KHI TRẺ CON TÒ MÒ “CHUYỆN NGƯỜI LỚN”

KHI TRẺ CON TÒ MÒ “CHUYỆN NGƯỜI LỚN”

 

Đến tận bây giờ, vẫn có nhiều phụ huynh mải mê bịt mắt con mình bằng những dải băng màu hồng, khiến chúng phải tự mò mẫm giữa biển đời mênh mông và rớt xuống vực thẳm lúc nào không hay. Chúng ta vẫn luôn dạy trẻ con cách qua đường để biết quý trọng mạng sống, vậy thì tại sao không thẳng thắn dạy chúng những kiến thức về giới tính để chúng biết quý trọng chính bản thân và không gặp phải những “tai nạn” đáng tiếc trên đường đời?

Giáo dục giới tính là quá trình cung cấp cho trẻ những hiểu biết tổng thể về giới tính, sự khác biệt nam nữ và đời sống tình dục lành mạnh. Giáo dục giới tính đúng cách sẽ giúp trẻ có những kiến thức cần thiết khi bước vào đời, từ đó có trách nhiệm bảo vệ bảo vệ sức khỏe sinh sản cũng như bảo vệ, trân trọng chính bản thân mình.

Nhiều phụ huynh thường né tránh, cho rằng trẻ con chưa hiểu được những vấn đề nhạy cảm này nên việc giáo dục giới tính chẳng khác nào “vẽ đường cho hươu chạy”. Thực chất, thà vẽ đường cho hươu chạy đúng còn hơn bỏ mặc khiến chúng có cái nhìn lệch lạc và phải nhận lấy những hệ lụy đáng tiếc về sau.

Ngay từ khi còn nhỏ, trẻ đã có nhận thức và tò mò về thế giới xung quanh lẫn sự khác biệt giữa nam và nữ. Sự né tránh hay quát mắng từ người lớn càng khiến trẻ tò mò và tự mình tìm hiểu. Điều này rất dễ làm trẻ có những tư tưởng lệch lạc và bắt chước những nguồn tin không chính xác, nhất là khi các nội dung mang tính đồi trụy đang tràn lan trên Internet như hiện nay.

Trong đời sống ngày nay, tuổi dậy thì đang ngày càng đến sớm. Việc trang bị những kiến thức giới tính cần thiết sẽ giúp trẻ hiểu về sự thay đổi cơ thể qua từng giai đoạn, giúp chúng tránh khỏi cảm giác bỡ ngỡ, sợ hãi và hoang mang. Những bài học giới tính còn dạy cho trẻ biết tự bảo vệ mình, tránh khỏi sự xâm hại của kẻ xấu.

Trong những năm gần đây, Việt Nam đã trở thành đất nước có tỷ lệ phá thai cao thứ ba trên thế giới. Nguyên nhân của hành động này chủ yếu xuất phát từ việc thiếu kiến thức cần thiết về giới tính và tình dục của trẻ. Giáo dục giới tính sẽ cung cấp cho trẻ tư duy về đời sống tình dục lành mạnh, đồng thời biết bảo vệ sức khỏe sinh sản và tránh xa các tệ nạn xã hội.

Việc thẳng thắn giáo dục giới tính còn đem lại cho trẻ thái độ sống tích cực. Rất nhiều trẻ em nghĩ rằng những vấn đề về tình dục hay giới tính là rất xấu xa và có thể làm chúng nhận lấy sự khinh thường, ghét bỏ. Tư tưởng đó đã trở thành một rào cản giữa trẻ với những người xung quanh, khiến chúng sợ hãi và không dám nói với người lớn trước sự trêu chọc hoặc hăm dọa của kẻ xấu.

Trẻ em từ 2 đến 5 tuổi đã có nhận thức và sự tò mò về thế giới. Lúc này phụ huynh nên dạy trẻ hiểu thế nào là sự riêng tư từ thân thể và vật dụng cá nhân. Ví dụ như khi tắm, phụ huynh có thể dạy trẻ gọi tên các bộ phận riêng tư và nói cho biết đây là nơi rất đặc biệt. Trẻ phải biết trân trọng mình và hiểu rằng không ai được phép tùy ý chạm vào cơ thể, đặc biệt là khu vực riêng tư của trẻ.

