GỬI EM “NGƯỜI ĐÀN BÀ NGHĨ MÌNH ĐÃ CŨ”

GỬI EM “NGƯỜI ĐÀN BÀ NGHĨ MÌNH ĐÃ CŨ”

 

Tuổi thanh xuân phơi phới đến với em trong đôi mắt long lanh chưa một lần biết buồn và tư lự. Bỏ qua những cuộc tình ong bướm gió trăng, bỏ qua những ánh mắt đón đưa cùng những lời đường mật, em đến với anh – một người đàn ông đã từng trải qua một lần đổ vỡ cũng bởi tình yêu anh đem đến cho em quá vội vàng.

Anh, người đàn ông ngoài 30 tuổi với gương mặt góc cạnh đầy nam tính, thân hình cao to vạm vỡ cùng với cánh tay đầy nắng của công trường xây dựng. Anh từng đi nhiều và rất phong lưu nên đã nhiều lần anh quên mất việc chăm sóc gia đình nhỏ của mình. Chia tay, anh một mình đi về bên căn phòng trọ chật hẹp nhường ngôi nhà mới mua cho vợ và con – anh cô đơn, lẻ loi và trơ trọi.

Rồi anh trở thành người đàn ông đã từng trải, nhưng cũng chính cái tính đa tình phong lưu đã mang anh đến với em. Anh hứa sẽ làm lại cuộc đời, muốn được ở bên cạnh  người mình yêu, chắp vá và bù đắp cho em bởi những gì không trọn vẹn.

Lời hứa gió bay, em lấy anh sau một năm hẹn hò. Cái tính đào hoa, phóng khoáng của một người đàn ông chưa bao giờ là nỗi xấu hổ. Anh thích được chinh phục, yêu những trò mạo hiểm, phiêu lưu với ái tình như anh đã từng với em một cách đầy mê hoặc và chóng vánh.

Anh chẳng lấy gì làm hối hận khi lấy em nhưng để giữ gìn như lời hứa thì anh không thể thực hiện vì anh chưa bao giờ muốn thay đổi. Hay bởi đàn ông không cần phải đổi thay cũng không thiếu những con thiêu thân như em lao vào dẫu biết rằng hạnh phúc có khi là ngắn ngủi.

Em bước qua tuổi 30 trong nỗi buồn nặng trĩu. Sau 4 năm làm vợ của anh với hai đứa con thật kháu khỉnh, em giờ là người đàn bà đã cũ phải không anh? Khóe mắt em hằn sâu vì những đêm ngóng trông anh về, anh vội đến rồi vội đi trong căn nhà mang tên “hạnh phúc”. Anh vẫn luôn là người đàn ông của xã hội, chắc cũng có nhiều cô gái cả tin giống như em  mong được anh đón đưa chăm sóc.

Em đi về một mình, thèm một vòng tay yêu thương nhưng sao giờ anh trao em lại hờ hững không ngờ. Em thèm những say mê của anh ngày đầu mới gặp. Em thèm hơi ấm lấp đầy lồng ngực của người đàn ông quen mùi nắng gió để xua tan cõi lòng em trống vắng. Em giữ được ít phần thể xác trong anh nhưng tâm hồn đôi ta lại lạc lối. Không ít lần em trách mình đã cũ nên anh mới hết yêu thương và chẳng thèm nồng nàn như thuở mới yêu nhau.

Anh chưa bao giờ nặng lời, em cũng không thích cãi vã, chẳng bao giờ đôi ta đối mặt với những khoảng cách trong tình yêu. Để rồi, khi em phát hiện anh có tình nhân mới nơi công trường, em lại tự trách mình đã quá cũ đến nỗi anh phải tìm niềm vui mới bên đường. Hay em đã bị đẩy ra bên lề của một cuộc tình mau vui chóng tàn từ trước đây.

