HẠNH PHÚC NHỎ

HẠNH PHÚC NHỎ

Trước đây, lúc tôi còn là một cô sinh viên năm 2 đại học, tôi có tham gia một buổi tập huấn và nhận được câu hỏi thế này của diễn giả: “Định nghĩa hạnh phúc của bạn là gì?”.

Các bạn sinh viên tham gia đã đưa ra rất nhiều câu trả lời khác nhau. Có người nói hạnh phúc là đạt được ước mơ của mình và có sự nghiệp ổn định. Có người cho rằng hạnh phúc là được ở bên cạnh những người mình hằng yêu thương. Cũng có người chia sẻ hạnh phúc là được ăn một bữa ăn ngon hoặc mua được món đồ mình thích với giá ưu đãi.

Sau khi lắng nghe các bạn sinh viên trong hội trường chia sẻ, vị diễn giả đã nói: “Không có câu trả lời chính xác và cụ thể cho câu hỏi này. Cách chúng ta định nghĩa hạnh phúc tùy thuộc vào bản thân mỗi người, và hạnh phúc của mỗi người cũng sẽ do chính bản thân người đó nắm giữ”.

Hôm nay, tôi muốn viết một chút về thứ hạnh phúc gọi là “hạnh phúc nhỏ”.

“Sohwakhaeng” (소 확행), tức “small but certain happiness”, tạm dịch là “hạnh phúc nhỏ nhưng chắc chắn” là một cụm từ rất hot trên các trang mạng xã hội Hàn Quốc. Ý tưởng này xuất phát từ bài viết “Buổi chiều trên những hòn đảo Langerhans” của nhà văn người Nhật Haruki Murakami. Theo như ông định nghĩa, “một miếng nhỏ hạnh phúc là khi được thưởng thức hương vị của ổ bánh mì mới ra lò thơm phức do tự tay mình nướng, được nhìn những ngăn kéo quần áo sắp xếp gọn gàng, được mặc một chiếc áo còn thơm mùi vải mới hoặc được thỏa thích chơi đùa cùng một chú mèo trên giường”.

Góp nhặt “hạnh phúc nhỏ” đã trở thành một trào lưu sống rất phổ biến ở Hàn Quốc, đến mức Kim Nan-do – giáo sư trường Đại học Quốc gia Seoul đã chọn cụm từ này là một trong những từ khóa quan trọng để nhận biết xu hướng tiêu dùng trong năm của người dân tại xứ kim chi. Ông chia sẻ: “Chúng ta đang sống trong thời đại mà niềm tin vào một tương lai tươi sáng đang dần bị lung lay. Thế nhưng, con người không bao giờ muốn đánh mất hạnh phúc, cho nên họ luôn tìm kiếm những niềm vui và hy vọng nhỏ nhặt”.

Đúng như tên gọi của mình, “hạnh phúc nhỏ” xuất phát từ những điều nhỏ bé tí hin mà ai cũng có thể vô tình bắt gặp trong cuộc sống thường nhật. Dù chúng chỉ tồn tại vài phút, nhưng một ngày có thể có rất nhiều loại hạnh phúc nhỏ khác nhau. Chúng len lỏi vào từng ngóc ngách trong cuộc sống, rất giản đơn, mà cũng rất dễ có được.

Một ngày, tôi vẫn thường note lại hoặc chụp lại những khoảnh khắc nhỏ xíu nhưng đủ để khiến mình cảm thấy vui vẻ và biết ơn. Chẳng hạn như sờ túi quần đã lâu không mặc và thấy có tiền, nấu được một nồi canh chua ngon, quần áo phơi ngoài ban công đã khô hết, ăn một que kem ngọt mát sau khi chạy bộ, được cô bán bánh mì bỏ nhiều nước sốt vào phần của mình,… Chúng chính là những cơn gió mát lành thoáng qua trong cuộc sống, nhưng đủ đem lại một cảm giác ngọt ngào mơn man tựa xuân thì. Khi chủ động nhặt lấy từng mảnh “hạnh phúc nhỏ”, tôi cảm giác mình đang trân trọng và tận hưởng từng thời khắc trong quãng đời này, và cũng là đang chủ động gặt hái những ngọt ngào, vui vẻ giản đơn, bình dị nhất.

