CUỘC CHIẾN ĐÀN BÀ

CUỘC CHIẾN ĐÀN BÀ

 

Ngày đó, gia đình tôi sống cạnh một khách sạn lớn của tỉnh. Hằng ngày, khi trời vừa chập tối, những cánh đàn ông – đủ mọi thành phần với nét mặt luôn rạng rỡ khệ nệ bước vào nhà hàng trong khách sạn với bàn ăn và dàn âm thanh đã đặt sẵn.

Tiếng hát cất lên cùng tiếng cười khúc khích của các cô tiếp viên khiến bầu không khí của cả xóm thêm náo nhiệt. Lúc đó, chúng tôi còn rất trẻ, chẳng biết chuyện gì đang xảy ra, chỉ biết mỗi lần khách đến là một lần xóm tôi được rộn ràng, mở hội.

Có lần, dượng tôi ở cùng nhà cũng qua tham gia vì có các sếp ở trên mời. Tôi đứng lặng ở một góc nhà nhìn dì lặng lẽ khóc, dì khóc vì chồng mình cũng giống như người ta, khóc vì không cản ông lại được, khóc cho đứa con còn đỏ hỏn trên tay và khóc cho những phận đời phụ nữ lang bạt, kiếm tiềm trong niềm vui của kẻ khác.

Không biết bao lần tôi chứng kiến những trận cãi vã, đánh ghen với các cô tiếp viên không an phận. Son phấn nhòe nhoẹt, tóc rối và tiếng chửi bới vang vọng cả một xóm lao động nghèo, ai nhìn cũng xót cho những người đàn bà, chẳng ai để ý đến các ông chồng đang vội vã lên xe ra về từ lúc nào không hay. Chỉ có những người đàn bà là bận tâm đổ lỗi cho nhau như một lẽ thường tình. Họ ra sức giành lại gia đình, trơ gan để chống chọi kẻ xấu, và để dằn mặt những người đàn bà khác tránh xa đàn ông có vợ.

Hình ảnh đó khiến tôi liên tưởng đến những thủ môn trong các trận đấu bóng đá – người mất nhiều công sức để bảo vệ khung thành của đội mình. Họ ra sức bảo vệ cầu môn hết lần này đến lần khác, có lần bị thủng lưới trong vô vọng, có khi thì may mắn giữ được khung thành, có khi bị ghi bàn nhưng chung cuộc vẫn làm nên chiến thắng. Chẳng ai biết tỉ số là bao nhiêu cho đến khi hồi banh kết thúc.

Mấy hôm trước, tôi gặp lại một người chị từng học nấu ăn chung. Chị bảo đã nhờ thám tử tìm ra được cô bồ của chồng. Chị nắm trong tay tất cả bằng chứng và sẽ đến chỗ làm của cô ấy để nói cho mọi người biết nếu cô ấy không chấp nhận buông tay. Đây là lần thứ 4 trong vòng 2 năm chị đối phó với những cô bồ nhí của chồng mình. Chị trở thành thủ môn không phải trên sân bóng mà trong chính cuộc hôn nhân không trọn vẹn của mình. Chị bảo chị hạnh phúc vì giữ được chồng nhưng lại luôn sống trong lo sợ, ám ảnh, không có lúc nào chị yên tâm.

Giữa một xã hội hiện đại văn minh, chúng ta vẫn ai nấy không khỏi khiếp sợ, rùng mình trước những trận đòn ghen giống như thời phong kiến. Bởi ngày nay không thiếu những người đàn bà như chị, chấp nhận sống trong khổ sở, tìm kiếm hy vọng là chồng sẽ quay về, dù không còn tình yêu thì cũng còn tình nghĩa, “của bà thì không ai được lấy” nên các chị nhất quyết lập kế đánh ghen, bắt tại trận rồi quay phim chụp ảnh, ép chồng chia tay với bồ hay dằn mặt cả hai để không còn ai dám tái phạm.

Tình yêu từ khi nào lại trở thành trò chơi may rủi, trốn tìm. Anh hờ hững chẳng màng đến vợ con ở nhà đang mòn mỏi đợi cơm. Tự khi nào hai tiếng gia đình hay hôn nhân trở nên mặn đắng. Sao ta không vì chút trân quý để yêu thương, thắm tình đậm nghĩa mà lại dày vò nhau trong biển khổ của cuộc đời?