Em và anh chia tay, chẳng có gì là quá ầm ĩ vì anh biết đam mê xưa đã không còn. Em biết em sẽ chẳng bao giờ là người duy nhất trong cuộc đời anh. “Đàn ông đi biển có đôi, đàn bà đi biển mồ côi một mình”. Em ùa khóc khi anh quay đi, anh lại về với công trường, với bạn bè ủi an, với những thú vui mà chỉ đàn ông mới hiểu. Còn lại em, chỉ biết tự trách mình chẳng bao giờ mới, em trở thành người đàn bà đã cũ trong anh thật rồi!

Khóc hết nước mắt, đau một lần để không còn đắn đo và làm lại. Em chợt nhận ra đã từ lâu em chẳng biết làm mới bản thân mình như thế nào. Em vẫn là em của ngày xưa, thời gian bôi xóa những niềm vui và mang đến cho em quá nhiều những nỗi buồn đau trăn trở. Em chưa bao giờ thay đổi và anh cũng chẳng chịu đổi thay nên đôi ta như hai vạch thẳng song song tự tìm lối đi riêng cho mình.

Em cố níu kéo và cho rằng mình đã cũ để rồi tự cho phép anh phụ tình hay bản thân em luôn chỉ biết tìm kiếm niềm vui chung mà chưa bao giờ em biết vui riêng, cho mình, cho những người thương yêu bên cạnh.

Đàn bà chưa bao giờ cũ nếu mình nhìn thấy những giá trị của bản thân, không tự ru ngủ bằng những lời ngon ngọt để làm vừa lòng một ai khác. Chắc gì em đã cũ trong anh hay cũng bởi bản chất con người là thích nuông chiều cái Tôi của mình và khi đó chỉ bằng một ánh mắt, một lời yêu đầy khiêu khích và một mùi hương ngọt ngào cũng đủ làm anh say lòng như anh đã từng với em những ngày thanh xuân nông nổi.

Em, giờ cảm thấy hạnh phúc hơn rất nhiều bên bạn bè, gia đình. Đi về không có anh em quen với việc làm bạn với con, với đống tập sách mới mua và những chuyến viếng thăm của chị em đồng nghiệp. Em tự thấy mình trưởng thành hơn rất nhiều khi mất anh.

Rồi một ngày đầy nắng, em tình cờ gặp anh trong một góc quán quen. Anh nhìn em kêu tên lạ lẫm và nở một nụ cười đượm nét phong lưu thời son trẻ. Anh khen em vẫn đẹp như ngày mới quen, rồi anh hứa sẽ đến thăm con thường xuyên. Em cảm ơn anh đã quan tâm và chào anh ra về trong vẻ mặt tiếc nuối. Anh nắm tay em rồi nói: “Em chưa bao giờ là cũ trong anh”.

Vậy mà sống với anh em từng ngỡ mình đã cũ. Sống bên anh em đã tự chấp nhận, cam chịu và lặng lẽ bỏ mặc tất cả chỉ để trau chuốt cho cái vỏ hôn nhân của mình được nguyên vẹn. Hạnh phúc là khi chúng ta biết theo đuổi đam mê và bất hạnh là khi chính chúng ta lại từ bỏ bản thân mình.

Cuộc đời ai cũng sẽ đi qua những ngã rẽ, hãy chọn ngã rẽ của yêu thương vì ai trong chúng ta cũng  xứng đáng được hạnh phúc. Đừng đợi ai ban phát mà chính bản thân chúng ta phải thay đổi để không bị lạc lối trong những giấc mộng khó thành.  

“Người ngồi xuống xin mưa đầy, Trên hai tay cơn đau dài, Người nằm xuống nghe tiếng ru, Cuộc đời đó có bao lâu mà hững hờ”. Em quay đi để anh lại với hạnh phúc cũ, em mỉm cười thầm cảm ơn vì anh đã cho em nhận ra cuộc đời sẽ đẹp hơn nếu em biết yêu thương chính mình. Ngay từ lúc này, em sẽ chẳng bao giờ để mình phải cũ nữa đâu anh!

