Dù những người có kiểu gắn bó lo âu rất khao khát được kết nối, thấu hiểu và đồng hành, họ lại thường là nhóm dễ rời bỏ trị liệu sớm nhất. Điều này thoạt nghe có vẻ mâu thuẫn, nhưng thực chất phản ánh đúng sự phức tạp trong trải nghiệm gắn bó của họ.

Người có gắn bó lo âu thường mang theo kỳ vọng cao khi đến với trị liệu. Họ mong muốn một nơi an toàn, một người có thể nhìn thấy những phần tổn thương sâu kín của mình và ở lại cùng với những cảm xúc đó. Nhưng cũng chính vì vậy, họ rất nhạy cảm với những khoảnh khắc trị liệu viên giữ khoảng cách chuyên môn, không phản hồi theo cách họ mong chờ, hoặc không thể hiện đủ sự “ấm áp” như họ hình dung. Những khác biệt nhỏ này dễ được diễn giải thành từ chối, bỏ rơi hoặc không được quan tâm, và có thể khiến họ rút lui chỉ sau vài buổi đầu.

Một yếu tố khác khiến thân chủ lo âu dễ chấm dứt trị liệu là xung đột nội tâm giữa nhu cầu được trấn an và nỗi xấu hổ khi cảm thấy “quá lệ thuộc”. Họ cần sự xác nhận liên tục rằng họ đang được quan tâm, được lắng nghe. Nhưng đồng thời, họ lại tự trách mình vì “quá cần”, “quá yếu”, và điều đó tạo ra vòng lặp: mong được kết nối → cảm thấy xấu hổ vì nhu cầu → rút lui để không bị tổn thương thêm.

Đặc biệt, nếu trị liệu bắt đầu chạm đến những lớp cảm xúc sâu hơn – như tổn thương gắn bó thuở nhỏ, sang chấn trong các mối quan hệ – hệ thần kinh của họ có thể bị quá tải. Thay vì cảm thấy được giải tỏa, họ có thể trải nghiệm sự choáng ngợp, mất kiểm soát và thậm chí cảm thấy trị liệu khiến họ “tồi tệ hơn”. Khi ấy, hành vi bỏ trị liệu không hẳn là chống đối, mà là một cách tự bảo vệ rất bản năng.

Cuối cùng, với những người đã từng quen với sự bất nhất trong gắn bó, việc thân thiết với trị liệu viên quá mức lại khơi dậy nỗi sợ bị bỏ rơi. Họ có thể cảm thấy mình đang phụ thuộc quá nhiều, và lựa chọn chấm dứt trước… để tránh bị tổn thương sau.

Việc một thân chủ gắn bó lo âu bỏ trị liệu sớm không đồng nghĩa với thất bại. Đó là một thông điệp thần kinh, rằng hệ gắn bó của họ đang kích hoạt và chưa đủ an toàn. Nếu nhìn thấy điều này sớm, trị liệu viên có thể can thiệp đúng lúc, giúp thân chủ ở lại và từ từ xây dựng lại niềm tin.

MIA NGUYỄN

Dù những người có kiểu gắn bó lo âu rất khao khát được kết nối, thấu hiểu và đồng hành, họ lại thường là nhóm dễ rời bỏ trị liệu sớm nhất. Điều này thoạt nghe có vẻ mâu thuẫn, nhưng thực chất phản ánh đúng sự phức tạp trong trải nghiệm gắn bó của họ.

Người có gắn bó lo âu thường mang theo kỳ vọng cao khi đến với trị liệu. Họ mong muốn một nơi an toàn, một người có thể nhìn thấy những phần tổn thương sâu kín của mình và ở lại cùng với những cảm xúc đó. Nhưng cũng chính vì vậy, họ rất nhạy cảm với những khoảnh khắc trị liệu viên giữ khoảng cách chuyên môn, không phản hồi theo cách họ mong chờ, hoặc không thể hiện đủ sự “ấm áp” như họ hình dung. Những khác biệt nhỏ này dễ được diễn giải thành từ chối, bỏ rơi hoặc không được quan tâm, và có thể khiến họ rút lui chỉ sau vài buổi đầu.

Một yếu tố khác khiến thân chủ lo âu dễ chấm dứt trị liệu là xung đột nội tâm giữa nhu cầu được trấn an và nỗi xấu hổ khi cảm thấy “quá lệ thuộc”. Họ cần sự xác nhận liên tục rằng họ đang được quan tâm, được lắng nghe. Nhưng đồng thời, họ lại tự trách mình vì “quá cần”, “quá yếu”, và điều đó tạo ra vòng lặp: mong được kết nối → cảm thấy xấu hổ vì nhu cầu → rút lui để không bị tổn thương thêm.

Đặc biệt, nếu trị liệu bắt đầu chạm đến những lớp cảm xúc sâu hơn – như tổn thương gắn bó thuở nhỏ, sang chấn trong các mối quan hệ – hệ thần kinh của họ có thể bị quá tải. Thay vì cảm thấy được giải tỏa, họ có thể trải nghiệm sự choáng ngợp, mất kiểm soát và thậm chí cảm thấy trị liệu khiến họ “tồi tệ hơn”. Khi ấy, hành vi bỏ trị liệu không hẳn là chống đối, mà là một cách tự bảo vệ rất bản năng.

Cuối cùng, với những người đã từng quen với sự bất nhất trong gắn bó, việc thân thiết với trị liệu viên quá mức lại khơi dậy nỗi sợ bị bỏ rơi. Họ có thể cảm thấy mình đang phụ thuộc quá nhiều, và lựa chọn chấm dứt trước… để tránh bị tổn thương sau.

Việc một thân chủ gắn bó lo âu bỏ trị liệu sớm không đồng nghĩa với thất bại. Đó là một thông điệp thần kinh, rằng hệ gắn bó của họ đang kích hoạt và chưa đủ an toàn. Nếu nhìn thấy điều này sớm, trị liệu viên có thể can thiệp đúng lúc, giúp thân chủ ở lại và từ từ xây dựng lại niềm tin.

MIA NGUYỄN