HẠNH PHÚC NHỎ

HẠNH PHÚC NHỎ

Trước đây, lúc tôi còn là một cô sinh viên năm 2 đại học, tôi có tham gia một buổi tập huấn và nhận được câu hỏi thế này của diễn giả: “Định nghĩa hạnh phúc của bạn là gì?”.

Các bạn sinh viên tham gia đã đưa ra rất nhiều câu trả lời khác nhau. Có người nói hạnh phúc là đạt được ước mơ của mình và có sự nghiệp ổn định. Có người cho rằng hạnh phúc là được ở bên cạnh những người mình hằng yêu thương. Cũng có người chia sẻ hạnh phúc là được ăn một bữa ăn ngon hoặc mua được món đồ mình thích với giá ưu đãi.

Sau khi lắng nghe các bạn sinh viên trong hội trường chia sẻ, vị diễn giả đã nói: “Không có câu trả lời chính xác và cụ thể cho câu hỏi này. Cách chúng ta định nghĩa hạnh phúc tùy thuộc vào bản thân mỗi người, và hạnh phúc của mỗi người cũng sẽ do chính bản thân người đó nắm giữ”.

Hôm nay, tôi muốn viết một chút về thứ hạnh phúc gọi là “hạnh phúc nhỏ”.

“Sohwakhaeng” (소 확행), tức “small but certain happiness”, tạm dịch là “hạnh phúc nhỏ nhưng chắc chắn” là một cụm từ rất hot trên các trang mạng xã hội Hàn Quốc. Ý tưởng này xuất phát từ bài viết “Buổi chiều trên những hòn đảo Langerhans” của nhà văn người Nhật Haruki Murakami. Theo như ông định nghĩa, “một miếng nhỏ hạnh phúc là khi được thưởng thức hương vị của ổ bánh mì mới ra lò thơm phức do tự tay mình nướng, được nhìn những ngăn kéo quần áo sắp xếp gọn gàng, được mặc một chiếc áo còn thơm mùi vải mới hoặc được thỏa thích chơi đùa cùng một chú mèo trên giường”.

Góp nhặt “hạnh phúc nhỏ” đã trở thành một trào lưu sống rất phổ biến ở Hàn Quốc, đến mức Kim Nan-do – giáo sư trường Đại học Quốc gia Seoul đã chọn cụm từ này là một trong những từ khóa quan trọng để nhận biết xu hướng tiêu dùng trong năm của người dân tại xứ kim chi. Ông chia sẻ: “Chúng ta đang sống trong thời đại mà niềm tin vào một tương lai tươi sáng đang dần bị lung lay. Thế nhưng, con người không bao giờ muốn đánh mất hạnh phúc, cho nên họ luôn tìm kiếm những niềm vui và hy vọng nhỏ nhặt”.

Đúng như tên gọi của mình, “hạnh phúc nhỏ” xuất phát từ những điều nhỏ bé tí hin mà ai cũng có thể vô tình bắt gặp trong cuộc sống thường nhật. Dù chúng chỉ tồn tại vài phút, nhưng một ngày có thể có rất nhiều loại hạnh phúc nhỏ khác nhau. Chúng len lỏi vào từng ngóc ngách trong cuộc sống, rất giản đơn, mà cũng rất dễ có được.

Một ngày, tôi vẫn thường note lại hoặc chụp lại những khoảnh khắc nhỏ xíu nhưng đủ để khiến mình cảm thấy vui vẻ và biết ơn. Chẳng hạn như sờ túi quần đã lâu không mặc và thấy có tiền, nấu được một nồi canh chua ngon, quần áo phơi ngoài ban công đã khô hết, ăn một que kem ngọt mát sau khi chạy bộ, được cô bán bánh mì bỏ nhiều nước sốt vào phần của mình,… Chúng chính là những cơn gió mát lành thoáng qua trong cuộc sống, nhưng đủ đem lại một cảm giác ngọt ngào mơn man tựa xuân thì. Khi chủ động nhặt lấy từng mảnh “hạnh phúc nhỏ”, tôi cảm giác mình đang trân trọng và tận hưởng từng thời khắc trong quãng đời này, và cũng là đang chủ động gặt hái những ngọt ngào, vui vẻ giản đơn, bình dị nhất.