MIA

Tuổi thanh xuân phơi phới đến với em trong đôi mắt long lanh chưa một lần biết buồn và tư lự. Bỏ qua những cuộc tình ong bướm gió trăng, bỏ qua những ánh mắt đón đưa cùng những lời đường mật, em đến với anh – một người đàn ông đã từng trải qua một lần đổ vỡ cũng bởi tình yêu anh đem đến cho em quá vội vàng.

Anh, người đàn ông ngoài 30 tuổi với gương mặt góc cạnh đầy nam tính, thân hình cao to vạm vỡ cùng với cánh tay đầy nắng của công trường xây dựng. Anh từng đi nhiều và rất phong lưu nên đã nhiều lần anh quên mất việc chăm sóc gia đình nhỏ của mình. Chia tay, anh một mình đi về bên căn phòng trọ chật hẹp nhường ngôi nhà mới mua cho vợ và con – anh cô đơn, lẻ loi và trơ trọi.

Rồi anh trở thành người đàn ông đã từng trải, nhưng cũng chính cái tính đa tình phong lưu đã mang anh đến với em. Anh hứa sẽ làm lại cuộc đời, muốn được ở bên cạnh  người mình yêu, chắp vá và bù đắp cho em bởi những gì không trọn vẹn.

Lời hứa gió bay, em lấy anh sau một năm hẹn hò. Cái tính đào hoa, phóng khoáng của một người đàn ông chưa bao giờ là nỗi xấu hổ. Anh thích được chinh phục, yêu những trò mạo hiểm, phiêu lưu với ái tình như anh đã từng với em một cách đầy mê hoặc và chóng vánh.

Anh chẳng lấy gì làm hối hận khi lấy em nhưng để giữ gìn như lời hứa thì anh không thể thực hiện vì anh chưa bao giờ muốn thay đổi. Hay bởi đàn ông không cần phải đổi thay cũng không thiếu những con thiêu thân như em lao vào dẫu biết rằng hạnh phúc có khi là ngắn ngủi.

Em bước qua tuổi 30 trong nỗi buồn nặng trĩu. Sau 4 năm làm vợ của anh với hai đứa con thật kháu khỉnh, em giờ là người đàn bà đã cũ phải không anh? Khóe mắt em hằn sâu vì những đêm ngóng trông anh về, anh vội đến rồi vội đi trong căn nhà mang tên “hạnh phúc”. Anh vẫn luôn là người đàn ông của xã hội, chắc cũng có nhiều cô gái cả tin giống như em  mong được anh đón đưa chăm sóc.

Em đi về một mình, thèm một vòng tay yêu thương nhưng sao giờ anh trao em lại hờ hững không ngờ. Em thèm những say mê của anh ngày đầu mới gặp. Em thèm hơi ấm lấp đầy lồng ngực của người đàn ông quen mùi nắng gió để xua tan cõi lòng em trống vắng. Em giữ được ít phần thể xác trong anh nhưng tâm hồn đôi ta lại lạc lối. Không ít lần em trách mình đã cũ nên anh mới hết yêu thương và chẳng thèm nồng nàn như thuở mới yêu nhau.

Anh chưa bao giờ nặng lời, em cũng không thích cãi vã, chẳng bao giờ đôi ta đối mặt với những khoảng cách trong tình yêu. Để rồi, khi em phát hiện anh có tình nhân mới nơi công trường, em lại tự trách mình đã quá cũ đến nỗi anh phải tìm niềm vui mới bên đường. Hay em đã bị đẩy ra bên lề của một cuộc tình mau vui chóng tàn từ trước đây.

Em và anh chia tay, chẳng có gì là quá ầm ĩ vì anh biết đam mê xưa đã không còn. Em biết em sẽ chẳng bao giờ là người duy nhất trong cuộc đời anh. “Đàn ông đi biển có đôi, đàn bà đi biển mồ côi một mình”. Em ùa khóc khi anh quay đi, anh lại về với công trường, với bạn bè ủi an, với những thú vui mà chỉ đàn ông mới hiểu. Còn lại em, chỉ biết tự trách mình chẳng bao giờ mới, em trở thành người đàn bà đã cũ trong anh thật rồi!

