EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) là gì?

Tâm trí con người thường có khả năng tự chữa lành một cách tự nhiên, tương tự như cách cơ thể tự hồi phục. Phần lớn cơ chế ứng phó tự nhiên này diễn ra trong giấc ngủ, đặc biệt là trong giai đoạn chuyển động mắt nhanh (REM). Francine Shapiro đã phát triển phương pháp Giải mẫn cảm và tái xử lý bằng chuyển động nhãn cầu (EMDR) vào năm 1987, tận dụng quá trình tự nhiên này để điều trị hiệu quả rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD). Kể từ đó, EMDR đã được sử dụng để điều trị thành công nhiều vấn đề sức khỏe tâm thần khác nhau.
Điều gì xảy ra khi bạn bị sang chấn?

Thông thường, cơ thể bạn xử lý các thông tin và trải nghiệm mới một cách tự động mà bạn không nhận ra. Tuy nhiên, khi xảy ra một sự kiện bất thường khiến bạn bị tổn thương, như một sự kiện quá sức chịu đựng (ví dụ: tai nạn xe hơi) hoặc bị lặp đi lặp lại trong đau khổ (ví dụ: bị bỏ bê thời thơ ấu), cơ chế đối phó tự nhiên của bạn có thể bị quá tải.

Sự quá tải này khiến những trải nghiệm đau thương bị “đóng băng” hoặc “chưa được xử lý” trong não bộ. Những ký ức chưa được xử lý đó, cùng với cảm xúc đi kèm, được lưu trữ trong hệ limbic của não ở dạng thô, mang tính cảm xúc, thay vì dạng “câu chuyện” bằng ngôn ngữ. Hệ limbic lưu giữ ký ức tổn thương trong một mạng lưới ký ức cô lập, liên kết với cảm xúc và cảm giác cơ thể, nhưng tách rời khỏi vỏ não- nơi chúng ta sử dụng ngôn ngữ để lưu trữ ký ức.

Những ký ức tổn thương này có thể liên tục bị kích hoạt khi bạn trải qua các sự kiện tương tự những trải nghiệm khó khăn trước đây. Thường thì bản thân ký ức đã bị lãng quên, nhưng những cảm giác đau đớn như lo âu, hoảng sợ, tức giận hoặc tuyệt vọng vẫn tiếp tục được kích hoạt trong hiện tại. Điều này có thể cản trở khả năng sống trong hiện tại và học hỏi từ các trải nghiệm mới của bạn. EMDR giúp tạo ra sự kết nối giữa các mạng lưới ký ức trong não, cho phép não bộ xử lý ký ức tổn thương một cách tự nhiên.

EMDR có thể sử dụng cho những vấn đề gì?

Ngoài việc được sử dụng để điều trị rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD), EMDR đã được áp dụng thành công để điều trị:
Lo âu, cơn hoảng loạn và chứng sợ
Bệnh mãn tính và các vấn đề về y tế
Trầm cảm và rối loạn lưỡng cực
Rối loạn phân ly
Rối loạn ăn uống
Đau buồn và mất mát
Rối loạn lo âu lan tỏa
Rối loạn nhân cách
Rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD) và các vấn đề liên quan đến sang chấn và căng thẳng
Tấn công tình dục
Rối loạn giấc ngủ
Lạm dụng chất kích thích và nghiện Bạo lực và lạm dụng

Có bằng chứng nào cho thấy EMDR là một phương pháp điều trị thành công?

EMDR là một phương pháp điều trị lâm sàng sáng tạo, đã giúp hàng triệu người trên toàn thế giới. Tính hiệu quả và độ tin cậy của EMDR đã được xác lập qua các nghiên cứu khoa học nghiêm ngặt. Hiện nay, có nhiều nghiên cứu có đối chứng về EMDR, khiến nó trở thành phương pháp được nghiên cứu kỹ lưỡng nhất trong điều trị tổn thương.

EMDR tận dụng khả năng chữa lành tự nhiên của cơ thể bạn.

Sau khi đánh giá kỹ lưỡng, bạn sẽ được hỏi các câu hỏi cụ thể về một ký ức đau thương nhất định. Các chuyển động nhãn cầu, tương tự như trong giấc ngủ REM, sẽ được tái tạo bằng cách yêu cầu bạn theo dõi ngón tay của nhà trị liệu di chuyển qua lại trong tầm nhìn của bạn. Đôi khi, một thanh ánh sáng di chuyển hoặc tai nghe được sử dụng thay thế. Các chuyển động nhãn cầu sẽ diễn ra trong một khoảng thời gian ngắn rồi dừng lại.

Sau đó, bạn sẽ được yêu cầu chia sẻ về những trải nghiệm mà bạn có trong mỗi lượt chuyển động nhãu cầu này. Những trải nghiệm trong buổi trị liệu có thể bao gồm sự thay đổi trong suy nghĩ, hình ảnh, và cảm xúc.

