KHI CON GÁI LỚN LÊN THIẾU VẮNG CHA

KHI CON GÁI LỚN LÊN THIẾU VẮNG CHA

 

Đối với nhiều cô gái, hình ảnh người cha là hình mẫu đầu tiên về sự an toàn, nâng đỡ và giới hạn. Khi sự hiện diện ấy bị thiếu vắng – do cha bỏ đi, nghiện ngập, thờ ơ, hoặc chết sớm – đứa trẻ không chỉ mất đi một người thân mà còn mất đi điểm tựa đầu tiên để hình thành cảm giác an toàn trong thế giới này.

Trong vô thức, nhiều cô gái lớn lên với niềm tin rằng “mình phải tự mạnh mẽ, tự gánh vác, không ai đến cứu mình cả.” Họ học cách độc lập, kiên cường, đôi khi đến mức không còn cảm nhận được nhu cầu được yêu thương, được yếu đuối, được nương tựa.

Thế nhưng sâu bên dưới lớp vỏ tự lập ấy, vẫn có một phần nội tâm khao khát được che chở, được “đỡ lấy” – điều mà họ chưa từng có. Chính vì thế, họ dễ bị hấp dẫn bởi những người đàn ông lớn tuổi, có vẻ chín chắn, điềm tĩnh – những người mang lại cảm giác như hình bóng người cha mà họ từng thiếu. Trong những giây phút được người ấy chăm sóc, họ thấy mình được sống lại tuổi thơ chưa từng được sống: được cưng chiều, được gọi là “bé con”, được thấy ai đó chủ động dẫn đường thay vì phải tự mình gồng gánh.

Tuy nhiên, sự hấp dẫn xuất phát từ vết thương chưa lành thường đi kèm với những cái bẫy cảm xúc. Nhiều cô gái rơi vào mối quan hệ mà ban đầu tưởng như là chỗ dựa, nhưng sau đó lại bị lợi dụng về cảm xúc, tình dục, tài chính, hoặc rơi vào vai “người mẹ” chăm sóc một người đàn ông kém cỏi, yếu đuối hơn mình. Dù lý trí nhận ra mối quan hệ này độc hại hoặc mất cân bằng, họ vẫn khó dứt ra. Bởi điều họ theo đuổi không hẳn là người đàn ông cụ thể, mà là một cảm giác trọn vẹn chưa từng có với hình ảnh “người cha lý tưởng” bên trong tâm hồn mình.

Trong trị liệu, điều quan trọng không phải là dập tắt mong muốn được che chở, mà là giúp thân chủ phân biệt giữa khao khát hợp lý và sự tái hiện tổn thương cũ. Khi người phụ nữ học được cách chăm sóc phần “đứa trẻ bên trong” của mình – thay vì giao nó cho người khác gánh – họ dần có thể bước ra khỏi vòng lặp hấp dẫn – tổn thương.

Từ đó, họ mới đủ tự do để chọn một mối quan hệ thực sự bình an, nơi cả hai cùng mạnh mẽ và cùng yếu mềm một cách an toàn.

MIA NGUYỄN

 

Đối với nhiều cô gái, hình ảnh người cha là hình mẫu đầu tiên về sự an toàn, nâng đỡ và giới hạn. Khi sự hiện diện ấy bị thiếu vắng – do cha bỏ đi, nghiện ngập, thờ ơ, hoặc chết sớm – đứa trẻ không chỉ mất đi một người thân mà còn mất đi điểm tựa đầu tiên để hình thành cảm giác an toàn trong thế giới này.

Trong vô thức, nhiều cô gái lớn lên với niềm tin rằng “mình phải tự mạnh mẽ, tự gánh vác, không ai đến cứu mình cả.” Họ học cách độc lập, kiên cường, đôi khi đến mức không còn cảm nhận được nhu cầu được yêu thương, được yếu đuối, được nương tựa.