Khóc hết nước mắt, đau một lần để không còn đắn đo và làm lại. Em chợt nhận ra đã từ lâu em chẳng biết làm mới bản thân mình như thế nào. Em vẫn là em của ngày xưa, thời gian bôi xóa những niềm vui và mang đến cho em quá nhiều những nỗi buồn đau trăn trở. Em chưa bao giờ thay đổi và anh cũng chẳng chịu đổi thay nên đôi ta như hai vạch thẳng song song tự tìm lối đi riêng cho mình.

Em cố níu kéo và cho rằng mình đã cũ để rồi tự cho phép anh phụ tình hay bản thân em luôn chỉ biết tìm kiếm niềm vui chung mà chưa bao giờ em biết vui riêng, cho mình, cho những người thương yêu bên cạnh.

Đàn bà chưa bao giờ cũ nếu mình nhìn thấy những giá trị của bản thân, không tự ru ngủ bằng những lời ngon ngọt để làm vừa lòng một ai khác. Chắc gì em đã cũ trong anh hay cũng bởi bản chất con người là thích nuông chiều cái Tôi của mình và khi đó chỉ bằng một ánh mắt, một lời yêu đầy khiêu khích và một mùi hương ngọt ngào cũng đủ làm anh say lòng như anh đã từng với em những ngày thanh xuân nông nổi.

Em, giờ cảm thấy hạnh phúc hơn rất nhiều bên bạn bè, gia đình. Đi về không có anh em quen với việc làm bạn với con, với đống tập sách mới mua và những chuyến viếng thăm của chị em đồng nghiệp. Em tự thấy mình trưởng thành hơn rất nhiều khi mất anh.

Rồi một ngày đầy nắng, em tình cờ gặp anh trong một góc quán quen. Anh nhìn em kêu tên lạ lẫm và nở một nụ cười đượm nét phong lưu thời son trẻ. Anh khen em vẫn đẹp như ngày mới quen, rồi anh hứa sẽ đến thăm con thường xuyên. Em cảm ơn anh đã quan tâm và chào anh ra về trong vẻ mặt tiếc nuối. Anh nắm tay em rồi nói: “Em chưa bao giờ là cũ trong anh”.

Vậy mà sống với anh em từng ngỡ mình đã cũ. Sống bên anh em đã tự chấp nhận, cam chịu và lặng lẽ bỏ mặc tất cả chỉ để trau chuốt cho cái vỏ hôn nhân của mình được nguyên vẹn. Hạnh phúc là khi chúng ta biết theo đuổi đam mê và bất hạnh là khi chính chúng ta lại từ bỏ bản thân mình.

Cuộc đời ai cũng sẽ đi qua những ngã rẽ, hãy chọn ngã rẽ của yêu thương vì ai trong chúng ta cũng  xứng đáng được hạnh phúc. Đừng đợi ai ban phát mà chính bản thân chúng ta phải thay đổi để không bị lạc lối trong những giấc mộng khó thành.  

“Người ngồi xuống xin mưa đầy, Trên hai tay cơn đau dài, Người nằm xuống nghe tiếng ru, Cuộc đời đó có bao lâu mà hững hờ”. Em quay đi để anh lại với hạnh phúc cũ, em mỉm cười thầm cảm ơn vì anh đã cho em nhận ra cuộc đời sẽ đẹp hơn nếu em biết yêu thương chính mình. Ngay từ lúc này, em sẽ chẳng bao giờ để mình phải cũ nữa đâu anh!

MIA

PHÂN BIỆT NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU, BÁC SĨ TÂM THẦN VÀ BÁC SĨ THẦN KINH

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần, việc phân biệt nhà tâm lý trị liệu, bác sĩ tâm thần và bác sĩ thần kinh không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc một người có nhận được sự hỗ trợ phù hợp hay không. Mỗi chuyên môn có vai trò riêng,...