Cuộc sống hiện đại có nhiều áp lực và mỏi mệt biết bao. Xã hội đặt ra cho con người thật nhiều thước đo, như đến 25 tuổi phải có công việc ổn định, 30 tuổi phải yên bề gia thất. Lại thêm hằng hà sa số các bài báo ca ngợi thành công từ người khác mà ta phải tiếp nhận một cách thụ động mỗi ngày như: “Anh A, 27 tuổi, mua được xe riêng và có hai căn hộ”; “Trong khi bạn còn đang lãng phí thời gian tung tăng hàng quán thì cô gái B đã trở thành triệu phú ở tuổi 20”. Cứ thế, ta quay sang chán chường với cuộc đời của chính mình, ghét bỏ thực tại, tự trách móc bản thân ta sao vô dụng, mãi không thể gây dựng cơ đồ, dù rằng cách thức vận hành cuộc đời của mỗi người là khác nhau.

Dĩ nhiên tôi không nói rằng chúng ta nên ngừng cố gắng xây dựng thành tựu hay cho rằng coi trọng của cải và biến chúng thành mục tiêu phấn đấu là sai. Tôi chỉ cho là, chúng ta không nên biến thành công của người khác thành công cụ để bức ép bản thân hay trở nên mặc cảm và ghét bỏ chính mình. Khi quá áp đặt hạnh phúc vào vật chất, một lúc nào đó, con người sẽ vô thức bán mình cho vật chất. Có rất nhiều vụ việc “bán mạng” kiếm tiền, thậm chí lựa chọn đi ngược với lương tri và đạo lý luân thường để chạy theo những thứ của cải xa hoa và phù phiếm như thế.

Cụm từ “hạnh phúc nhỏ” sẽ được định nghĩa theo cách riêng của mỗi người trong chúng ta, có giá trị bất kể lớn nhỏ, chỉ cần nó khiến ta cảm thấy vui vẻ và hài lòng. Bạn cứ mải mê rong ruổi, ra sức chinh phục những mục tiêu trong đời mình, nhưng cũng đừng quên giữ lại cho bản thân một chút ấm áp dịu dàng, xuất phát từ những thứ nhỏ nhặt nhất. Sống để cố gắng hết sức mình, và cũng là để chăm lo cho tâm hồn và tận hưởng những điều bình dị, nhỏ nhoi mà đủ sức xoa dịu trái tim. Mỗi ngày đều nỗ lực nắm chắc ngày tháng của mình trong tầm tay.

Haruki Murakami đã viết: “Cuộc sống thiếu vắng “hạnh phúc nhỏ” thì chỉ còn là một vùng hoang mạc khô cằn”. Hãy thử bình tâm lại và kể tôi nghe, “hạnh phúc nhỏ” của bạn hôm nay là gì?

CATHERINE

Trước đây, lúc tôi còn là một cô sinh viên năm 2 đại học, tôi có tham gia một buổi tập huấn và nhận được câu hỏi thế này của diễn giả: “Định nghĩa hạnh phúc của bạn là gì?”.

Các bạn sinh viên tham gia đã đưa ra rất nhiều câu trả lời khác nhau. Có người nói hạnh phúc là đạt được ước mơ của mình và có sự nghiệp ổn định. Có người cho rằng hạnh phúc là được ở bên cạnh những người mình hằng yêu thương. Cũng có người chia sẻ hạnh phúc là được ăn một bữa ăn ngon hoặc mua được món đồ mình thích với giá ưu đãi.

Sau khi lắng nghe các bạn sinh viên trong hội trường chia sẻ, vị diễn giả đã nói: “Không có câu trả lời chính xác và cụ thể cho câu hỏi này. Cách chúng ta định nghĩa hạnh phúc tùy thuộc vào bản thân mỗi người, và hạnh phúc của mỗi người cũng sẽ do chính bản thân người đó nắm giữ”.

Hôm nay, tôi muốn viết một chút về thứ hạnh phúc gọi là “hạnh phúc nhỏ”.