Phụ huynh không nên né tránh hay quát mắng khi trẻ có những câu hỏi liên quan đến tình dục hay giới tính. Hãy thẳng thắn chia sẻ kiến thức với trẻ. Ví dụ như khi trẻ hỏi con được sinh ra như thế nào, đừng né tránh và bảo trẻ được “nhặt ngoài bãi rác” hay được “sinh ra từ nách” như nhiều bà mẹ hay nói đùa. Bạn không cần giải thích trần trụi với trẻ mà có thể cho trẻ xem một đoạn phim về chú nòng nọc đi tìm trứng, từ đó em bé được hình thành, qua một thời gian em bé ấy đã ra đời và lớn lên.

Giáo dục giới tính nên được thực hiện càng sớm càng tốt, tuy nhiên cần sự kiên nhẫn và thấu hiểu từ người lớn. Phụ huynh không nên vội vã thúc ép trẻ khi trẻ vẫn chưa sẵn sàng tiếp nhận các kiến thức ấy, cũng đừng đem lại cảm giác tù túng căng thẳng cho trẻ.

Bên cạnh kiên nhẫn giảng giải cho trẻ, hãy khéo léo thu hẹp khoảng cách đôi bên bằng cách cho trẻ hiểu rằng bạn luôn tin tưởng và đứng về phía chúng khi có ai làm tổn thương chúng. Việc này sẽ giúp trẻ thẳng thắn nói với bố mẹ khi có người cưỡng ép và xâm hại, tránh khả năng giấu giếm do sợ sệt, hoang mang như nhiều trường hợp thương tâm khác.

Khi trẻ lớn hơn, khoảng 7-12 tuổi, hãy dạy chúng về sự thay đổi cơ thể khi dậy thì để chúng có thể chuẩn bị tinh thần đón nhận. Sau khi trẻ đã hiểu về sự khác biệt giữa nam và nữ, người lớn nên dạy chúng về đời sống tính dục an toàn, giúp trẻ có cái nhìn đánh giá những nội dung trên Internet là đúng hay sai, có thực tế và lành mạnh hay không.

13-18 tuổi là độ tuổi “nổi loạn” khi tâm sinh lý của trẻ có sự thay đổi rõ rệt. Lúc này, phụ huynh nên quan tâm đến các mối quan hệ của trẻ. Thay vì mắng chửi, cấm đoán,  hãy trở thành những người bạn thực thụ để cùng trẻ chia sẻ thẳng thắn và tìm cách tháo gỡ khó khăn.

Ngày nay, những kiến thức về giới tính đã trở thành hành trang không thể thiếu trong quá trình lớn lên và trưởng thành của một đứa trẻ. Nếu thật sự yêu thương trẻ, hãy giúp trẻ trang bị những kiến thức cần thiết để làm chủ bản thân và vững bước vào đời.

CATHERINE

Đến tận bây giờ, vẫn có nhiều phụ huynh mải mê bịt mắt con mình bằng những dải băng màu hồng, khiến chúng phải tự mò mẫm giữa biển đời mênh mông và rớt xuống vực thẳm lúc nào không hay. Chúng ta vẫn luôn dạy trẻ con cách qua đường để biết quý trọng mạng sống, vậy thì tại sao không thẳng thắn dạy chúng những kiến thức về giới tính để chúng biết quý trọng chính bản thân và không gặp phải những “tai nạn” đáng tiếc trên đường đời?

Giáo dục giới tính là quá trình cung cấp cho trẻ những hiểu biết tổng thể về giới tính, sự khác biệt nam nữ và đời sống tình dục lành mạnh. Giáo dục giới tính đúng cách sẽ giúp trẻ có những kiến thức cần thiết khi bước vào đời, từ đó có trách nhiệm bảo vệ bảo vệ sức khỏe sinh sản cũng như bảo vệ, trân trọng chính bản thân mình.