NỖI SỢ MẤT NGƯỜI THÂN

Nỗi sợ mất người thân là một trong những nỗi sợ cảm xúc mạnh mẽ nhất mà con người có thể trải nghiệm. Ở mức bề mặt, nó có thể xuất hiện như lo âu khi người mình thương không hồi đáp, hoảng hốt khi có dấu hiệu xung đột, hoặc cảm giác bất an mỗi khi có khoảng cách....

XẤU HỔ TÌNH DỤC MANG TÍNH VĂN HÓA

  Rất nhiều phụ nữ dị tính không hề thiếu ham muốn tình dục, nhưng họ mong muốn sự gần gũi, vuốt ve và kết nối cảm xúc nhiều hơn là quan hệ thâm nhập. Điều này không phải dấu hiệu lãnh cảm hay xa cách, mà xuất phát từ cơ chế xấu hổ tình dục (sexual shame) được...

KHI TA BỊ HẤP DẪN BỞI ĐIỀU LÀM TA TỔN THƯƠNG

  Trong trị liệu tâm lý, đặc biệt khi làm việc với sang chấn gắn bó, một hiện tượng lặp đi lặp lại thường thấy là việc thân chủ liên tục bị hấp dẫn bởi những kiểu người hoặc mối quan hệ gây tổn thương cho họ. Douglas C. Kort (2018) gọi hiện tượng này là CCSA –...

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...

SANG CHẤN ĐẠO ĐỨC – MORAL INJURY

Khi vết thương nằm ở tầng sâu của lương tâm Không phải mọi sang chấn đều đến từ sợ hãi hay bạo lực. Có những tổn thương không nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng gặm nhấm con người từ bên trong – đó là sang chấn đạo đức (moral injury). Nó xuất hiện khi một người làm,...

PHÂN LY CƠ THỂ

  Phân ly cơ thể (somatic dissociation) là một dạng đặc biệt của phản ứng phân ly, trong đó sự tách rời không diễn ra ở cấp độ ý thức hay ký ức, mà biểu hiện trực tiếp thông qua cảm giác cơ thể, tri giác thân thể và các chức năng sinh học. Đây là một chiến lược...

PHÂN LY BẢN NGÃ

  Dissociative parts – hay các phần phân ly của bản ngã – là khái niệm trung tâm trong tâm lý học sang chấn hiện đại, mô tả hiện tượng tâm trí con người “tách ra” thành nhiều phần tương đối độc lập nhằm thích nghi với các trải nghiệm đau thương vượt quá khả năng...

PHÂN LY, TÊ LIỆT, ĐÔNG CỨNG GÂY ĐAU KHI QUAN HỆ

  Hiện tượng tê liệt, đông cứng hoặc phân ly ở bộ phận sinh dục nữ là một chủ đề nhạy cảm nhưng rất quan trọng trong lĩnh vực trị liệu tình dục và sang chấn. Đây không phải là dấu hiệu của sự “lạnh lùng” hay “thiếu ham muốn” như nhiều người lầm tưởng, mà là phản...

RỐI LOẠN PHÂN LY

  Khi tâm trí tách rời để sinh tồn Rối loạn phân ly là một cơ chế tự bảo vệ phức tạp của tâm trí, xảy ra khi con người phải đối diện với những trải nghiệm quá sức chịu đựng, thường là sang chấn nghiêm trọng trong thời thơ ấu như bạo hành, xâm hại tình dục, bỏ...

CAN THIỆP BẮT BUỘC THỦ PHẠM GÂY BẠO HÀNH

  Bạo lực gia đình là một trong những nguyên nhân gây sang chấn tâm lý nghiêm trọng và kéo dài nhất. Nhiều nạn nhân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, phải sống trong trạng thái sợ hãi, bất lực và bị “đông cứng” (freeze response) trong suốt thời gian dài. Khi bị dồn...

NỖI ĐAU BẤT LỰC CỦA NGƯỜI SỐNG SÓT SAU XÂM HẠI

Trầm cảm là một trong những hệ quả tâm lý phổ biến và nặng nề nhất đối với những người từng trải qua xâm hại tình dục. Trải nghiệm bị xâm phạm không chỉ để lại nỗi đau thể chất và tinh thần tức thời mà còn làm xói mòn niềm tin cơ bản của con người vào sự an toàn, giá...

