Trong các mối quan hệ xã hội, đặc biệt là giữa bạn bè, chúng ta thường tin rằng tình cảm chân thành sẽ là nguồn hỗ trợ lớn lao trên hành trình phát triển cá nhân. Tuy nhiên, có những trường hợp mà chính bạn thân – người tưởng như luôn đồng hành – lại trở thành nguồn ghen tị, khiến chúng ta cảm thấy có lỗi vì sự thành công của chính mình. Đây chính là hiện tượng được gọi là Hội chứng Jeremy, hay Friends Envious – một kiểu quan hệ độc hại, đặc biệt dễ xuất hiện trong bối cảnh công việc và cuộc sống trưởng thành.

Trong môi trường nghề nghiệp, khi một người bắt đầu “vượt lên” – có cơ hội thăng tiến, được công nhận, hoặc tự tin hơn – thì người bạn gắn bó trước đó có thể phản ứng bằng sự im lặng lạnh lùng, mỉa mai ngầm, hoặc thậm chí là cạnh tranh không lành mạnh. Những biểu hiện như không chúc mừng thành công, thay đổi thái độ, hay tung tin tiêu cực sau lưng là những dấu hiệu đáng cảnh báo. Nếu không nhận diện kịp thời, người thành công dễ rơi vào trạng thái “tự làm nhỏ mình lại”, kìm hãm bản thân để giữ gìn mối quan hệ – một cái giá rất đắt trong dài hạn.

Từ góc nhìn sang chấn, cả hai phía đều có thể mang những “vết thương chưa lành”. Người ghen tị thường mang trong mình cảm giác thiếu thốn sự công nhận từ nhỏ, hình thành niềm tin rằng chỉ một người trong nhóm được “lên tiếng”, còn mình mãi phải ở lại phía sau. Trong khi đó, người đang phát triển lại dễ mang cảm giác tội lỗi sống sót (survivor’s guilt) – một dạng sang chấn tinh vi khiến họ không dám sống hết mình vì sợ bị bỏ rơi.

Đây là lúc cần thiết lập ranh giới lành mạnh. Không phải tình bạn nào cũng nên giữ lại. Nếu bạn nhận thấy mình thường xuyên phải “giải thích thành công”, thu mình lại để tránh ghen tị từ người khác, hoặc bị đổ lỗi khi bạn họ cảm thấy bất an – đó là lúc cần xem xét lại. Ranh giới không phải là cắt đứt vì giận dữ, mà là hành động bảo vệ lòng tự trọng và định hướng phát triển cá nhân. Hãy chọn những mối quan hệ nơi cả hai cùng có không gian để lớn lên – thay vì bị giữ lại trong lòng ghen tị âm thầm.

Hội chứng Jeremy là lời nhắc rằng không phải ai cũng đi cùng bạn suốt hành trình. Và đôi khi, buông tay một tình bạn độc hại lại là hành động tử tế nhất dành cho cả hai.

​

MIA NGUYỄN

​

Trong các mối quan hệ xã hội, đặc biệt là giữa bạn bè, chúng ta thường tin rằng tình cảm chân thành sẽ là nguồn hỗ trợ lớn lao trên hành trình phát triển cá nhân. Tuy nhiên, có những trường hợp mà chính bạn thân – người tưởng như luôn đồng hành – lại trở thành nguồn ghen tị, khiến chúng ta cảm thấy có lỗi vì sự thành công của chính mình. Đây chính là hiện tượng được gọi là Hội chứng Jeremy, hay Friends Envious – một kiểu quan hệ độc hại, đặc biệt dễ xuất hiện trong bối cảnh công việc và cuộc sống trưởng thành.

Trong môi trường nghề nghiệp, khi một người bắt đầu “vượt lên” – có cơ hội thăng tiến, được công nhận, hoặc tự tin hơn – thì người bạn gắn bó trước đó có thể phản ứng bằng sự im lặng lạnh lùng, mỉa mai ngầm, hoặc thậm chí là cạnh tranh không lành mạnh. Những biểu hiện như không chúc mừng thành công, thay đổi thái độ, hay tung tin tiêu cực sau lưng là những dấu hiệu đáng cảnh báo. Nếu không nhận diện kịp thời, người thành công dễ rơi vào trạng thái “tự làm nhỏ mình lại”, kìm hãm bản thân để giữ gìn mối quan hệ – một cái giá rất đắt trong dài hạn.

Từ góc nhìn sang chấn, cả hai phía đều có thể mang những “vết thương chưa lành”. Người ghen tị thường mang trong mình cảm giác thiếu thốn sự công nhận từ nhỏ, hình thành niềm tin rằng chỉ một người trong nhóm được “lên tiếng”, còn mình mãi phải ở lại phía sau. Trong khi đó, người đang phát triển lại dễ mang cảm giác tội lỗi sống sót (survivor’s guilt) – một dạng sang chấn tinh vi khiến họ không dám sống hết mình vì sợ bị bỏ rơi.

Đây là lúc cần thiết lập ranh giới lành mạnh. Không phải tình bạn nào cũng nên giữ lại. Nếu bạn nhận thấy mình thường xuyên phải “giải thích thành công”, thu mình lại để tránh ghen tị từ người khác, hoặc bị đổ lỗi khi bạn họ cảm thấy bất an – đó là lúc cần xem xét lại. Ranh giới không phải là cắt đứt vì giận dữ, mà là hành động bảo vệ lòng tự trọng và định hướng phát triển cá nhân. Hãy chọn những mối quan hệ nơi cả hai cùng có không gian để lớn lên – thay vì bị giữ lại trong lòng ghen tị âm thầm.

Hội chứng Jeremy là lời nhắc rằng không phải ai cũng đi cùng bạn suốt hành trình. Và đôi khi, buông tay một tình bạn độc hại lại là hành động tử tế nhất dành cho cả hai.

MIA NGUYỄN