Đàn bà lấy cớ đánh ghen để giữ chồng, giữ cha cho con. Còn đàn ông thì lẽ thường tình ít người chịu buông bỏ gia đình, dù anh đi ngược về xuôi thì gia đình cũng là lựa chọn an toàn. Trăm ngã đi ta biết chọn ngã nào cho vẹn tròn hạnh phúc? Một khi lòng người đổi thay thì chỉ một lối đi về cũng không dễ dàng. Một khi đàn bà chịu thỏa hiệp thì chẳng anh đàn ông nào muốn ly hôn, vì được nhiều hơn mất. Có điều chúng ta không chỉ cần hôn nhân mà còn cần một cuộc hôn nhân hạnh phúc, nhưng dường như điều đó quá phù phiếm một khi người kia còn chưa chịu tu tâm dưỡng tính.

Có chị gửi thư cho tôi và tâm sự, đã nhiều lần chị cố tha thứ cho anh nhưng hết lần này đến lần khác anh lừa dối chị. Chị bị “thủng lưới” quá nhiều lần nên chẳng còn sức để làm thủ môn cho cuộc hôn nhân mình chọn, đành buông xuôi tới đâu thì tới. Chị cũng chẳng muốn ly hôn vì nghĩ đàn ông trên đời này làm gì có người chung thủy, rằng chồng chị cũng không ngoại lệ.

Tôi hiểu vì sao phần lớn phụ nữ bị chồng phản bội lại không làm gì chồng mình, giống như dì tôi chỉ biết khóc, chỉ biết tự trách mình, còn có người không thể kiềm chế thì đánh ghen giống như những gì xã hội nhìn thấy. Bởi vì làm vậy họ mới có thể tha thứ cho chồng, cũng chỉ khi đánh đồng tất cả đàn ông với nhau thì phụ nữ mới tìm được cảm giác cân bằng hay đúng hơn là không còn quá mặc cảm đau khổ vì được đồng cảm cũng bởi “đàn ông nào chẳng vậy ”!!!

Thật ra ngoại tình không phải là bản tính đặc quyền của đàn ông bởi nếu đúng vậy thì tại sao chúng ta phải cấm, phải giữ mà không để các anh cứ thoải mái với tình ngoài? Xin đừng đổ lỗi, hay định tội cho đàn ông như kiểu đã rồi, vì làm vậy chẳng khác nào bạn cho rằng tất cả đàn ông đều có quyền làm tổn thương bạn.

Đừng tìm bất kỳ lý do gì để ngụy biện cho hành động của người đang làm mình tổn thương vì lâu ngày cảm xúc sẽ bị chai sạn, bạn sẽ không còn tin vào giá trị của bản thân, nó âm ỉ, dai dẳng như bóng ma bao trùm lên cuộc đời bạn.

Dì tôi không chịu được cảnh đi về sớm tối của dượng nên đã ly hôn khi vừa bước qua tuổi 37, rồi dì ở vậy đến khi chọn gửi gắm đời mình ở chốn thiền môn. Những bạn bè của tôi có đứa vẫn còn đang vật vã trước khung thành hôn nhân, cũng có đứa đã bỏ cuộc, nhưng nỗi đau thì chẳng thể nào phai nhạt.

Phụ nữ sẽ không bao giờ có thể quản thức được một người đàn ông và ngược lại. Một khi anh ta muốn, anh ta sẽ luôn tìm cơ hội. Một khi ai đó không còn quý trọng hôn nhân thì bạn có cố sức bảo vệ cũng chỉ được “tày gang”. Vậy có đáng chăng khi bạn cứ giữ chặt cái khung thành hôn nhân trong khi bản thân mình lại đớn đau trong bất hạnh?

Đừng hô biến bản thân thành “cô thủ môn tội nghiệp” chỉ lo giữ khung thành, có chăng bạn nên giữ lấy lòng tự trọng của chính mình để khi hôn nhân vấp ngã bạn còn biết cách đứng lên, đối mặt và bước tiếp.

MIA

Ngày đó, gia đình tôi sống cạnh một khách sạn lớn của tỉnh. Hằng ngày, khi trời vừa chập tối, những cánh đàn ông – đủ mọi thành phần với nét mặt luôn rạng rỡ khệ nệ bước vào nhà hàng trong khách sạn với bàn ăn và dàn âm thanh đã đặt sẵn.

Tiếng hát cất lên cùng tiếng cười khúc khích của các cô tiếp viên khiến bầu không khí của cả xóm thêm náo nhiệt. Lúc đó, chúng tôi còn rất trẻ, chẳng biết chuyện gì đang xảy ra, chỉ biết mỗi lần khách đến là một lần xóm tôi được rộn ràng, mở hội.