“Sohwakhaeng” (소 확행), tức “small but certain happiness”, tạm dịch là “hạnh phúc nhỏ nhưng chắc chắn” là một cụm từ rất hot trên các trang mạng xã hội Hàn Quốc. Ý tưởng này xuất phát từ bài viết “Buổi chiều trên những hòn đảo Langerhans” của nhà văn người Nhật Haruki Murakami. Theo như ông định nghĩa, “một miếng nhỏ hạnh phúc là khi được thưởng thức hương vị của ổ bánh mì mới ra lò thơm phức do tự tay mình nướng, được nhìn những ngăn kéo quần áo sắp xếp gọn gàng, được mặc một chiếc áo còn thơm mùi vải mới hoặc được thỏa thích chơi đùa cùng một chú mèo trên giường”.

Góp nhặt “hạnh phúc nhỏ” đã trở thành một trào lưu sống rất phổ biến ở Hàn Quốc, đến mức Kim Nan-do – giáo sư trường Đại học Quốc gia Seoul đã chọn cụm từ này là một trong những từ khóa quan trọng để nhận biết xu hướng tiêu dùng trong năm của người dân tại xứ kim chi. Ông chia sẻ: “Chúng ta đang sống trong thời đại mà niềm tin vào một tương lai tươi sáng đang dần bị lung lay. Thế nhưng, con người không bao giờ muốn đánh mất hạnh phúc, cho nên họ luôn tìm kiếm những niềm vui và hy vọng nhỏ nhặt”.

Đúng như tên gọi của mình, “hạnh phúc nhỏ” xuất phát từ những điều nhỏ bé tí hin mà ai cũng có thể vô tình bắt gặp trong cuộc sống thường nhật. Dù chúng chỉ tồn tại vài phút, nhưng một ngày có thể có rất nhiều loại hạnh phúc nhỏ khác nhau. Chúng len lỏi vào từng ngóc ngách trong cuộc sống, rất giản đơn, mà cũng rất dễ có được.

Một ngày, tôi vẫn thường note lại hoặc chụp lại những khoảnh khắc nhỏ xíu nhưng đủ để khiến mình cảm thấy vui vẻ và biết ơn. Chẳng hạn như sờ túi quần đã lâu không mặc và thấy có tiền, nấu được một nồi canh chua ngon, quần áo phơi ngoài ban công đã khô hết, ăn một que kem ngọt mát sau khi chạy bộ, được cô bán bánh mì bỏ nhiều nước sốt vào phần của mình,… Chúng chính là những cơn gió mát lành thoáng qua trong cuộc sống, nhưng đủ đem lại một cảm giác ngọt ngào mơn man tựa xuân thì. Khi chủ động nhặt lấy từng mảnh “hạnh phúc nhỏ”, tôi cảm giác mình đang trân trọng và tận hưởng từng thời khắc trong quãng đời này, và cũng là đang chủ động gặt hái những ngọt ngào, vui vẻ giản đơn, bình dị nhất.

Cuộc sống hiện đại có nhiều áp lực và mỏi mệt biết bao. Xã hội đặt ra cho con người thật nhiều thước đo, như đến 25 tuổi phải có công việc ổn định, 30 tuổi phải yên bề gia thất. Lại thêm hằng hà sa số các bài báo ca ngợi thành công từ người khác mà ta phải tiếp nhận một cách thụ động mỗi ngày như: “Anh A, 27 tuổi, mua được xe riêng và có hai căn hộ”; “Trong khi bạn còn đang lãng phí thời gian tung tăng hàng quán thì cô gái B đã trở thành triệu phú ở tuổi 20”. Cứ thế, ta quay sang chán chường với cuộc đời của chính mình, ghét bỏ thực tại, tự trách móc bản thân ta sao vô dụng, mãi không thể gây dựng cơ đồ, dù rằng cách thức vận hành cuộc đời của mỗi người là khác nhau.

Dĩ nhiên tôi không nói rằng chúng ta nên ngừng cố gắng xây dựng thành tựu hay cho rằng coi trọng của cải và biến chúng thành mục tiêu phấn đấu là sai. Tôi chỉ cho là, chúng ta không nên biến thành công của người khác thành công cụ để bức ép bản thân hay trở nên mặc cảm và ghét bỏ chính mình. Khi quá áp đặt hạnh phúc vào vật chất, một lúc nào đó, con người sẽ vô thức bán mình cho vật chất. Có rất nhiều vụ việc “bán mạng” kiếm tiền, thậm chí lựa chọn đi ngược với lương tri và đạo lý luân thường để chạy theo những thứ của cải xa hoa và phù phiếm như thế.