Nhiều phụ huynh thường né tránh, cho rằng trẻ con chưa hiểu được những vấn đề nhạy cảm này nên việc giáo dục giới tính chẳng khác nào “vẽ đường cho hươu chạy”. Thực chất, thà vẽ đường cho hươu chạy đúng còn hơn bỏ mặc khiến chúng có cái nhìn lệch lạc và phải nhận lấy những hệ lụy đáng tiếc về sau.

Ngay từ khi còn nhỏ, trẻ đã có nhận thức và tò mò về thế giới xung quanh lẫn sự khác biệt giữa nam và nữ. Sự né tránh hay quát mắng từ người lớn càng khiến trẻ tò mò và tự mình tìm hiểu. Điều này rất dễ làm trẻ có những tư tưởng lệch lạc và bắt chước những nguồn tin không chính xác, nhất là khi các nội dung mang tính đồi trụy đang tràn lan trên Internet như hiện nay.

Trong đời sống ngày nay, tuổi dậy thì đang ngày càng đến sớm. Việc trang bị những kiến thức giới tính cần thiết sẽ giúp trẻ hiểu về sự thay đổi cơ thể qua từng giai đoạn, giúp chúng tránh khỏi cảm giác bỡ ngỡ, sợ hãi và hoang mang. Những bài học giới tính còn dạy cho trẻ biết tự bảo vệ mình, tránh khỏi sự xâm hại của kẻ xấu.

Trong những năm gần đây, Việt Nam đã trở thành đất nước có tỷ lệ phá thai cao thứ ba trên thế giới. Nguyên nhân của hành động này chủ yếu xuất phát từ việc thiếu kiến thức cần thiết về giới tính và tình dục của trẻ. Giáo dục giới tính sẽ cung cấp cho trẻ tư duy về đời sống tình dục lành mạnh, đồng thời biết bảo vệ sức khỏe sinh sản và tránh xa các tệ nạn xã hội.

Việc thẳng thắn giáo dục giới tính còn đem lại cho trẻ thái độ sống tích cực. Rất nhiều trẻ em nghĩ rằng những vấn đề về tình dục hay giới tính là rất xấu xa và có thể làm chúng nhận lấy sự khinh thường, ghét bỏ. Tư tưởng đó đã trở thành một rào cản giữa trẻ với những người xung quanh, khiến chúng sợ hãi và không dám nói với người lớn trước sự trêu chọc hoặc hăm dọa của kẻ xấu.

Trẻ em từ 2 đến 5 tuổi đã có nhận thức và sự tò mò về thế giới. Lúc này phụ huynh nên dạy trẻ hiểu thế nào là sự riêng tư từ thân thể và vật dụng cá nhân. Ví dụ như khi tắm, phụ huynh có thể dạy trẻ gọi tên các bộ phận riêng tư và nói cho biết đây là nơi rất đặc biệt. Trẻ phải biết trân trọng mình và hiểu rằng không ai được phép tùy ý chạm vào cơ thể, đặc biệt là khu vực riêng tư của trẻ.

Phụ huynh không nên né tránh hay quát mắng khi trẻ có những câu hỏi liên quan đến tình dục hay giới tính. Hãy thẳng thắn chia sẻ kiến thức với trẻ. Ví dụ như khi trẻ hỏi con được sinh ra như thế nào, đừng né tránh và bảo trẻ được “nhặt ngoài bãi rác” hay được “sinh ra từ nách” như nhiều bà mẹ hay nói đùa. Bạn không cần giải thích trần trụi với trẻ mà có thể cho trẻ xem một đoạn phim về chú nòng nọc đi tìm trứng, từ đó em bé được hình thành, qua một thời gian em bé ấy đã ra đời và lớn lên.

Giáo dục giới tính nên được thực hiện càng sớm càng tốt, tuy nhiên cần sự kiên nhẫn và thấu hiểu từ người lớn. Phụ huynh không nên vội vã thúc ép trẻ khi trẻ vẫn chưa sẵn sàng tiếp nhận các kiến thức ấy, cũng đừng đem lại cảm giác tù túng căng thẳng cho trẻ.