Qua nhiều lượt chuyển động nhãn cầu lặp lại, ký ức thường thay đổi theo cách làm giảm cường độ đau đớn của nó, trở thành một ký ức trung tính về một sự kiện trong quá khứ. Các ký ức liên quan khác cũng có thể được chữa lành cùng lúc. Sự kết nối giữa các ký ức liên quan này có thể dẫn đến sự cải thiện nhanh chóng và đáng kể trong nhiều khía cạnh cuộc sống của bạn.

Một buổi trị liệu EMDR kéo dài bao lâu?

EMDR có thể là một phương pháp điều trị ngắn hạn, tập trung hoặc là một phần của quá trình trị liệu tâm lý dài hơn. Các buổi EMDR thường kéo dài từ 60 đến 90 phút.

Ai có thể hưởng lợi từ EMDR?

EMDR có thể đẩy nhanh quá trình trị liệu bằng cách giải quyết tác động của các tổn thương trong quá khứ, giúp bạn sống trọn vẹn hơn trong hiện tại. Tuy nhiên, phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người. Quá trình EMDR diễn ra nhanh chóng, và bất kỳ trải nghiệm đau thương nào, nếu xảy ra, chỉ kéo dài trong một khoảng thời gian tương đối ngắn. Dù vậy, bạn cần nhận thức và sẵn sàng trải qua những cảm xúc mạnh mẽ và những suy nghĩ đau buồn, đôi khi xuất hiện trong các buổi trị liệu.

Tôi có giữ được sự kiểm soát và được trao quyền không?

Trong quá trình trị liệu EMDR, bạn sẽ hoàn toàn kiểm soát, luôn tỉnh táo và ý thức đầy đủ. Đây không phải là một hình thức thôi miên, và bạn có thể dừng quá trình bất kỳ lúc nào. Trong suốt buổi trị liệu, nhà trị liệu sẽ hỗ trợ và tạo điều kiện cho quá trình tự chữa lành của bạn, can thiệp ít nhất có thể. Việc tái xử lý thường được trải nghiệm như một điều xảy ra tự phát, và những kết nối mới cùng những hiểu biết mới thường xuất hiện một cách tự nhiên từ bên trong. Vì vậy, hầu hết mọi người cảm nhận EMDR là một phương pháp trị liệu tự nhiên và rất trao quyền.

​

MIA NGUYỄN

EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) là gì?

Tâm trí con người thường có khả năng tự chữa lành một cách tự nhiên, tương tự như cách cơ thể tự hồi phục. Phần lớn cơ chế ứng phó tự nhiên này diễn ra trong giấc ngủ, đặc biệt là trong giai đoạn chuyển động mắt nhanh (REM). Francine Shapiro đã phát triển phương pháp Giải mẫn cảm và tái xử lý bằng chuyển động nhãn cầu (EMDR) vào năm 1987, tận dụng quá trình tự nhiên này để điều trị hiệu quả rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD). Kể từ đó, EMDR đã được sử dụng để điều trị thành công nhiều vấn đề sức khỏe tâm thần khác nhau.
Điều gì xảy ra khi bạn bị sang chấn?

Thông thường, cơ thể bạn xử lý các thông tin và trải nghiệm mới một cách tự động mà bạn không nhận ra. Tuy nhiên, khi xảy ra một sự kiện bất thường khiến bạn bị tổn thương, như một sự kiện quá sức chịu đựng (ví dụ: tai nạn xe hơi) hoặc bị lặp đi lặp lại trong đau khổ (ví dụ: bị bỏ bê thời thơ ấu), cơ chế đối phó tự nhiên của bạn có thể bị quá tải.

Sự quá tải này khiến những trải nghiệm đau thương bị “đóng băng” hoặc “chưa được xử lý” trong não bộ. Những ký ức chưa được xử lý đó, cùng với cảm xúc đi kèm, được lưu trữ trong hệ limbic của não ở dạng thô, mang tính cảm xúc, thay vì dạng “câu chuyện” bằng ngôn ngữ. Hệ limbic lưu giữ ký ức tổn thương trong một mạng lưới ký ức cô lập, liên kết với cảm xúc và cảm giác cơ thể, nhưng tách rời khỏi vỏ não- nơi chúng ta sử dụng ngôn ngữ để lưu trữ ký ức.

Những ký ức tổn thương này có thể liên tục bị kích hoạt khi bạn trải qua các sự kiện tương tự những trải nghiệm khó khăn trước đây. Thường thì bản thân ký ức đã bị lãng quên, nhưng những cảm giác đau đớn như lo âu, hoảng sợ, tức giận hoặc tuyệt vọng vẫn tiếp tục được kích hoạt trong hiện tại. Điều này có thể cản trở khả năng sống trong hiện tại và học hỏi từ các trải nghiệm mới của bạn. EMDR giúp tạo ra sự kết nối giữa các mạng lưới ký ức trong não, cho phép não bộ xử lý ký ức tổn thương một cách tự nhiên.

