thành nơi bắt đầu của sự tin tưởng và kết nối thật sự.

MIA NGUYỄN

Đàn ông cũng bị miệt thị ngoại hình, nhưng câu chuyện này thường bị xem nhẹ hoặc bị phủ nhận. Từ nhỏ, nhiều bé trai đã phải đối diện với những lời trêu chọc về cân nặng, chiều cao, làn da, hay những đặc điểm không “đủ nam tính”. Trong môi trường gia đình, trường học, hoặc bạn bè, những câu nói tưởng như vô hại lại có thể tích tụ thành tổn thương sâu sắc. Khi những trải nghiệm này lặp lại, đặc biệt dưới dạng bắt nạt hoặc bạo hành tinh thần, chúng không chỉ là ký ức khó chịu mà còn có thể góp phần hình thành Complex Post-Traumatic Stress Disorder (rối loạn căng thẳng sau sang chấn phức hợp)—một dạng sang chấn kéo dài ảnh hưởng đến cách một người nhìn nhận chính mình và cơ thể của mình.

Điều đáng nói là xã hội thường không cho phép đàn ông thừa nhận nỗi đau này. Họ được dạy phải “cứng rắn”, phải bỏ qua, phải không để tâm đến ngoại hình. Nhưng cơ thể và hệ thần kinh thì không hoạt động theo những quy tắc đó. Những lời miệt thị lặp đi lặp lại có thể khiến một người phát triển cảm giác ghét bỏ chính cơ thể mình. Họ tránh nhìn vào gương, tránh chụp ảnh, hoặc luôn cảm thấy mình “có gì đó sai”. Đây không chỉ là sự tự ti đơn thuần, mà là một dạng đứt gãy trong mối quan hệ với cơ thể—khi cơ thể không còn là nơi an toàn để ở.

Sự mất kết nối này thường đi kèm với khó khăn trong việc cảm nhận và điều chỉnh cảm xúc. Nhiều người mô tả rằng họ không thực sự “cảm thấy” gì rõ ràng, hoặc ngược lại, cảm xúc dâng lên quá mạnh mà không kiểm soát được. Điều này liên quan đến Emotional regulation (khả năng điều hòa cảm xúc)—khả năng nhận diện và điều chỉnh trạng thái bên trong. Khi hệ thần kinh đã quen với việc bị xấu hổ hoặc đe dọa, nó có thể phản ứng bằng cách tê liệt hoặc quá tải. Trong một số trường hợp, họ còn trải nghiệm Dissociation (phân ly tâm lý), tức là cảm giác tách rời khỏi cơ thể, như thể mình không thực sự hiện diện.

Những tổn thương liên quan đến ngoại hình cũng có thể ảnh hưởng đến đời sống tình dục và sự thân mật. Nhiều bạn nam gặp phải lo âu về khả năng thể hiện (Performance anxiety), luôn sợ mình không đủ tốt, không đáp ứng được kỳ vọng, hoặc bị đánh giá. Tình trạng này có thể dẫn đến các khó khăn như Premature ejaculation (xuất tinh sớm) hoặc việc sử dụng Masturbation (thủ dâm) như một cách kiểm soát cảm giác và giảm căng thẳng. Tuy nhiên, đằng sau những biểu hiện này không chỉ là vấn đề sinh lý, mà còn là cảm giác xấu hổ, bị đánh giá, và thiếu an toàn trong việc hiện diện với cơ thể mình và với người khác.

Vấn đề là những biểu hiện này hiếm khi được nhìn nhận như hậu quả của sang chấn. Thay vào đó, người ta dễ gán nhãn là “yếu kém”, “thiếu bản lĩnh”, hoặc “có vấn đề cá nhân”. Điều này khiến nhiều người đàn ông rơi vào vòng lặp im lặng và cô lập, nơi họ vừa phải đối mặt với khó khăn, vừa không cảm thấy mình có quyền nói ra. Họ có thể cố gắng thay đổi bằng cách ép bản thân phải “tốt hơn”, nhưng càng cố kiểm soát, cơ thể lại càng phản kháng.

Việc nhận ra rằng đàn ông cũng có thể bị tổn thương sâu sắc bởi miệt thị ngoại hình là một bước quan trọng. Những gì họ trải qua không phải là sự yếu đuối, mà là phản ứng tự nhiên của một hệ thần kinh đã bị quá tải trong thời gian dài. Quá trình chữa lành không bắt đầu bằng việc đạt được một hình ảnh cơ thể lý tưởng, mà bằng việc xây dựng lại cảm giác an toàn bên trong—học cách kết nối lại với cơ thể, nhận diện cảm xúc, và dần dần điều hòa chúng. Khi đó, cơ thể không còn là nơi chứa đựng xấu hổ, mà có thể trở thành nơi bắt đầu của sự tin tưởng và kết nối thật sự.

​

MIA NGUYỄN