Cuộc sống hiện đại có nhiều áp lực và mỏi mệt biết bao. Xã hội đặt ra cho con người thật nhiều thước đo, như đến 25 tuổi phải có công việc ổn định, 30 tuổi phải yên bề gia thất. Lại thêm hằng hà sa số các bài báo ca ngợi thành công từ người khác mà ta phải tiếp nhận một cách thụ động mỗi ngày như: “Anh A, 27 tuổi, mua được xe riêng và có hai căn hộ”; “Trong khi bạn còn đang lãng phí thời gian tung tăng hàng quán thì cô gái B đã trở thành triệu phú ở tuổi 20”. Cứ thế, ta quay sang chán chường với cuộc đời của chính mình, ghét bỏ thực tại, tự trách móc bản thân ta sao vô dụng, mãi không thể gây dựng cơ đồ, dù rằng cách thức vận hành cuộc đời của mỗi người là khác nhau.

Dĩ nhiên tôi không nói rằng chúng ta nên ngừng cố gắng xây dựng thành tựu hay cho rằng coi trọng của cải và biến chúng thành mục tiêu phấn đấu là sai. Tôi chỉ cho là, chúng ta không nên biến thành công của người khác thành công cụ để bức ép bản thân hay trở nên mặc cảm và ghét bỏ chính mình. Khi quá áp đặt hạnh phúc vào vật chất, một lúc nào đó, con người sẽ vô thức bán mình cho vật chất. Có rất nhiều vụ việc “bán mạng” kiếm tiền, thậm chí lựa chọn đi ngược với lương tri và đạo lý luân thường để chạy theo những thứ của cải xa hoa và phù phiếm như thế.

Cụm từ “hạnh phúc nhỏ” sẽ được định nghĩa theo cách riêng của mỗi người trong chúng ta, có giá trị bất kể lớn nhỏ, chỉ cần nó khiến ta cảm thấy vui vẻ và hài lòng. Bạn cứ mải mê rong ruổi, ra sức chinh phục những mục tiêu trong đời mình, nhưng cũng đừng quên giữ lại cho bản thân một chút ấm áp dịu dàng, xuất phát từ những thứ nhỏ nhặt nhất. Sống để cố gắng hết sức mình, và cũng là để chăm lo cho tâm hồn và tận hưởng những điều bình dị, nhỏ nhoi mà đủ sức xoa dịu trái tim. Mỗi ngày đều nỗ lực nắm chắc ngày tháng của mình trong tầm tay.

Haruki Murakami đã viết: “Cuộc sống thiếu vắng “hạnh phúc nhỏ” thì chỉ còn là một vùng hoang mạc khô cằn”. Hãy thử bình tâm lại và kể tôi nghe, “hạnh phúc nhỏ” của bạn hôm nay là gì?

CATHERINE

Trước đây, lúc tôi còn là một cô sinh viên năm 2 đại học, tôi có tham gia một buổi tập huấn và nhận được câu hỏi thế này của diễn giả: “Định nghĩa hạnh phúc của bạn là gì?”.

Các bạn sinh viên tham gia đã đưa ra rất nhiều câu trả lời khác nhau. Có người nói hạnh phúc là đạt được ước mơ của mình và có sự nghiệp ổn định. Có người cho rằng hạnh phúc là được ở bên cạnh những người mình hằng yêu thương. Cũng có người chia sẻ hạnh phúc là được ăn một bữa ăn ngon hoặc mua được món đồ mình thích với giá ưu đãi.

Sau khi lắng nghe các bạn sinh viên trong hội trường chia sẻ, vị diễn giả đã nói: “Không có câu trả lời chính xác và cụ thể cho câu hỏi này. Cách chúng ta định nghĩa hạnh phúc tùy thuộc vào bản thân mỗi người, và hạnh phúc của mỗi người cũng sẽ do chính bản thân người đó nắm giữ”.

Hôm nay, tôi muốn viết một chút về thứ hạnh phúc gọi là “hạnh phúc nhỏ”.