Cụm từ “hạnh phúc nhỏ” sẽ được định nghĩa theo cách riêng của mỗi người trong chúng ta, có giá trị bất kể lớn nhỏ, chỉ cần nó khiến ta cảm thấy vui vẻ và hài lòng. Bạn cứ mải mê rong ruổi, ra sức chinh phục những mục tiêu trong đời mình, nhưng cũng đừng quên giữ lại cho bản thân một chút ấm áp dịu dàng, xuất phát từ những thứ nhỏ nhặt nhất. Sống để cố gắng hết sức mình, và cũng là để chăm lo cho tâm hồn và tận hưởng những điều bình dị, nhỏ nhoi mà đủ sức xoa dịu trái tim. Mỗi ngày đều nỗ lực nắm chắc ngày tháng của mình trong tầm tay.

Haruki Murakami đã viết: “Cuộc sống thiếu vắng “hạnh phúc nhỏ” thì chỉ còn là một vùng hoang mạc khô cằn”. Hãy thử bình tâm lại và kể tôi nghe, “hạnh phúc nhỏ” của bạn hôm nay là gì?

CATHERINE

RỐI LOẠN ĂN UỐNG – HÀNH VI TỰ ĐIỀU HÒA THAY THẾ

  Rối loạn ăn uống không đơn thuần là vấn đề liên quan đến thực phẩm hay hình thể, mà là một hình thức tự điều hòa thay thế (substitute self-regulation) khi cá nhân thiếu các nguồn lực điều hòa cảm xúc và thần kinh an toàn. Trong nhiều trường hợp lâm sàng, rối...

QUAN SÁT CASE LÂM SÀNG VÀ NHỮNG RỦI RO TRONG ĐÀO TẠO

Trong đào tạo tâm lý học, việc cho sinh viên quan sát ca trị liệu thường được xem là một hình thức học tập thực tế quan trọng. Tuy nhiên, khi sinh viên hệ cử nhân hoặc thạc sĩ chưa được đào tạo bài bản về sang chấn lại được ngồi nghe hoặc quan sát các case raw trauma...

NỖI SỢ KHI BẢN THÂN MÌNH HẠNH PHÚC

Có một nỗi sợ rất âm thầm nhưng dai dẳng: nỗi sợ khi bản thân mình hạnh phúc. Không phải vì hạnh phúc là điều xấu, mà vì với nhiều người, hạnh phúc đi kèm cảm giác tội lỗi. Họ lớn lên trong những hoàn cảnh mà nỗi đau của người thân hiện diện quá rõ ràng: một người ông...

PHÍA SAU MỘT “NỮ CƯỜNG NHÂN”… LÀ MỘT NGƯỜI ĐÀN ÔNG KÉM NĂNG LỰC, KHÔNG HIỆN DIỆN

Hình ảnh “nữ cường nhân” thường được ca ngợi như biểu tượng của bản lĩnh, tự lập và chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, trong nhiều bối cảnh gia đình và quan hệ, phía sau sự mạnh mẽ ấy lại là một khoảng trống: một người đàn ông kém năng lực, không hiện diện, hoặc không đảm...

NGƯỜI TRỞ VỀ TỪ CÕI CHẾT: NHỮNG THAY ĐỔI TÂM LÝ SAU TRẢI NGHIỆM CẬN TỬ

Những người từng trải qua trải nghiệm cận tử hiếm khi quay trở lại cuộc sống với cùng một cấu trúc tâm lý như trước. Dù nguyên nhân là tai nạn, bệnh nặng hay một khủng hoảng sinh tồn nghiêm trọng, việc đối diện trực tiếp với ranh giới sống – chết tạo ra một sự tái tổ...

RỐI LOẠN ĂN UỐNG – HÀNH VI TỰ ĐIỀU HÒA THAY THẾ

  Rối loạn ăn uống không đơn thuần là vấn đề liên quan đến thực phẩm hay hình thể, mà là một hình thức tự điều hòa thay thế (substitute self-regulation) khi cá nhân thiếu các nguồn lực điều hòa cảm xúc và thần kinh an toàn. Trong nhiều trường hợp lâm sàng, rối...