“TRẦM CẢM” DO “NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

Trong xã hội hiện đại, mạng xã hội đã trở thành công cụ giao tiếp, giải trí và chia sẻ thông tin phổ biến. Tuy nhiên, việc sử dụng quá mức dẫn đến “nghiện mạng xã hội” đang trở thành một hiện tượng đáng báo động. Nghiện mạng xã hội không chỉ ảnh hưởng đến thói quen...

MỐI NGUY HIỂM KHI SỬ DỤNG MÀN HÌNH VỚI TRẺ EM

  Trong giai đoạn từ 0 đến 3 tuổi, não bộ của trẻ phát triển nhanh nhất và nhạy cảm nhất trong suốt cuộc đời. Đây là thời kỳ hình thành hàng tỷ kết nối thần kinh mới, được nuôi dưỡng qua những trải nghiệm thực tế như nghe giọng nói của cha mẹ, vận động, tiếp xúc...

“NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

  Trong kỷ nguyên công nghệ, mạng xã hội, trò chơi điện tử và các ứng dụng giải trí như TikTok đã trở thành một phần quen thuộc của đời sống hằng ngày. Tuy nhiên, khi việc sử dụng không còn nằm trong tầm kiểm soát, trẻ em và thanh thiếu niên rất dễ rơi vào trạng...

“NGHIỆN” MÀN HÌNH

  Trong thời đại công nghệ số, thiết bị điện tử như điện thoại thông minh, máy tính bảng hay máy tính trở thành công cụ không thể thiếu trong học tập, làm việc và giải trí. Tuy nhiên, khi việc sử dụng mất kiểm soát, lấn át các hoạt động cần thiết khác và gây suy...

CHE GIẤU BÍ MẬT ĐỂ GIA ĐÌNH KHÔNG TAN VỠ

Trong nhiều gia đình, khi có một sự thật khó chấp nhận – như chuyện vợ hoặc chồng ngoại tình, hay việc hôn nhân không còn hạnh phúc – các thành viên thường chọn cách che giấu và né tránh. Người lớn nói dối rằng “mọi chuyện vẫn ổn”, con cái giả vờ tin, còn cả gia đình...

NÓI DỐI MÃN TÍNH

  Nói dối là hành vi con người nào cũng từng trải qua, nhưng khi nó trở thành một thói quen kéo dài và dường như ăn sâu vào cách tồn tại của một người, ta gọi đó là nói dối mãn tính. Đây không chỉ đơn thuần là sự gian lận hay thiếu trung thực, mà thường là một cơ...

LGBT+ – NỖI ĐAU MANG TÊN CÔ ĐƠN

  Cô đơn là trải nghiệm mà ai cũng từng nếm trải, nhưng với cộng đồng LGBT+, nỗi cô đơn thường mang màu sắc đặc biệt sâu và đau hơn. Khi một người lớn lên trong môi trường bị kỳ thị, từ chối hay không được công nhận, não bộ họ liên tục ghi nhận tín hiệu “mình...

CÔ ĐƠN DƯỚI GÓC NHÌN SINH HỌC THẦN KINH

  Cô đơn không chỉ là cảm giác trống trải hay nỗi buồn thoáng qua, mà thực sự là một trải nghiệm đau đớn ở cấp độ sinh học thần kinh. Con người là sinh vật xã hội, bộ não chúng ta tiến hóa để duy trì kết nối với nhóm nhằm đảm bảo sự tồn tại. Khi bị tách rời hoặc...

PHÂN BIỆT NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU, BÁC SĨ TÂM THẦN VÀ BÁC SĨ THẦN KINH

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần, việc phân biệt nhà tâm lý trị liệu, bác sĩ tâm thần và bác sĩ thần kinh không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc một người có nhận được sự hỗ trợ phù hợp hay không. Mỗi chuyên môn có vai trò riêng,...