“Sohwakhaeng” (소 확행), tức “small but certain happiness”, tạm dịch là “hạnh phúc nhỏ nhưng chắc chắn” là một cụm từ rất hot trên các trang mạng xã hội Hàn Quốc. Ý tưởng này xuất phát từ bài viết “Buổi chiều trên những hòn đảo Langerhans” của nhà văn người Nhật Haruki Murakami. Theo như ông định nghĩa, “một miếng nhỏ hạnh phúc là khi được thưởng thức hương vị của ổ bánh mì mới ra lò thơm phức do tự tay mình nướng, được nhìn những ngăn kéo quần áo sắp xếp gọn gàng, được mặc một chiếc áo còn thơm mùi vải mới hoặc được thỏa thích chơi đùa cùng một chú mèo trên giường”.

Góp nhặt “hạnh phúc nhỏ” đã trở thành một trào lưu sống rất phổ biến ở Hàn Quốc, đến mức Kim Nan-do – giáo sư trường Đại học Quốc gia Seoul đã chọn cụm từ này là một trong những từ khóa quan trọng để nhận biết xu hướng tiêu dùng trong năm của người dân tại xứ kim chi. Ông chia sẻ: “Chúng ta đang sống trong thời đại mà niềm tin vào một tương lai tươi sáng đang dần bị lung lay. Thế nhưng, con người không bao giờ muốn đánh mất hạnh phúc, cho nên họ luôn tìm kiếm những niềm vui và hy vọng nhỏ nhặt”.

Đúng như tên gọi của mình, “hạnh phúc nhỏ” xuất phát từ những điều nhỏ bé tí hin mà ai cũng có thể vô tình bắt gặp trong cuộc sống thường nhật. Dù chúng chỉ tồn tại vài phút, nhưng một ngày có thể có rất nhiều loại hạnh phúc nhỏ khác nhau. Chúng len lỏi vào từng ngóc ngách trong cuộc sống, rất giản đơn, mà cũng rất dễ có được.

Một ngày, tôi vẫn thường note lại hoặc chụp lại những khoảnh khắc nhỏ xíu nhưng đủ để khiến mình cảm thấy vui vẻ và biết ơn. Chẳng hạn như sờ túi quần đã lâu không mặc và thấy có tiền, nấu được một nồi canh chua ngon, quần áo phơi ngoài ban công đã khô hết, ăn một que kem ngọt mát sau khi chạy bộ, được cô bán bánh mì bỏ nhiều nước sốt vào phần của mình,… Chúng chính là những cơn gió mát lành thoáng qua trong cuộc sống, nhưng đủ đem lại một cảm giác ngọt ngào mơn man tựa xuân thì. Khi chủ động nhặt lấy từng mảnh “hạnh phúc nhỏ”, tôi cảm giác mình đang trân trọng và tận hưởng từng thời khắc trong quãng đời này, và cũng là đang chủ động gặt hái những ngọt ngào, vui vẻ giản đơn, bình dị nhất.

Cuộc sống hiện đại có nhiều áp lực và mỏi mệt biết bao. Xã hội đặt ra cho con người thật nhiều thước đo, như đến 25 tuổi phải có công việc ổn định, 30 tuổi phải yên bề gia thất. Lại thêm hằng hà sa số các bài báo ca ngợi thành công từ người khác mà ta phải tiếp nhận một cách thụ động mỗi ngày như: “Anh A, 27 tuổi, mua được xe riêng và có hai căn hộ”; “Trong khi bạn còn đang lãng phí thời gian tung tăng hàng quán thì cô gái B đã trở thành triệu phú ở tuổi 20”. Cứ thế, ta quay sang chán chường với cuộc đời của chính mình, ghét bỏ thực tại, tự trách móc bản thân ta sao vô dụng, mãi không thể gây dựng cơ đồ, dù rằng cách thức vận hành cuộc đời của mỗi người là khác nhau.

Dĩ nhiên tôi không nói rằng chúng ta nên ngừng cố gắng xây dựng thành tựu hay cho rằng coi trọng của cải và biến chúng thành mục tiêu phấn đấu là sai. Tôi chỉ cho là, chúng ta không nên biến thành công của người khác thành công cụ để bức ép bản thân hay trở nên mặc cảm và ghét bỏ chính mình. Khi quá áp đặt hạnh phúc vào vật chất, một lúc nào đó, con người sẽ vô thức bán mình cho vật chất. Có rất nhiều vụ việc “bán mạng” kiếm tiền, thậm chí lựa chọn đi ngược với lương tri và đạo lý luân thường để chạy theo những thứ của cải xa hoa và phù phiếm như thế.