Có lần, dượng tôi ở cùng nhà cũng qua tham gia vì có các sếp ở trên mời. Tôi đứng lặng ở một góc nhà nhìn dì lặng lẽ khóc, dì khóc vì chồng mình cũng giống như người ta, khóc vì không cản ông lại được, khóc cho đứa con còn đỏ hỏn trên tay và khóc cho những phận đời phụ nữ lang bạt, kiếm tiềm trong niềm vui của kẻ khác.

Không biết bao lần tôi chứng kiến những trận cãi vã, đánh ghen với các cô tiếp viên không an phận. Son phấn nhòe nhoẹt, tóc rối và tiếng chửi bới vang vọng cả một xóm lao động nghèo, ai nhìn cũng xót cho những người đàn bà, chẳng ai để ý đến các ông chồng đang vội vã lên xe ra về từ lúc nào không hay. Chỉ có những người đàn bà là bận tâm đổ lỗi cho nhau như một lẽ thường tình. Họ ra sức giành lại gia đình, trơ gan để chống chọi kẻ xấu, và để dằn mặt những người đàn bà khác tránh xa đàn ông có vợ.

Hình ảnh đó khiến tôi liên tưởng đến những thủ môn trong các trận đấu bóng đá – người mất nhiều công sức để bảo vệ khung thành của đội mình. Họ ra sức bảo vệ cầu môn hết lần này đến lần khác, có lần bị thủng lưới trong vô vọng, có khi thì may mắn giữ được khung thành, có khi bị ghi bàn nhưng chung cuộc vẫn làm nên chiến thắng. Chẳng ai biết tỉ số là bao nhiêu cho đến khi hồi banh kết thúc.

Mấy hôm trước, tôi gặp lại một người chị từng học nấu ăn chung. Chị bảo đã nhờ thám tử tìm ra được cô bồ của chồng. Chị nắm trong tay tất cả bằng chứng và sẽ đến chỗ làm của cô ấy để nói cho mọi người biết nếu cô ấy không chấp nhận buông tay. Đây là lần thứ 4 trong vòng 2 năm chị đối phó với những cô bồ nhí của chồng mình. Chị trở thành thủ môn không phải trên sân bóng mà trong chính cuộc hôn nhân không trọn vẹn của mình. Chị bảo chị hạnh phúc vì giữ được chồng nhưng lại luôn sống trong lo sợ, ám ảnh, không có lúc nào chị yên tâm.

Giữa một xã hội hiện đại văn minh, chúng ta vẫn ai nấy không khỏi khiếp sợ, rùng mình trước những trận đòn ghen giống như thời phong kiến. Bởi ngày nay không thiếu những người đàn bà như chị, chấp nhận sống trong khổ sở, tìm kiếm hy vọng là chồng sẽ quay về, dù không còn tình yêu thì cũng còn tình nghĩa, “của bà thì không ai được lấy” nên các chị nhất quyết lập kế đánh ghen, bắt tại trận rồi quay phim chụp ảnh, ép chồng chia tay với bồ hay dằn mặt cả hai để không còn ai dám tái phạm.

Tình yêu từ khi nào lại trở thành trò chơi may rủi, trốn tìm. Anh hờ hững chẳng màng đến vợ con ở nhà đang mòn mỏi đợi cơm. Tự khi nào hai tiếng gia đình hay hôn nhân trở nên mặn đắng. Sao ta không vì chút trân quý để yêu thương, thắm tình đậm nghĩa mà lại dày vò nhau trong biển khổ của cuộc đời?

Đàn bà lấy cớ đánh ghen để giữ chồng, giữ cha cho con. Còn đàn ông thì lẽ thường tình ít người chịu buông bỏ gia đình, dù anh đi ngược về xuôi thì gia đình cũng là lựa chọn an toàn. Trăm ngã đi ta biết chọn ngã nào cho vẹn tròn hạnh phúc? Một khi lòng người đổi thay thì chỉ một lối đi về cũng không dễ dàng. Một khi đàn bà chịu thỏa hiệp thì chẳng anh đàn ông nào muốn ly hôn, vì được nhiều hơn mất. Có điều chúng ta không chỉ cần hôn nhân mà còn cần một cuộc hôn nhân hạnh phúc, nhưng dường như điều đó quá phù phiếm một khi người kia còn chưa chịu tu tâm dưỡng tính.