Bên cạnh kiên nhẫn giảng giải cho trẻ, hãy khéo léo thu hẹp khoảng cách đôi bên bằng cách cho trẻ hiểu rằng bạn luôn tin tưởng và đứng về phía chúng khi có ai làm tổn thương chúng. Việc này sẽ giúp trẻ thẳng thắn nói với bố mẹ khi có người cưỡng ép và xâm hại, tránh khả năng giấu giếm do sợ sệt, hoang mang như nhiều trường hợp thương tâm khác.

Khi trẻ lớn hơn, khoảng 7-12 tuổi, hãy dạy chúng về sự thay đổi cơ thể khi dậy thì để chúng có thể chuẩn bị tinh thần đón nhận. Sau khi trẻ đã hiểu về sự khác biệt giữa nam và nữ, người lớn nên dạy chúng về đời sống tính dục an toàn, giúp trẻ có cái nhìn đánh giá những nội dung trên Internet là đúng hay sai, có thực tế và lành mạnh hay không.

13-18 tuổi là độ tuổi “nổi loạn” khi tâm sinh lý của trẻ có sự thay đổi rõ rệt. Lúc này, phụ huynh nên quan tâm đến các mối quan hệ của trẻ. Thay vì mắng chửi, cấm đoán,  hãy trở thành những người bạn thực thụ để cùng trẻ chia sẻ thẳng thắn và tìm cách tháo gỡ khó khăn.

Ngày nay, những kiến thức về giới tính đã trở thành hành trang không thể thiếu trong quá trình lớn lên và trưởng thành của một đứa trẻ. Nếu thật sự yêu thương trẻ, hãy giúp trẻ trang bị những kiến thức cần thiết để làm chủ bản thân và vững bước vào đời.

CATHERINE

PASTEL DISSOCIATION TRONG SANG CHẤN

Phân ly (dissociation) là một cơ chế bảo vệ tâm lý thường xuất hiện khi con người phải đối diện với những trải nghiệm sang chấn vượt quá khả năng chịu đựng của hệ thần kinh. Trong một số tài liệu lâm sàng, khái niệm "Pastel Dissociation" được dùng để mô tả trạng thái...

KHI BẠN CHẤP NHẬN NGƯỜI YÊU TỆ BẠC

Có những người phụ nữ ở lại trong những mối quan hệ làm mình đau không phải vì họ không nhận ra sự tệ bạc, mà vì sâu bên trong họ tồn tại một nỗi sợ còn lớn hơn: sợ không còn ai, sợ bị bỏ lại, sợ mình không đủ giá trị để được yêu theo cách tốt đẹp hơn. Trong sang chấn...

ĐÀN ÔNG LY THÂN NHƯNG KHÔNG DÁM LY HÔN

Có những người đàn ông đã rời khỏi cuộc hôn nhân từ rất lâu về mặt cảm xúc, nhưng lại không thể thật sự bước ra khỏi nó. Họ sống trong trạng thái lửng lơ giữa đi và ở, giữa tự do và trách nhiệm, giữa khát khao được cứu và nỗi sợ phải đối diện với hậu quả của sự thật....

HỘI CHỨNG CON GÁI GÁNH PHẢI GÁNH CẢ GIA ĐÌNH

Có những người phụ nữ lớn lên mà chưa bao giờ thật sự được làm một đứa trẻ. Ngay từ nhỏ, họ đã học cách quan sát sắc mặt người lớn, đoán trước nguy hiểm, tự chăm sóc bản thân và gồng mình để giữ cho gia đình không sụp đổ. Trong những gia đình có bạo hành, ngược đãi,...

XẤU HỔ MÃN TÍNH TRONG SINH HỌC THẦN KINH

Xấu hổ mãn tính không chỉ là một trạng thái tâm lý mà còn là một phản ứng sinh học thần kinh được hình thành trong bối cảnh các mối quan hệ gắn bó không an toàn và trải nghiệm sang chấn kéo dài. Theo góc nhìn sinh học thần kinh, xấu hổ là một trạng thái của hệ thần...