NỖI SỢ MẤT NGƯỜI THÂN

Nỗi sợ mất người thân là một trong những nỗi sợ cảm xúc mạnh mẽ nhất mà con người có thể trải nghiệm. Ở mức bề mặt, nó có thể xuất hiện như lo âu khi người mình thương không hồi đáp, hoảng hốt khi có dấu hiệu xung đột, hoặc cảm giác bất an mỗi khi có khoảng cách....

KHI BẠN BỊ HẤP DẪN BỞI NGƯỜI “KHÔNG THỂ CÓ ĐƯỢC”

  Nhiều người, bất kể xu hướng tính dục hay bản dạng giới, đều trải nghiệm một mô thức lặp lại: họ chỉ rung động với những người “không thể thuộc về mình” — người đã có gia đình, người không quan tâm, người lạnh nhạt, hoặc những đối tượng mà ngay từ đầu họ biết...

XẤU HỔ TÌNH DỤC MANG TÍNH VĂN HÓA

  Rất nhiều phụ nữ dị tính không hề thiếu ham muốn tình dục, nhưng họ mong muốn sự gần gũi, vuốt ve và kết nối cảm xúc nhiều hơn là quan hệ thâm nhập. Điều này không phải dấu hiệu lãnh cảm hay xa cách, mà xuất phát từ cơ chế xấu hổ tình dục (sexual shame) được...

KHI TA BỊ HẤP DẪN BỞI ĐIỀU LÀM TA TỔN THƯƠNG

  Trong trị liệu tâm lý, đặc biệt khi làm việc với sang chấn gắn bó, một hiện tượng lặp đi lặp lại thường thấy là việc thân chủ liên tục bị hấp dẫn bởi những kiểu người hoặc mối quan hệ gây tổn thương cho họ. Douglas C. Kort (2018) gọi hiện tượng này là CCSA –...

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...

TẠI SAO VIỆT NAM ÍT NƠI ĐÀO TẠO TÂM LÝ TRỊ LIỆU?

Tâm lý trị liệu – hiểu như một ngành khoa học ứng dụng đòi hỏi đào tạo bài bản, giám sát lâm sàng và tiêu chuẩn đạo đức nghiêm ngặt – hiện còn khan hiếm tại Việt Nam. Sự thiếu hụt này không chỉ đến từ khó khăn trong hệ thống giáo dục mà còn bắt nguồn từ văn hóa, chính...

ĐỨA TRẺ VÀ NGƯỜI MẸ TRẦM CẢM

  Khi người mẹ rơi vào trầm cảm, đứa trẻ không chỉ mất đi nguồn chăm sóc thường xuyên mà còn thiếu vắng sự kết nối cảm xúc – yếu tố thiết yếu cho sự phát triển thần kinh và gắn bó. Trầm cảm khiến người mẹ trở nên rút lui, nét mặt ít biểu cảm, giọng nói phẳng, khả...

KHI NGƯỜI MẸ ĐE DỌA BỎ MẶT CON TRAI MÌNH…

  Khi một người mẹ đe dọa bỏ mặc, rời đi, hoặc “không cần con nữa”, trải nghiệm này gây ra một dạng sang chấn gắn bó đặc biệt nặng nề đối với đứa trẻ, kể cả khi lời đe dọa không trở thành sự thật. Đối với trẻ em, người mẹ đại diện cho sự sống còn, an toàn và ổn...

NỖI ĐAU MẤT NGƯỜI THÂN

Khi cơ thể và tâm trí cùng tan vỡ Mất người thân là một trong những trải nghiệm đau đớn nhất mà con người có thể trải qua. Nó không chỉ là việc một người rời khỏi cuộc đời ta, mà còn là sự sụp đổ của cảm giác gắn bó, an toàn và ý nghĩa sống. Với nhiều người, đây không...

SANG CHẤN ĐẠO ĐỨC – MORAL INJURY

Khi vết thương nằm ở tầng sâu của lương tâm Không phải mọi sang chấn đều đến từ sợ hãi hay bạo lực. Có những tổn thương không nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng gặm nhấm con người từ bên trong – đó là sang chấn đạo đức (moral injury). Nó xuất hiện khi một người làm,...