Có chị gửi thư cho tôi và tâm sự, đã nhiều lần chị cố tha thứ cho anh nhưng hết lần này đến lần khác anh lừa dối chị. Chị bị “thủng lưới” quá nhiều lần nên chẳng còn sức để làm thủ môn cho cuộc hôn nhân mình chọn, đành buông xuôi tới đâu thì tới. Chị cũng chẳng muốn ly hôn vì nghĩ đàn ông trên đời này làm gì có người chung thủy, rằng chồng chị cũng không ngoại lệ.

Tôi hiểu vì sao phần lớn phụ nữ bị chồng phản bội lại không làm gì chồng mình, giống như dì tôi chỉ biết khóc, chỉ biết tự trách mình, còn có người không thể kiềm chế thì đánh ghen giống như những gì xã hội nhìn thấy. Bởi vì làm vậy họ mới có thể tha thứ cho chồng, cũng chỉ khi đánh đồng tất cả đàn ông với nhau thì phụ nữ mới tìm được cảm giác cân bằng hay đúng hơn là không còn quá mặc cảm đau khổ vì được đồng cảm cũng bởi “đàn ông nào chẳng vậy ”!!!

Thật ra ngoại tình không phải là bản tính đặc quyền của đàn ông bởi nếu đúng vậy thì tại sao chúng ta phải cấm, phải giữ mà không để các anh cứ thoải mái với tình ngoài? Xin đừng đổ lỗi, hay định tội cho đàn ông như kiểu đã rồi, vì làm vậy chẳng khác nào bạn cho rằng tất cả đàn ông đều có quyền làm tổn thương bạn.

Đừng tìm bất kỳ lý do gì để ngụy biện cho hành động của người đang làm mình tổn thương vì lâu ngày cảm xúc sẽ bị chai sạn, bạn sẽ không còn tin vào giá trị của bản thân, nó âm ỉ, dai dẳng như bóng ma bao trùm lên cuộc đời bạn.

Dì tôi không chịu được cảnh đi về sớm tối của dượng nên đã ly hôn khi vừa bước qua tuổi 37, rồi dì ở vậy đến khi chọn gửi gắm đời mình ở chốn thiền môn. Những bạn bè của tôi có đứa vẫn còn đang vật vã trước khung thành hôn nhân, cũng có đứa đã bỏ cuộc, nhưng nỗi đau thì chẳng thể nào phai nhạt.

Phụ nữ sẽ không bao giờ có thể quản thức được một người đàn ông và ngược lại. Một khi anh ta muốn, anh ta sẽ luôn tìm cơ hội. Một khi ai đó không còn quý trọng hôn nhân thì bạn có cố sức bảo vệ cũng chỉ được “tày gang”. Vậy có đáng chăng khi bạn cứ giữ chặt cái khung thành hôn nhân trong khi bản thân mình lại đớn đau trong bất hạnh?

Đừng hô biến bản thân thành “cô thủ môn tội nghiệp” chỉ lo giữ khung thành, có chăng bạn nên giữ lấy lòng tự trọng của chính mình để khi hôn nhân vấp ngã bạn còn biết cách đứng lên, đối mặt và bước tiếp.

MIA

EMDR TRONG TRỊ LIỆU SANG CHẤN PHỨC HỢP

  Sang chấn phức hợp (Complex Trauma, C-PTSD) không hình thành từ một sự kiện đơn lẻ, mà từ những trải nghiệm đau đớn lặp đi lặp lại, kéo dài và xảy ra trong các mối quan hệ quan trọng, đặc biệt là trong thời thơ ấu. Đó có thể là bị bỏ rơi về mặt cảm xúc, bị kiểm...

KHI CON GÁI BỊ CHA PHẢN BỘI

Với nhiều người con gái, người cha không chỉ là một nhân vật gia đình, mà còn là hình ảnh đầu tiên về sự bảo vệ, công bằng và giá trị của bản thân trong thế giới bên ngoài. Khi sự bảo vệ ấy bị rút lại, bị phủ nhận hoặc bị phản bội, nỗi đau để lại không ồn ào nhưng sâu...

NHỮNG CÔ CON GÁI KHÔNG ĐƯỢC MẸ BẢO VỆ

Một trong những nỗi đau sâu sắc nhưng ít được gọi tên nhất của phụ nữ là trải nghiệm không được mẹ bảo vệ. Đây không phải là nỗi đau đến từ việc thiếu tình thương rõ ràng, mà thường đến từ một nghịch lý: người mẹ vẫn ở đó, vẫn chăm lo, vẫn hy sinh, nhưng lại không...