“DEADLINE” CẢM XÚC

Có những người luôn sống trong trạng thái “deadline cảm xúc”. Họ trì hoãn việc đối diện với cảm xúc của chính mình cho đến khi mọi thứ vỡ òa. Ban ngày họ vẫn làm việc, học tập, nói cười bình thường, nhưng bên trong là một hệ thần kinh luôn căng cứng. Họ sợ im lặng, sợ...

CÀNG THƯƠNG LẠI CÀNG LÀM ĐAU NGƯỜI MÌNH THƯƠNG

Có những người càng yêu lại càng làm đau người họ thương nhất. Họ lạnh lùng đúng lúc cần gần gũi, im lặng khi người kia cần được lắng nghe, bỏ đi khi tình cảm trở nên sâu sắc hoặc vô thức nói ra những điều gây tổn thương rồi sau đó lại chìm trong cảm giác tội lỗi....

KHI ĐÀN ÔNG SỢ CAM KẾT

Có những người đàn ông rất cô đơn nhưng lại không dám thật sự bước vào một mối quan hệ. Họ có thể nhắn tin, quan tâm, ở bên ai đó một thời gian dài, nhưng khi mọi thứ bắt đầu trở nên gần gũi và nghiêm túc hơn, họ lại chững lại, lùi đi hoặc biến mất. Nhiều người nghĩ...

KHI NGƯỜI ĐÀN ÔNG THẤY MÌNH VÔ DỤNG TRONG HÔN NHÂN

Có những người đàn ông bước vào hôn nhân với vẻ ngoài mạnh mẽ, trách nhiệm và ổn định. Họ đi làm, chăm lo tài chính, cố gắng hoàn thành vai trò của mình. Nhưng khi ở bên cạnh người vợ mà họ yêu thương, họ lại dần suy sụp, thu mình, mất động lực hoặc cảm thấy bản thân...

GHÉT CƠ THỂ, NGƯỢC ĐÃI, BỎ MẶT, RỐI LOẠN ĂN UỐNG

Có những người lớn lên với cảm giác cơ thể mình là một nơi không an toàn để tồn tại. Họ ghét ngoại hình của mình, liên tục soi xét từng khuyết điểm, cảm thấy xấu hổ khi ăn, khi tăng cân, khi nhìn vào gương hoặc khi bị người khác nhìn thấy. Nhiều người nghĩ đó đơn giản...

XÂM HẠI Ở TRẺ ĐỒNG TÍNH NAM

Khi một bé trai đồng tính bị xâm hại tình dục, nỗi đau của em thường không chỉ nằm ở hành vi bị xâm hại, mà còn ở việc trải nghiệm ấy hiếm khi được nhìn nhận như một sang chấn thật sự. Rất nhiều đứa trẻ lớn lên trong sự nhầm lẫn sâu sắc vì cơ thể chúng đã phản ứng —...

KHI CON TRAI KHÔNG KHÓC

“Khi con trai không khóc” thường được xem là dấu hiệu của sự mạnh mẽ. Nhiều bé trai được khen vì biết chịu đựng, không mè nheo, không than vãn và “đàn ông lên từ sớm”. Nhưng dưới góc nhìn của tâm lý học phát triển và sang chấn gắn bó, sự im lặng ấy đôi khi không phải...

SANG CHẤN GẮN BÓ – CƠN ĐAU PHẢI CHỊU ĐỰNG MỘT MÌNH

Sang chấn gắn bó không chỉ đến từ những điều tồi tệ xảy ra với một đứa trẻ, mà còn đến từ những điều lẽ ra phải có nhưng đã không xảy ra: không ai dỗ dành khi trẻ hoảng sợ, không ai nhìn thấy nỗi đau, không ai giúp hệ thần kinh của trẻ quay trở lại trạng thái an toàn....

“NHỮNG ĐỨA TRẺ NGOAN” THỰC CHẤT LÀ PHÂN LY

“Những đứa trẻ ngoan” thường được người lớn khen ngợi vì biết nghe lời, không gây rắc rối, tự lập sớm và luôn cố gắng làm hài lòng người khác. Tuy nhiên, dưới góc nhìn của tâm lý học sang chấn và gắn bó, nhiều biểu hiện “ngoan quá mức” thực chất có thể là dấu hiệu của...