Cụm từ “hạnh phúc nhỏ” sẽ được định nghĩa theo cách riêng của mỗi người trong chúng ta, có giá trị bất kể lớn nhỏ, chỉ cần nó khiến ta cảm thấy vui vẻ và hài lòng. Bạn cứ mải mê rong ruổi, ra sức chinh phục những mục tiêu trong đời mình, nhưng cũng đừng quên giữ lại cho bản thân một chút ấm áp dịu dàng, xuất phát từ những thứ nhỏ nhặt nhất. Sống để cố gắng hết sức mình, và cũng là để chăm lo cho tâm hồn và tận hưởng những điều bình dị, nhỏ nhoi mà đủ sức xoa dịu trái tim. Mỗi ngày đều nỗ lực nắm chắc ngày tháng của mình trong tầm tay.

Haruki Murakami đã viết: “Cuộc sống thiếu vắng “hạnh phúc nhỏ” thì chỉ còn là một vùng hoang mạc khô cằn”. Hãy thử bình tâm lại và kể tôi nghe, “hạnh phúc nhỏ” của bạn hôm nay là gì?

CATHERINE

SANG CHẤN GẮN BÓ

  Sang chấn gắn bó (attachment trauma) là dạng tổn thương tâm lý phát sinh trong bối cảnh mối quan hệ gắn bó quan trọng – thường là giữa trẻ và người chăm sóc chính – khi nguồn an toàn đồng thời cũng là nguồn gây sợ hãi, bỏ rơi hoặc không ổn định. Khác với sang...

MẤT MÁT MƠ HỒ

Ambiguous loss (mất mát mơ hồ) là một dạng mất mát đặc biệt khi sự mất đi không rõ ràng, không trọn vẹn và không có điểm kết thúc cụ thể. Khái niệm này thường được dùng để mô tả những tình huống mà người thân vẫn còn sống nhưng không còn hiện diện về mặt tâm lý, cảm...

BẠN THEO TRƯỜNG PHÁI TRỊ LIỆU NÀO? KHI TƯ DUY “CHỌN PHE” LÊN NGÔI

Một trong những câu hỏi phổ biến nhất của sinh viên tâm lý là: “Em nên theo trường phái nào?” CBT, phân tâm, nhân văn, hiện sinh, tích cực...? Câu hỏi này phản ánh một nhu cầu rất tự nhiên: muốn có một nền tảng rõ ràng để bám vào khi bước vào nghề. Tuy nhiên, chính...

MÌNH XẤU – KHI BẠN GHÉT CƠ THỂ CHÍNH MÌNH

“Mình xấu.” Câu nói ấy thường không chỉ là một nhận xét về ngoại hình. Nó là một cảm giác, một trạng thái co rút bên trong cơ thể. Khi bạn đứng trước gương và thấy khó chịu, khi bạn né ánh mắt người khác, khi bạn chỉnh lại quần áo liên tục vì sợ bị đánh giá – đó không...

BUỔI THAM VẤN – TRỊ LIỆU ĐẦU TIÊN

Bước vào buổi tham vấn – trị liệu đầu tiên thường đi kèm với nhiều cảm xúc: hồi hộp, lo lắng, hoài nghi, thậm chí có chút sợ hãi. Nhiều người tự hỏi: mình cần chuẩn bị gì? Nhà trị liệu sẽ hỏi gì? Và sau buổi đó, điều gì sẽ thay đổi? Trước buổi đầu tiên, điều quan...

SANG CHẤN GẮN BÓ

  Sang chấn gắn bó (attachment trauma) là dạng tổn thương tâm lý phát sinh trong bối cảnh mối quan hệ gắn bó quan trọng – thường là giữa trẻ và người chăm sóc chính – khi nguồn an toàn đồng thời cũng là nguồn gây sợ hãi, bỏ rơi hoặc không ổn định. Khác với sang...