KHI MẸ KHÔNG BÊNH VỰC CON GÁI

Trong nhiều gia đình Việt Nam, mối quan hệ mẹ – con gái mang theo một nghịch lý đau đớn: người mẹ yêu con, hy sinh vì con, nhưng lại không thể hoặc không dám bênh vực con khi con bị tổn thương. Hiện tượng này không đơn thuần là vấn đề cá nhân hay thiếu tình thương, mà...

KHI NỖI ĐAU ĐƯỢC GIỮ KÍN, CƠ THỂ NÓI THAY

  Không phải mọi sang chấn hay đau đớn đều được kể bằng lời. Trên thực tế, nhiều sang chấn – đặc biệt là sang chấn phát triển, sang chấn gắn bó và những trải nghiệm gắn liền với xấu hổ hoặc bất lực – thường được giữ kín, không phải vì cá nhân “không muốn nói”, mà...

CHỮA LÀNH BẰNG ĐẦU, CHƯA CHẠM TỚI THÂN

  “Chữa lành bằng đầu, chưa chạm tới thân” là hiện tượng phổ biến ở những người có nền sang chấn, đặc biệt là sang chấn gắn bó hoặc C-PTSD, đồng thời có xu hướng đọc nhiều sách tâm lý, liệu pháp và tự học chữa lành. Ở đây, kiến thức không chỉ đóng vai trò học...

NGHIỆN YÊU – SỰ ĐÁNH MẤT CHÍNH MÌNH

Nghiện yêu thường bị hiểu nhầm như sự yếu đuối cảm xúc, phụ thuộc tình cảm hay thiếu ranh giới cá nhân. Tuy nhiên, dưới góc nhìn sang chấn gắn bó và C-PTSD, nghiện yêu có thể được xem là một hành vi nghiện mang tính quan hệ, nơi đối tượng yêu trở thành nguồn điều hòa...

HÀNH VI NGHIỆN VÀ SANG CHẤN GẮN BÓ

  Hành vi nghiện thường được nhìn nhận như một vấn đề kiểm soát xung động hoặc lệ thuộc sinh hóa, tuy nhiên trong nhiều trường hợp lâm sàng, nghiện là biểu hiện của sang chấn gắn bó chưa được giải quyết. Khi các mối quan hệ gắn bó sớm không đủ an toàn, nhất quán...

NỖI SỢ KHI BẢN THÂN MÌNH HẠNH PHÚC

Có một nỗi sợ rất âm thầm nhưng dai dẳng: nỗi sợ khi bản thân mình hạnh phúc. Không phải vì hạnh phúc là điều xấu, mà vì với nhiều người, hạnh phúc đi kèm cảm giác tội lỗi. Họ lớn lên trong những hoàn cảnh mà nỗi đau của người thân hiện diện quá rõ ràng: một người ông...

PHÍA SAU MỘT “NỮ CƯỜNG NHÂN”… LÀ MỘT NGƯỜI ĐÀN ÔNG KÉM NĂNG LỰC, KHÔNG HIỆN DIỆN

Hình ảnh “nữ cường nhân” thường được ca ngợi như biểu tượng của bản lĩnh, tự lập và chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, trong nhiều bối cảnh gia đình và quan hệ, phía sau sự mạnh mẽ ấy lại là một khoảng trống: một người đàn ông kém năng lực, không hiện diện, hoặc không đảm...

NGƯỜI TRỞ VỀ TỪ CÕI CHẾT: NHỮNG THAY ĐỔI TÂM LÝ SAU TRẢI NGHIỆM CẬN TỬ

Những người từng trải qua trải nghiệm cận tử hiếm khi quay trở lại cuộc sống với cùng một cấu trúc tâm lý như trước. Dù nguyên nhân là tai nạn, bệnh nặng hay một khủng hoảng sinh tồn nghiêm trọng, việc đối diện trực tiếp với ranh giới sống – chết tạo ra một sự tái tổ...

TẠI SAO NGƯỜI BỊ SO SÁNH THỜI THƠ ẤU DỄ YÊU TRONG BẤT AN

Những người lớn lên trong môi trường thường xuyên bị so sánh — với anh chị em, với người khác, hoặc với những chuẩn mực ngầm về “đứa trẻ tốt hơn” — rất dễ mang theo một kiểu yêu đầy bất an khi trưởng thành. Bất an này không phải do họ thiếu khả năng yêu, mà vì hệ...