LIỆU PHÁP TRỊ LIỆU HỆ THỐNG GIA ĐÌNH

Liệu pháp trị liệu hệ thống gia đình (Family Systems Therapy) là một hướng tiếp cận tâm lý nhìn con người như một phần của hệ thống các mối quan hệ, đặc biệt là gia đình. Thay vì chỉ tập trung vào triệu chứng của một cá nhân, liệu pháp này giúp khám phá cách những...

PHÂN LY SAU CÁI CHẾT CỦA CHA MẸ

Cái chết của cha mẹ không chỉ là một mất mát về mặt tình cảm. Với nhiều người, đặc biệt là những ai có sự gắn bó sâu hoặc từng trải qua sang chấn gia đình, đó còn là một cú sốc thần kinh làm thay đổi hoàn toàn cảm giác an toàn bên trong cơ thể. Sau mất mát ấy, nhiều...

LÀM MỌI THỨ CHO NGƯỜI KHÁC NHƯNG BỎ QUÊN CHÍNH MÌNH

Có những người luôn xuất hiện khi người khác cần. Họ lắng nghe, chăm sóc, hỗ trợ cảm xúc và cố gắng trở thành chỗ dựa cho mọi người xung quanh. Họ quen với việc cho đi đến mức đôi khi không còn nhận ra mình đã quá mệt. Nhưng khi ở một mình, họ thường cảm thấy trống...

TRẠNG THÁI “LIẾM VẾT THƯƠNG” TRONG TRỊ LIỆU SANG CHẤN

Trong tự nhiên, sau khi thoát khỏi nguy hiểm, nhiều loài động vật sẽ tìm nơi trú ẩn, nằm im, run cơ thể hoặc liếm vết thương của mình. Hành vi này không chỉ là chăm sóc cơ thể mà còn là cách hệ thần kinh quay trở về trạng thái an toàn sau sinh tồn. Trong trị liệu sang...

NHỮNG MẤT MÁT KHÔNG ĐƯỢC PHÉP BUỒN

Có những nỗi đau trong cuộc đời không chỉ đến từ sự mất mát, mà còn đến từ việc một người chưa bao giờ được phép buồn vì mất mát đó. Trong sang chấn gia đình, đặc biệt khi mất cha mẹ hoặc người thân quan trọng từ sớm, nhiều người không có cơ hội để thật sự đau buồn,...

HIỂU VỀ PHÂN LY TRONG SANG CHẤN PHỨC HỢP

Sang chấn phức hợp là trạng thái tổn thương tâm lý kéo dài do một người phải trải qua những trải nghiệm đau đớn lặp đi lặp lại như bạo hành, bỏ rơi, lạm dụng hoặc sống trong môi trường thiếu an toàn trong thời gian dài. Một trong những cơ chế tâm lý phổ biến xuất hiện...

PASTEL DISSOCIATION TRONG SANG CHẤN

Phân ly (dissociation) là một cơ chế bảo vệ tâm lý thường xuất hiện khi con người phải đối diện với những trải nghiệm sang chấn vượt quá khả năng chịu đựng của hệ thần kinh. Trong một số tài liệu lâm sàng, khái niệm "Pastel Dissociation" được dùng để mô tả trạng thái...

KHI BẠN CHẤP NHẬN NGƯỜI YÊU TỆ BẠC

Có những người phụ nữ ở lại trong những mối quan hệ làm mình đau không phải vì họ không nhận ra sự tệ bạc, mà vì sâu bên trong họ tồn tại một nỗi sợ còn lớn hơn: sợ không còn ai, sợ bị bỏ lại, sợ mình không đủ giá trị để được yêu theo cách tốt đẹp hơn. Trong sang chấn...

ĐÀN ÔNG LY THÂN NHƯNG KHÔNG DÁM LY HÔN

Có những người đàn ông đã rời khỏi cuộc hôn nhân từ rất lâu về mặt cảm xúc, nhưng lại không thể thật sự bước ra khỏi nó. Họ sống trong trạng thái lửng lơ giữa đi và ở, giữa tự do và trách nhiệm, giữa khát khao được cứu và nỗi sợ phải đối diện với hậu quả của sự thật....