PHÂN LY CƠ THỂ

  Phân ly cơ thể (somatic dissociation) là một dạng đặc biệt của phản ứng phân ly, trong đó sự tách rời không diễn ra ở cấp độ ý thức hay ký ức, mà biểu hiện trực tiếp thông qua cảm giác cơ thể, tri giác thân thể và các chức năng sinh học. Đây là một chiến lược...

PHÂN LY BẢN NGÃ

  Dissociative parts – hay các phần phân ly của bản ngã – là khái niệm trung tâm trong tâm lý học sang chấn hiện đại, mô tả hiện tượng tâm trí con người “tách ra” thành nhiều phần tương đối độc lập nhằm thích nghi với các trải nghiệm đau thương vượt quá khả năng...

NHỮNG ĐỨA TRẺ ĂN CẮP

Tiếng nói thầm lặng của nỗi đau Khi một đứa trẻ bị phát hiện ăn cắp, người lớn thường vội vàng quy kết đó là hành vi sai trái, vô đạo đức hay “mất dạy”. Thế nhưng, nếu ta dừng lại để lắng nghe phía sau hành vi ấy, ta sẽ nhận ra đó không chỉ là câu chuyện về một món đồ...

PHÂN LY, TÊ LIỆT, ĐÔNG CỨNG GÂY ĐAU KHI QUAN HỆ

  Hiện tượng tê liệt, đông cứng hoặc phân ly ở bộ phận sinh dục nữ là một chủ đề nhạy cảm nhưng rất quan trọng trong lĩnh vực trị liệu tình dục và sang chấn. Đây không phải là dấu hiệu của sự “lạnh lùng” hay “thiếu ham muốn” như nhiều người lầm tưởng, mà là phản...

RỐI LOẠN PHÂN LY

  Khi tâm trí tách rời để sinh tồn Rối loạn phân ly là một cơ chế tự bảo vệ phức tạp của tâm trí, xảy ra khi con người phải đối diện với những trải nghiệm quá sức chịu đựng, thường là sang chấn nghiêm trọng trong thời thơ ấu như bạo hành, xâm hại tình dục, bỏ...

CAN THIỆP BẮT BUỘC THỦ PHẠM GÂY BẠO HÀNH

  Bạo lực gia đình là một trong những nguyên nhân gây sang chấn tâm lý nghiêm trọng và kéo dài nhất. Nhiều nạn nhân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, phải sống trong trạng thái sợ hãi, bất lực và bị “đông cứng” (freeze response) trong suốt thời gian dài. Khi bị dồn...

NỖI ĐAU BẤT LỰC CỦA NGƯỜI SỐNG SÓT SAU XÂM HẠI

Trầm cảm là một trong những hệ quả tâm lý phổ biến và nặng nề nhất đối với những người từng trải qua xâm hại tình dục. Trải nghiệm bị xâm phạm không chỉ để lại nỗi đau thể chất và tinh thần tức thời mà còn làm xói mòn niềm tin cơ bản của con người vào sự an toàn, giá...

“TRẦM CẢM” DO “NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

Trong xã hội hiện đại, mạng xã hội đã trở thành công cụ giao tiếp, giải trí và chia sẻ thông tin phổ biến. Tuy nhiên, việc sử dụng quá mức dẫn đến “nghiện mạng xã hội” đang trở thành một hiện tượng đáng báo động. Nghiện mạng xã hội không chỉ ảnh hưởng đến thói quen...

MỐI NGUY HIỂM KHI SỬ DỤNG MÀN HÌNH VỚI TRẺ EM

  Trong giai đoạn từ 0 đến 3 tuổi, não bộ của trẻ phát triển nhanh nhất và nhạy cảm nhất trong suốt cuộc đời. Đây là thời kỳ hình thành hàng tỷ kết nối thần kinh mới, được nuôi dưỡng qua những trải nghiệm thực tế như nghe giọng nói của cha mẹ, vận động, tiếp xúc...