YÊU AI CŨNG KHÔNG BAO GIỜ THẤY ĐỦ

Với nhiều người, cảm giác “mình không đủ, mình thua kém người khác” không xuất hiện một cách ngẫu nhiên trong các mối quan hệ trưởng thành. Nó thường bắt nguồn từ những trải nghiệm rất sớm, khi họ lớn lên trong môi trường bị so sánh — với anh chị em trong gia đình,...

SAU KHI RỜI NGƯỜI ÁI KỶ, VÌ SAO VẪN NHỚ VÀ QUAY LẠI

Việc rời khỏi một mối quan hệ mang tính ái kỷ không đồng nghĩa với việc cảm xúc chấm dứt. Trên thực tế, nhiều người trải nghiệm một nghịch lý đau đớn: dù đã rời đi vì bị tổn thương, họ vẫn nhớ, vẫn khao khát và đôi khi quay lại. Hiện tượng này không phản ánh sự yếu...

VÌ SAO NGƯỜI BỊ ÁI KỶ THU HÚT VÀ KHÓ RỜI ĐI

Những người ở lại lâu trong các mối quan hệ mang tính ái kỷ thường không phải vì họ “yếu đuối”, “thiếu hiểu biết” hay “mù quáng vì tình”. Ngược lại, rất nhiều người trong số họ nhạy cảm, có khả năng đồng cảm cao và quen chịu trách nhiệm cảm xúc từ sớm. Chính những đặc...

NGƯỜI ÁI KỶ CHỈ RỜI KHỎI BẠN KHI BẠN KHÔNG CÒN KHẢ NĂNG LỢI DỤNG

Trong các mối quan hệ mang tính ái kỷ cao, sự rời đi hiếm khi xảy ra vì hết tình cảm hay vì xung đột không thể giải quyết. Thay vào đó, sự đứt gãy thường xuất hiện khi đối phương không còn đáp ứng được chức năng điều tiết, nâng đỡ hoặc phục vụ cho nhu cầu tâm lý của...

KHI PHỤ NỮ DỊ TÍNH YÊU PHỤ NỮ ĐỒNG TÍNH

Trong thực hành lâm sàng, mối quan hệ giữa một phụ nữ dị tính và một phụ nữ đồng tính thường mang theo những động lực tâm lý phức tạp, không thể hiểu đơn giản như sự “lệch pha xu hướng tính dục”. Nhiều trường hợp cho thấy đây là những mối quan hệ được hình thành trong...

CẢM GIÁC “MÌNH KHÔNG ĐỦ”

Cảm giác “mình không đủ” không chỉ là một suy nghĩ thoáng qua về năng lực hay giá trị bản thân. Trong nhiều trường hợp, đó là một trạng thái tồn tại dai dẳng, ăn sâu vào cách cá nhân cảm nhận chính mình và thế giới xung quanh. Người mang cảm giác này có thể liên tục...

“MÌNH KHÔNG TIN CÓ NGƯỜI THẬT SỰ THƯƠNG MÌNH”

Trong thực hành lâm sàng, niềm tin “mình không tin có người thật sự thương mình” thường không xuất hiện như một suy nghĩ bề mặt, mà như một kết luận rất sâu được hình thành từ những trải nghiệm gắn bó sớm. Đây không đơn thuần là sự bi quan hay thiếu tự tin, mà là một...

NHỮNG NGƯỜI “GAY” HOÀN HẢO ĐẾN ĐAU LÒNG…

Có một kiểu hoàn hảo rất quen thuộc ở nhiều người gay: hoàn hảo đến mức không cho phép mình được thiếu, được yếu, được sai. Họ chăm chút ngoại hình, kỷ luật cơ thể, để ý từng chi tiết nhỏ trong cách ăn mặc, làm việc, giao tiếp và yêu đương. Từ bên ngoài, họ trông thu...

EMDR TRONG TRỊ LIỆU SANG CHẤN PHỨC HỢP

  Sang chấn phức hợp (Complex Trauma, C-PTSD) không hình thành từ một sự kiện đơn lẻ, mà từ những trải nghiệm đau đớn lặp đi lặp lại, kéo dài và xảy ra trong các mối quan hệ quan trọng, đặc biệt là trong thời thơ ấu. Đó có thể là bị bỏ rơi về mặt cảm xúc, bị kiểm...

KHI CON GÁI BỊ CHA PHẢN BỘI

Với nhiều người con gái, người cha không chỉ là một nhân vật gia đình, mà còn là hình ảnh đầu tiên về sự bảo vệ, công bằng và giá trị của bản thân trong thế giới bên ngoài. Khi sự bảo vệ ấy bị rút lại, bị phủ nhận hoặc bị phản bội, nỗi đau để lại không ồn ào nhưng sâu...