EMDR có thể sử dụng cho những vấn đề gì?

Ngoài việc được sử dụng để điều trị rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD), EMDR đã được áp dụng thành công để điều trị:
Lo âu, cơn hoảng loạn và chứng sợ
Bệnh mãn tính và các vấn đề về y tế
Trầm cảm và rối loạn lưỡng cực
Rối loạn phân ly
Rối loạn ăn uống
Đau buồn và mất mát
Rối loạn lo âu lan tỏa
Rối loạn nhân cách
Rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD) và các vấn đề liên quan đến sang chấn và căng thẳng
Tấn công tình dục
Rối loạn giấc ngủ
Lạm dụng chất kích thích và nghiện Bạo lực và lạm dụng

Có bằng chứng nào cho thấy EMDR là một phương pháp điều trị thành công?

EMDR là một phương pháp điều trị lâm sàng sáng tạo, đã giúp hàng triệu người trên toàn thế giới. Tính hiệu quả và độ tin cậy của EMDR đã được xác lập qua các nghiên cứu khoa học nghiêm ngặt. Hiện nay, có nhiều nghiên cứu có đối chứng về EMDR, khiến nó trở thành phương pháp được nghiên cứu kỹ lưỡng nhất trong điều trị tổn thương.

EMDR tận dụng khả năng chữa lành tự nhiên của cơ thể bạn.

Sau khi đánh giá kỹ lưỡng, bạn sẽ được hỏi các câu hỏi cụ thể về một ký ức đau thương nhất định. Các chuyển động nhãn cầu, tương tự như trong giấc ngủ REM, sẽ được tái tạo bằng cách yêu cầu bạn theo dõi ngón tay của nhà trị liệu di chuyển qua lại trong tầm nhìn của bạn. Đôi khi, một thanh ánh sáng di chuyển hoặc tai nghe được sử dụng thay thế. Các chuyển động nhãn cầu sẽ diễn ra trong một khoảng thời gian ngắn rồi dừng lại.

Sau đó, bạn sẽ được yêu cầu chia sẻ về những trải nghiệm mà bạn có trong mỗi lượt chuyển động nhãu cầu này. Những trải nghiệm trong buổi trị liệu có thể bao gồm sự thay đổi trong suy nghĩ, hình ảnh, và cảm xúc.

Qua nhiều lượt chuyển động nhãn cầu lặp lại, ký ức thường thay đổi theo cách làm giảm cường độ đau đớn của nó, trở thành một ký ức trung tính về một sự kiện trong quá khứ. Các ký ức liên quan khác cũng có thể được chữa lành cùng lúc. Sự kết nối giữa các ký ức liên quan này có thể dẫn đến sự cải thiện nhanh chóng và đáng kể trong nhiều khía cạnh cuộc sống của bạn.

Một buổi trị liệu EMDR kéo dài bao lâu?

EMDR có thể là một phương pháp điều trị ngắn hạn, tập trung hoặc là một phần của quá trình trị liệu tâm lý dài hơn. Các buổi EMDR thường kéo dài từ 60 đến 90 phút.

Ai có thể hưởng lợi từ EMDR?

EMDR có thể đẩy nhanh quá trình trị liệu bằng cách giải quyết tác động của các tổn thương trong quá khứ, giúp bạn sống trọn vẹn hơn trong hiện tại. Tuy nhiên, phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người. Quá trình EMDR diễn ra nhanh chóng, và bất kỳ trải nghiệm đau thương nào, nếu xảy ra, chỉ kéo dài trong một khoảng thời gian tương đối ngắn. Dù vậy, bạn cần nhận thức và sẵn sàng trải qua những cảm xúc mạnh mẽ và những suy nghĩ đau buồn, đôi khi xuất hiện trong các buổi trị liệu.

Tôi có giữ được sự kiểm soát và được trao quyền không?

Trong quá trình trị liệu EMDR, bạn sẽ hoàn toàn kiểm soát, luôn tỉnh táo và ý thức đầy đủ. Đây không phải là một hình thức thôi miên, và bạn có thể dừng quá trình bất kỳ lúc nào. Trong suốt buổi trị liệu, nhà trị liệu sẽ hỗ trợ và tạo điều kiện cho quá trình tự chữa lành của bạn, can thiệp ít nhất có thể. Việc tái xử lý thường được trải nghiệm như một điều xảy ra tự phát, và những kết nối mới cùng những hiểu biết mới thường xuất hiện một cách tự nhiên từ bên trong. Vì vậy, hầu hết mọi người cảm nhận EMDR là một phương pháp trị liệu tự nhiên và rất trao quyền.

MIA NGUYỄN