HỘI CHỨNG CON GÁI GÁNH PHẢI GÁNH CẢ GIA ĐÌNH

Có những người phụ nữ lớn lên mà chưa bao giờ thật sự được làm một đứa trẻ. Ngay từ nhỏ, họ đã học cách quan sát sắc mặt người lớn, đoán trước nguy hiểm, tự chăm sóc bản thân và gồng mình để giữ cho gia đình không sụp đổ. Trong những gia đình có bạo hành, ngược đãi,...

XẤU HỔ MÃN TÍNH TRONG SINH HỌC THẦN KINH

Xấu hổ mãn tính không chỉ là một trạng thái tâm lý mà còn là một phản ứng sinh học thần kinh được hình thành trong bối cảnh các mối quan hệ gắn bó không an toàn và trải nghiệm sang chấn kéo dài. Theo góc nhìn sinh học thần kinh, xấu hổ là một trạng thái của hệ thần...

“DEADLINE” CẢM XÚC

Có những người luôn sống trong trạng thái “deadline cảm xúc”. Họ trì hoãn việc đối diện với cảm xúc của chính mình cho đến khi mọi thứ vỡ òa. Ban ngày họ vẫn làm việc, học tập, nói cười bình thường, nhưng bên trong là một hệ thần kinh luôn căng cứng. Họ sợ im lặng, sợ...

CÀNG THƯƠNG LẠI CÀNG LÀM ĐAU NGƯỜI MÌNH THƯƠNG

Có những người càng yêu lại càng làm đau người họ thương nhất. Họ lạnh lùng đúng lúc cần gần gũi, im lặng khi người kia cần được lắng nghe, bỏ đi khi tình cảm trở nên sâu sắc hoặc vô thức nói ra những điều gây tổn thương rồi sau đó lại chìm trong cảm giác tội lỗi....

KHI ĐÀN ÔNG SỢ CAM KẾT

Có những người đàn ông rất cô đơn nhưng lại không dám thật sự bước vào một mối quan hệ. Họ có thể nhắn tin, quan tâm, ở bên ai đó một thời gian dài, nhưng khi mọi thứ bắt đầu trở nên gần gũi và nghiêm túc hơn, họ lại chững lại, lùi đi hoặc biến mất. Nhiều người nghĩ...

KHI NGƯỜI ĐÀN ÔNG THẤY MÌNH VÔ DỤNG TRONG HÔN NHÂN

Có những người đàn ông bước vào hôn nhân với vẻ ngoài mạnh mẽ, trách nhiệm và ổn định. Họ đi làm, chăm lo tài chính, cố gắng hoàn thành vai trò của mình. Nhưng khi ở bên cạnh người vợ mà họ yêu thương, họ lại dần suy sụp, thu mình, mất động lực hoặc cảm thấy bản thân...

GHÉT CƠ THỂ, NGƯỢC ĐÃI, BỎ MẶT, RỐI LOẠN ĂN UỐNG

Có những người lớn lên với cảm giác cơ thể mình là một nơi không an toàn để tồn tại. Họ ghét ngoại hình của mình, liên tục soi xét từng khuyết điểm, cảm thấy xấu hổ khi ăn, khi tăng cân, khi nhìn vào gương hoặc khi bị người khác nhìn thấy. Nhiều người nghĩ đó đơn giản...

XÂM HẠI Ở TRẺ ĐỒNG TÍNH NAM

Khi một bé trai đồng tính bị xâm hại tình dục, nỗi đau của em thường không chỉ nằm ở hành vi bị xâm hại, mà còn ở việc trải nghiệm ấy hiếm khi được nhìn nhận như một sang chấn thật sự. Rất nhiều đứa trẻ lớn lên trong sự nhầm lẫn sâu sắc vì cơ thể chúng đã phản ứng —...