MẤT MÁT MƠ HỒ

Ambiguous loss (mất mát mơ hồ) là một dạng mất mát đặc biệt khi sự mất đi không rõ ràng, không trọn vẹn và không có điểm kết thúc cụ thể. Khái niệm này thường được dùng để mô tả những tình huống mà người thân vẫn còn sống nhưng không còn hiện diện về mặt tâm lý, cảm...

BẠN THEO TRƯỜNG PHÁI TRỊ LIỆU NÀO? KHI TƯ DUY “CHỌN PHE” LÊN NGÔI

Một trong những câu hỏi phổ biến nhất của sinh viên tâm lý là: “Em nên theo trường phái nào?” CBT, phân tâm, nhân văn, hiện sinh, tích cực...? Câu hỏi này phản ánh một nhu cầu rất tự nhiên: muốn có một nền tảng rõ ràng để bám vào khi bước vào nghề. Tuy nhiên, chính...

MÌNH XẤU – KHI BẠN GHÉT CƠ THỂ CHÍNH MÌNH

“Mình xấu.” Câu nói ấy thường không chỉ là một nhận xét về ngoại hình. Nó là một cảm giác, một trạng thái co rút bên trong cơ thể. Khi bạn đứng trước gương và thấy khó chịu, khi bạn né ánh mắt người khác, khi bạn chỉnh lại quần áo liên tục vì sợ bị đánh giá – đó không...

BUỔI THAM VẤN – TRỊ LIỆU ĐẦU TIÊN

Bước vào buổi tham vấn – trị liệu đầu tiên thường đi kèm với nhiều cảm xúc: hồi hộp, lo lắng, hoài nghi, thậm chí có chút sợ hãi. Nhiều người tự hỏi: mình cần chuẩn bị gì? Nhà trị liệu sẽ hỏi gì? Và sau buổi đó, điều gì sẽ thay đổi? Trước buổi đầu tiên, điều quan...

VÌ SAO MỘT BUỔI TÂM LÝ TRỊ LIỆU LẠI “ĐẮT”

“Chỉ ngồi nói chuyện một tiếng mà giá như vậy thì đắt quá.” Đây là suy nghĩ khá phổ biến khi ai đó cân nhắc trị liệu tâm lý. So với một buổi cà phê, một buổi tư vấn nhanh hay một khóa học ngắn hạn, chi phí cho mỗi phiên trị liệu có thể khiến nhiều người do dự. Tuy...

BỊ ĐAU TRONG TIẾN TRÌNH TRỊ LIỆU TÂM LÝ

Một trong những nỗi sợ lớn nhất khi bước vào trị liệu là: “Nếu nói về quá khứ, mình sẽ đau lại.” Và câu hỏi tiếp theo thường là: “Nếu đã đau như vậy, có cần phải xử lý những ký ức đó không?”Không phải mọi ký ức đều cần đào sâu. Có những điều đã thực sự nằm lại phía...

KHI BẠN YÊU NGƯỜI CÓ SANG CHẤN THỜI THƠ ẤU

Yêu một người có tổn thương thời thơ ấu (childhood trauma) không giống với yêu một người chỉ đơn thuần “khó tính” hay “nhạy cảm”. Bạn không chỉ đang yêu con người hiện tại của họ. Bạn cũng đang yêu những phần đã từng bị bỏ rơi, bị làm tổn thương, hoặc chưa từng được...

KHI BẠN KẾT ĐÔI VỚI NGƯỜ HYPER – INDEPENDENT

Có những người bước vào mối quan hệ với một thông điệp ngầm: “Tôi không cần ai cả.” Họ tự chủ, mạnh mẽ, giải quyết mọi việc một mình và hiếm khi bộc lộ nhu cầu cảm xúc. Ở bên họ, bạn có thể cảm thấy ngưỡng mộ sự vững vàng ấy. Nhưng khi bạn kết đôi với một người...

KHI BẠN KẾT ĐÔI VỚI NGƯỜI HYPER-DEPENDENT

Có những mối quan hệ bắt đầu bằng cảm giác được cần đến. Người kia nhắn tin liên tục, muốn ở bên bạn mọi lúc, hỏi ý kiến bạn cho hầu hết quyết định và dường như xem bạn là trung tâm thế giới. Ban đầu, điều đó có thể tạo cảm giác đặc biệt và quan trọng. Nhưng khi bạn...