NHỮNG CÔ CON GÁI KHÔNG ĐƯỢC MẸ BẢO VỆ

Một trong những nỗi đau sâu sắc nhưng ít được gọi tên nhất của phụ nữ là trải nghiệm không được mẹ bảo vệ. Đây không phải là nỗi đau đến từ việc thiếu tình thương rõ ràng, mà thường đến từ một nghịch lý: người mẹ vẫn ở đó, vẫn chăm lo, vẫn hy sinh, nhưng lại không...

KHI MẸ KHÔNG BÊNH VỰC CON GÁI

Trong nhiều gia đình Việt Nam, mối quan hệ mẹ – con gái mang theo một nghịch lý đau đớn: người mẹ yêu con, hy sinh vì con, nhưng lại không thể hoặc không dám bênh vực con khi con bị tổn thương. Hiện tượng này không đơn thuần là vấn đề cá nhân hay thiếu tình thương, mà...

KHI NỖI ĐAU ĐƯỢC GIỮ KÍN, CƠ THỂ NÓI THAY

  Không phải mọi sang chấn hay đau đớn đều được kể bằng lời. Trên thực tế, nhiều sang chấn – đặc biệt là sang chấn phát triển, sang chấn gắn bó và những trải nghiệm gắn liền với xấu hổ hoặc bất lực – thường được giữ kín, không phải vì cá nhân “không muốn nói”, mà...

CHỮA LÀNH BẰNG ĐẦU, CHƯA CHẠM TỚI THÂN

  “Chữa lành bằng đầu, chưa chạm tới thân” là hiện tượng phổ biến ở những người có nền sang chấn, đặc biệt là sang chấn gắn bó hoặc C-PTSD, đồng thời có xu hướng đọc nhiều sách tâm lý, liệu pháp và tự học chữa lành. Ở đây, kiến thức không chỉ đóng vai trò học...

NGHIỆN YÊU – SỰ ĐÁNH MẤT CHÍNH MÌNH

Nghiện yêu thường bị hiểu nhầm như sự yếu đuối cảm xúc, phụ thuộc tình cảm hay thiếu ranh giới cá nhân. Tuy nhiên, dưới góc nhìn sang chấn gắn bó và C-PTSD, nghiện yêu có thể được xem là một hành vi nghiện mang tính quan hệ, nơi đối tượng yêu trở thành nguồn điều hòa...

HÀNH VI NGHIỆN VÀ SANG CHẤN GẮN BÓ

  Hành vi nghiện thường được nhìn nhận như một vấn đề kiểm soát xung động hoặc lệ thuộc sinh hóa, tuy nhiên trong nhiều trường hợp lâm sàng, nghiện là biểu hiện của sang chấn gắn bó chưa được giải quyết. Khi các mối quan hệ gắn bó sớm không đủ an toàn, nhất quán...

RỐI LOẠN ĂN UỐNG – HÀNH VI TỰ ĐIỀU HÒA THAY THẾ

  Rối loạn ăn uống không đơn thuần là vấn đề liên quan đến thực phẩm hay hình thể, mà là một hình thức tự điều hòa thay thế (substitute self-regulation) khi cá nhân thiếu các nguồn lực điều hòa cảm xúc và thần kinh an toàn. Trong nhiều trường hợp lâm sàng, rối...

QUAN SÁT CASE LÂM SÀNG VÀ NHỮNG RỦI RO TRONG ĐÀO TẠO

Trong đào tạo tâm lý học, việc cho sinh viên quan sát ca trị liệu thường được xem là một hình thức học tập thực tế quan trọng. Tuy nhiên, khi sinh viên hệ cử nhân hoặc thạc sĩ chưa được đào tạo bài bản về sang chấn lại được ngồi nghe hoặc quan sát các case raw trauma...

NỖI SỢ KHI BẢN THÂN MÌNH HẠNH PHÚC

Có một nỗi sợ rất âm thầm nhưng dai dẳng: nỗi sợ khi bản thân mình hạnh phúc. Không phải vì hạnh phúc là điều xấu, mà vì với nhiều người, hạnh phúc đi kèm cảm giác tội lỗi. Họ lớn lên trong những hoàn cảnh mà nỗi đau của người thân hiện diện quá rõ ràng: một người ông...