KHI CON TRAI KHÔNG KHÓC

“Khi con trai không khóc” thường được xem là dấu hiệu của sự mạnh mẽ. Nhiều bé trai được khen vì biết chịu đựng, không mè nheo, không than vãn và “đàn ông lên từ sớm”. Nhưng dưới góc nhìn của tâm lý học phát triển và sang chấn gắn bó, sự im lặng ấy đôi khi không phải...

SANG CHẤN GẮN BÓ – CƠN ĐAU PHẢI CHỊU ĐỰNG MỘT MÌNH

Sang chấn gắn bó không chỉ đến từ những điều tồi tệ xảy ra với một đứa trẻ, mà còn đến từ những điều lẽ ra phải có nhưng đã không xảy ra: không ai dỗ dành khi trẻ hoảng sợ, không ai nhìn thấy nỗi đau, không ai giúp hệ thần kinh của trẻ quay trở lại trạng thái an toàn....

“NHỮNG ĐỨA TRẺ NGOAN” THỰC CHẤT LÀ PHÂN LY

“Những đứa trẻ ngoan” thường được người lớn khen ngợi vì biết nghe lời, không gây rắc rối, tự lập sớm và luôn cố gắng làm hài lòng người khác. Tuy nhiên, dưới góc nhìn của tâm lý học sang chấn và gắn bó, nhiều biểu hiện “ngoan quá mức” thực chất có thể là dấu hiệu của...

LIỆU PHÁP TRỊ LIỆU HỆ THỐNG GIA ĐÌNH

Liệu pháp trị liệu hệ thống gia đình (Family Systems Therapy) là một hướng tiếp cận tâm lý nhìn con người như một phần của hệ thống các mối quan hệ, đặc biệt là gia đình. Thay vì chỉ tập trung vào triệu chứng của một cá nhân, liệu pháp này giúp khám phá cách những...

PHÂN LY SAU CÁI CHẾT CỦA CHA MẸ

Cái chết của cha mẹ không chỉ là một mất mát về mặt tình cảm. Với nhiều người, đặc biệt là những ai có sự gắn bó sâu hoặc từng trải qua sang chấn gia đình, đó còn là một cú sốc thần kinh làm thay đổi hoàn toàn cảm giác an toàn bên trong cơ thể. Sau mất mát ấy, nhiều...

LÀM MỌI THỨ CHO NGƯỜI KHÁC NHƯNG BỎ QUÊN CHÍNH MÌNH

Có những người luôn xuất hiện khi người khác cần. Họ lắng nghe, chăm sóc, hỗ trợ cảm xúc và cố gắng trở thành chỗ dựa cho mọi người xung quanh. Họ quen với việc cho đi đến mức đôi khi không còn nhận ra mình đã quá mệt. Nhưng khi ở một mình, họ thường cảm thấy trống...

TRẠNG THÁI “LIẾM VẾT THƯƠNG” TRONG TRỊ LIỆU SANG CHẤN

Trong tự nhiên, sau khi thoát khỏi nguy hiểm, nhiều loài động vật sẽ tìm nơi trú ẩn, nằm im, run cơ thể hoặc liếm vết thương của mình. Hành vi này không chỉ là chăm sóc cơ thể mà còn là cách hệ thần kinh quay trở về trạng thái an toàn sau sinh tồn. Trong trị liệu sang...

NHỮNG MẤT MÁT KHÔNG ĐƯỢC PHÉP BUỒN

Có những nỗi đau trong cuộc đời không chỉ đến từ sự mất mát, mà còn đến từ việc một người chưa bao giờ được phép buồn vì mất mát đó. Trong sang chấn gia đình, đặc biệt khi mất cha mẹ hoặc người thân quan trọng từ sớm, nhiều người không có cơ hội để thật sự đau buồn,...

HIỂU VỀ PHÂN LY TRONG SANG CHẤN PHỨC HỢP

Sang chấn phức hợp là trạng thái tổn thương tâm lý kéo dài do một người phải trải qua những trải nghiệm đau đớn lặp đi lặp lại như bạo hành, bỏ rơi, lạm dụng hoặc sống trong môi trường thiếu an toàn trong thời gian dài. Một trong những cơ chế tâm lý phổ biến xuất hiện...