QUAN SÁT CASE LÂM SÀNG VÀ NHỮNG RỦI RO TRONG ĐÀO TẠO

Trong đào tạo tâm lý học, việc cho sinh viên quan sát ca trị liệu thường được xem là một hình thức học tập thực tế quan trọng. Tuy nhiên, khi sinh viên hệ cử nhân hoặc thạc sĩ chưa được đào tạo bài bản về sang chấn lại được ngồi nghe hoặc quan sát các case raw trauma...

NỖI SỢ KHI BẢN THÂN MÌNH HẠNH PHÚC

Có một nỗi sợ rất âm thầm nhưng dai dẳng: nỗi sợ khi bản thân mình hạnh phúc. Không phải vì hạnh phúc là điều xấu, mà vì với nhiều người, hạnh phúc đi kèm cảm giác tội lỗi. Họ lớn lên trong những hoàn cảnh mà nỗi đau của người thân hiện diện quá rõ ràng: một người ông...

PHÍA SAU MỘT “NỮ CƯỜNG NHÂN”… LÀ MỘT NGƯỜI ĐÀN ÔNG KÉM NĂNG LỰC, KHÔNG HIỆN DIỆN

Hình ảnh “nữ cường nhân” thường được ca ngợi như biểu tượng của bản lĩnh, tự lập và chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, trong nhiều bối cảnh gia đình và quan hệ, phía sau sự mạnh mẽ ấy lại là một khoảng trống: một người đàn ông kém năng lực, không hiện diện, hoặc không đảm...

NGƯỜI TRỞ VỀ TỪ CÕI CHẾT: NHỮNG THAY ĐỔI TÂM LÝ SAU TRẢI NGHIỆM CẬN TỬ

Những người từng trải qua trải nghiệm cận tử hiếm khi quay trở lại cuộc sống với cùng một cấu trúc tâm lý như trước. Dù nguyên nhân là tai nạn, bệnh nặng hay một khủng hoảng sinh tồn nghiêm trọng, việc đối diện trực tiếp với ranh giới sống – chết tạo ra một sự tái tổ...

NHỮNG NGƯỜI HAY ĐI CỨU RỖI…

Những người hay đi cứu rỗi thường được nhìn nhận là hiền lành, tử tế, biết thương người và rất nhạy cảm với nỗi đau của người khác. Họ dễ lắng nghe, dễ đồng cảm, dễ đặt mình vào vị trí của người đối diện. Khi ai đó gặp khủng hoảng, họ là người ở lại lâu nhất; khi...

ĐỨA TRẺ ĐƯỢC DẠY PHẢI HIỀN LÀNH, PHẢI THA THỨ, PHẢI “KỆ HỌ ĐI”

Có những đứa trẻ lớn lên với những lời dạy nghe rất đúng: phải hiền lành, phải biết tha thứ, giúp người rồi sẽ nhận lại điều tốt đẹp, đừng để bụng, kệ họ đi. Những lời dạy này thường được trao đi với mong muốn con trẻ trở thành người tử tế và dễ sống. Nhưng trong...

TẠI SAO NGƯỜI BỊ SO SÁNH THỜI THƠ ẤU DỄ YÊU TRONG BẤT AN

Những người lớn lên trong môi trường thường xuyên bị so sánh — với anh chị em, với người khác, hoặc với những chuẩn mực ngầm về “đứa trẻ tốt hơn” — rất dễ mang theo một kiểu yêu đầy bất an khi trưởng thành. Bất an này không phải do họ thiếu khả năng yêu, mà vì hệ...

YÊU AI CŨNG KHÔNG BAO GIỜ THẤY ĐỦ

Với nhiều người, cảm giác “mình không đủ, mình thua kém người khác” không xuất hiện một cách ngẫu nhiên trong các mối quan hệ trưởng thành. Nó thường bắt nguồn từ những trải nghiệm rất sớm, khi họ lớn lên trong môi trường bị so sánh — với anh chị em trong gia đình,...

SAU KHI RỜI NGƯỜI ÁI KỶ, VÌ SAO VẪN NHỚ VÀ QUAY LẠI

Việc rời khỏi một mối quan hệ mang tính ái kỷ không đồng nghĩa với việc cảm xúc chấm dứt. Trên thực tế, nhiều người trải nghiệm một nghịch lý đau đớn: dù đã rời đi vì bị tổn thương, họ vẫn nhớ, vẫn khao khát và đôi khi quay lại. Hiện tượng này không phản ánh sự yếu...