PHÍA SAU MỘT “NỮ CƯỜNG NHÂN”… LÀ MỘT NGƯỜI ĐÀN ÔNG KÉM NĂNG LỰC, KHÔNG HIỆN DIỆN

Hình ảnh “nữ cường nhân” thường được ca ngợi như biểu tượng của bản lĩnh, tự lập và chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, trong nhiều bối cảnh gia đình và quan hệ, phía sau sự mạnh mẽ ấy lại là một khoảng trống: một người đàn ông kém năng lực, không hiện diện, hoặc không đảm...

NGƯỜI TRỞ VỀ TỪ CÕI CHẾT: NHỮNG THAY ĐỔI TÂM LÝ SAU TRẢI NGHIỆM CẬN TỬ

Những người từng trải qua trải nghiệm cận tử hiếm khi quay trở lại cuộc sống với cùng một cấu trúc tâm lý như trước. Dù nguyên nhân là tai nạn, bệnh nặng hay một khủng hoảng sinh tồn nghiêm trọng, việc đối diện trực tiếp với ranh giới sống – chết tạo ra một sự tái tổ...

NHỮNG NGƯỜI HAY ĐI CỨU RỖI…

Những người hay đi cứu rỗi thường được nhìn nhận là hiền lành, tử tế, biết thương người và rất nhạy cảm với nỗi đau của người khác. Họ dễ lắng nghe, dễ đồng cảm, dễ đặt mình vào vị trí của người đối diện. Khi ai đó gặp khủng hoảng, họ là người ở lại lâu nhất; khi...

ĐỨA TRẺ ĐƯỢC DẠY PHẢI HIỀN LÀNH, PHẢI THA THỨ, PHẢI “KỆ HỌ ĐI”

Có những đứa trẻ lớn lên với những lời dạy nghe rất đúng: phải hiền lành, phải biết tha thứ, giúp người rồi sẽ nhận lại điều tốt đẹp, đừng để bụng, kệ họ đi. Những lời dạy này thường được trao đi với mong muốn con trẻ trở thành người tử tế và dễ sống. Nhưng trong...

TẠI SAO NGƯỜI BỊ SO SÁNH THỜI THƠ ẤU DỄ YÊU TRONG BẤT AN

Những người lớn lên trong môi trường thường xuyên bị so sánh — với anh chị em, với người khác, hoặc với những chuẩn mực ngầm về “đứa trẻ tốt hơn” — rất dễ mang theo một kiểu yêu đầy bất an khi trưởng thành. Bất an này không phải do họ thiếu khả năng yêu, mà vì hệ...

YÊU AI CŨNG KHÔNG BAO GIỜ THẤY ĐỦ

Với nhiều người, cảm giác “mình không đủ, mình thua kém người khác” không xuất hiện một cách ngẫu nhiên trong các mối quan hệ trưởng thành. Nó thường bắt nguồn từ những trải nghiệm rất sớm, khi họ lớn lên trong môi trường bị so sánh — với anh chị em trong gia đình,...

SAU KHI RỜI NGƯỜI ÁI KỶ, VÌ SAO VẪN NHỚ VÀ QUAY LẠI

Việc rời khỏi một mối quan hệ mang tính ái kỷ không đồng nghĩa với việc cảm xúc chấm dứt. Trên thực tế, nhiều người trải nghiệm một nghịch lý đau đớn: dù đã rời đi vì bị tổn thương, họ vẫn nhớ, vẫn khao khát và đôi khi quay lại. Hiện tượng này không phản ánh sự yếu...

VÌ SAO NGƯỜI BỊ ÁI KỶ THU HÚT VÀ KHÓ RỜI ĐI

Những người ở lại lâu trong các mối quan hệ mang tính ái kỷ thường không phải vì họ “yếu đuối”, “thiếu hiểu biết” hay “mù quáng vì tình”. Ngược lại, rất nhiều người trong số họ nhạy cảm, có khả năng đồng cảm cao và quen chịu trách nhiệm cảm xúc từ sớm. Chính những đặc...

NGƯỜI ÁI KỶ CHỈ RỜI KHỎI BẠN KHI BẠN KHÔNG CÒN KHẢ NĂNG LỢI DỤNG

Trong các mối quan hệ mang tính ái kỷ cao, sự rời đi hiếm khi xảy ra vì hết tình cảm hay vì xung đột không thể giải quyết. Thay vào đó, sự đứt gãy thường xuất hiện khi đối phương không còn đáp ứng được chức năng điều tiết, nâng đỡ hoặc phục vụ cho nhu cầu tâm lý của...