Thế nhưng sâu bên dưới lớp vỏ tự lập ấy, vẫn có một phần nội tâm khao khát được che chở, được “đỡ lấy” – điều mà họ chưa từng có. Chính vì thế, họ dễ bị hấp dẫn bởi những người đàn ông lớn tuổi, có vẻ chín chắn, điềm tĩnh – những người mang lại cảm giác như hình bóng người cha mà họ từng thiếu. Trong những giây phút được người ấy chăm sóc, họ thấy mình được sống lại tuổi thơ chưa từng được sống: được cưng chiều, được gọi là “bé con”, được thấy ai đó chủ động dẫn đường thay vì phải tự mình gồng gánh.

Tuy nhiên, sự hấp dẫn xuất phát từ vết thương chưa lành thường đi kèm với những cái bẫy cảm xúc. Nhiều cô gái rơi vào mối quan hệ mà ban đầu tưởng như là chỗ dựa, nhưng sau đó lại bị lợi dụng về cảm xúc, tình dục, tài chính, hoặc rơi vào vai “người mẹ” chăm sóc một người đàn ông kém cỏi, yếu đuối hơn mình. Dù lý trí nhận ra mối quan hệ này độc hại hoặc mất cân bằng, họ vẫn khó dứt ra. Bởi điều họ theo đuổi không hẳn là người đàn ông cụ thể, mà là một cảm giác trọn vẹn chưa từng có với hình ảnh “người cha lý tưởng” bên trong tâm hồn mình.

Trong trị liệu, điều quan trọng không phải là dập tắt mong muốn được che chở, mà là giúp thân chủ phân biệt giữa khao khát hợp lý và sự tái hiện tổn thương cũ. Khi người phụ nữ học được cách chăm sóc phần “đứa trẻ bên trong” của mình – thay vì giao nó cho người khác gánh – họ dần có thể bước ra khỏi vòng lặp hấp dẫn – tổn thương.

Từ đó, họ mới đủ tự do để chọn một mối quan hệ thực sự bình an, nơi cả hai cùng mạnh mẽ và cùng yếu mềm một cách an toàn.

MIA NGUYỄN

PERFORMANCE ANXIETY Ở NAM GIỚI KHI QUAN HỆ: KHI CĂNG THẲNG LẤN ÁT SỰ GẦN GŨI

Performance anxiety (lo âu về khả năng tình dục) ở nam giới là một hiện tượng phổ biến hơn nhiều so với những gì xã hội thường thừa nhận. Không ít người đàn ông bước vào quan hệ tình dục với tâm thế căng thẳng, tự giám sát bản thân và sợ thất bại, thay vì cảm nhận...

SÁNG CHẤN HẬU NGOẠI TÌNH

Sang chấn hậu ngoại tình (Post-Infidelity Trauma – PIT) là trạng thái tâm lý xảy ra khi một người phát hiện bạn đời hoặc người yêu phản bội. Đây không chỉ là nỗi buồn hay thất vọng thông thường, mà là tổn thương sâu sắc chạm vào cảm giác an toàn, tin tưởng và giá trị...

NHỮNG ĐÀN BÀ KHÔNG DÁM TỐT HƠN

Nhiều phụ nữ thông minh, có năng lực và giàu tiềm năng lại chọn sống trong những mối quan hệ không có tình yêu, những công việc không tương xứng với khả năng, hoặc những hoàn cảnh “tạm ổn nhưng không hạnh phúc”. Họ không dám lựa chọn tốt hơn, không phải vì thiếu khả...

PHÂN BIỆT NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU, BÁC SĨ TÂM THẦN VÀ BÁC SĨ THẦN KINH

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần, việc phân biệt nhà tâm lý trị liệu, bác sĩ tâm thần và bác sĩ thần kinh không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc một người có nhận được sự hỗ trợ phù hợp hay không. Mỗi chuyên môn có vai trò riêng,...

NỖI SỢ MẤT NGƯỜI THÂN

Nỗi sợ mất người thân là một trong những nỗi sợ cảm xúc mạnh mẽ nhất mà con người có thể trải nghiệm. Ở mức bề mặt, nó có thể xuất hiện như lo âu khi người mình thương không hồi đáp, hoảng hốt khi có dấu hiệu xung đột, hoặc cảm giác bất an mỗi khi có khoảng cách....

PERFORMANCE ANXIETY Ở NAM GIỚI KHI QUAN HỆ: KHI CĂNG THẲNG LẤN ÁT SỰ GẦN GŨI

Performance anxiety (lo âu về khả năng tình dục) ở nam giới là một hiện tượng phổ biến hơn nhiều so với những gì xã hội thường thừa nhận. Không ít người đàn ông bước vào quan hệ tình dục với tâm thế căng thẳng, tự giám sát bản thân và sợ thất bại, thay vì cảm nhận...

SÁNG CHẤN HẬU NGOẠI TÌNH

Sang chấn hậu ngoại tình (Post-Infidelity Trauma – PIT) là trạng thái tâm lý xảy ra khi một người phát hiện bạn đời hoặc người yêu phản bội. Đây không chỉ là nỗi buồn hay thất vọng thông thường, mà là tổn thương sâu sắc chạm vào cảm giác an toàn, tin tưởng và giá trị...

NHỮNG ĐÀN BÀ KHÔNG DÁM TỐT HƠN

Nhiều phụ nữ thông minh, có năng lực và giàu tiềm năng lại chọn sống trong những mối quan hệ không có tình yêu, những công việc không tương xứng với khả năng, hoặc những hoàn cảnh “tạm ổn nhưng không hạnh phúc”. Họ không dám lựa chọn tốt hơn, không phải vì thiếu khả...

PHÂN BIỆT NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU, BÁC SĨ TÂM THẦN VÀ BÁC SĨ THẦN KINH

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần, việc phân biệt nhà tâm lý trị liệu, bác sĩ tâm thần và bác sĩ thần kinh không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc một người có nhận được sự hỗ trợ phù hợp hay không. Mỗi chuyên môn có vai trò riêng,...

NỖI SỢ MẤT NGƯỜI THÂN

Nỗi sợ mất người thân là một trong những nỗi sợ cảm xúc mạnh mẽ nhất mà con người có thể trải nghiệm. Ở mức bề mặt, nó có thể xuất hiện như lo âu khi người mình thương không hồi đáp, hoảng hốt khi có dấu hiệu xung đột, hoặc cảm giác bất an mỗi khi có khoảng cách....

KHI BẠN BỊ HẤP DẪN BỞI NGƯỜI “KHÔNG THỂ CÓ ĐƯỢC”

  Nhiều người, bất kể xu hướng tính dục hay bản dạng giới, đều trải nghiệm một mô thức lặp lại: họ chỉ rung động với những người “không thể thuộc về mình” — người đã có gia đình, người không quan tâm, người lạnh nhạt, hoặc những đối tượng mà ngay từ đầu họ biết...

XẤU HỔ TÌNH DỤC MANG TÍNH VĂN HÓA

  Rất nhiều phụ nữ dị tính không hề thiếu ham muốn tình dục, nhưng họ mong muốn sự gần gũi, vuốt ve và kết nối cảm xúc nhiều hơn là quan hệ thâm nhập. Điều này không phải dấu hiệu lãnh cảm hay xa cách, mà xuất phát từ cơ chế xấu hổ tình dục (sexual shame) được...

KHI TA BỊ HẤP DẪN BỞI ĐIỀU LÀM TA TỔN THƯƠNG

  Trong trị liệu tâm lý, đặc biệt khi làm việc với sang chấn gắn bó, một hiện tượng lặp đi lặp lại thường thấy là việc thân chủ liên tục bị hấp dẫn bởi những kiểu người hoặc mối quan hệ gây tổn thương cho họ. Douglas C. Kort (2018) gọi hiện tượng này là CCSA –...

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...

TẠI SAO VIỆT NAM ÍT NƠI ĐÀO TẠO TÂM LÝ TRỊ LIỆU?

Tâm lý trị liệu – hiểu như một ngành khoa học ứng dụng đòi hỏi đào tạo bài bản, giám sát lâm sàng và tiêu chuẩn đạo đức nghiêm ngặt – hiện còn khan hiếm tại Việt Nam. Sự thiếu hụt này không chỉ đến từ khó khăn trong hệ thống giáo dục mà còn bắt nguồn từ văn hóa, chính...