MANG DANH NGHĨA SINH THÀNH

MANG DANH NGHĨA SINH THÀNH

Con bé ngồi đó thật lâu, dường như là bất động. Nó đã không ăn, không ngủ mấy ngày liền. Nó đăm đăm nhìn vào thân thể đang bốc mùi kia. Mũi nó dường như đặc quánh, nó không thể ngửi được mùi gì nữa.

Nó nhìn cái xác thối, đâu đó đã 4-5 ngày trôi qua mà ngoài nó ra, không ai biết kẻ đó đã chết. Nó lại nhìn quanh căn phòng, kẻ vừa chết kia, đến lúc chết cũng không có gì quý giá cho riêng mình. Sau mười mấy năm bôn ba mà đến một chiếc điện thoại tử tế cũng không có, một miếng trang sức cũng không, một cây son mắc tiền hơn hàng chợ trôi nổi cũng chẳng có. 

Kẻ ấy đã lìa khỏi cuộc đời này với một tài khoản rỗng tuếch và một trái tim trống rỗng yêu thương. 

Cú điện thoại chợt cắt ngang dòng suy nghĩ của nó, là mẹ của kẻ đang nằm kia gọi. Sau ba hồi chuông không lời đáp, nó nhìn dòng tin nhắn vừa được gửi vào trước khi ánh sáng điện thoại tắt ngúm: “Con quỷ kia, mày chết đâu rồi, má mày gọi mà cũng không nghe máy? Tới giờ mà sao còn chưa chuyển tiền cho tao?”.

Nó cười khẩy. Nó cảm thấy đáng đời cho kẻ đang nằm kia lắm. “Mày thấy không? Tao tiễn mày về với đất là đúng quá rồi, mẹ mày mà còn không thương thì ai trong cuộc đời này có thể thương được mày nữa?”

Cái thây lạnh lẽo và vô hồn ấy đáp lại nó bằng một mùi tanh tưởi của lòng người. 

Nó lại nhìn quanh căn phòng bé xíu, ọp ẹp 9 mét vuông với những thứ đồ không có gì đáng giá. Chiếc nồi cơm cũ mèm từ thuở mới lên Sài Gòn, bây giờ mà nấu phải đè cây đũa lên. Chẳng có gì mới từ bếp gas con, đến mấy cái chén dĩa mẻ, nồi chảo bong tróc, hơn mười bộ đồ mà quý giá nhất chắc là chiếc váy do nhỏ bạn thân tặng… 

Vậy là nó đã xuống tay với một kẻ đáng thương như vậy ư?

Đang miên man trong dòng suy nghĩ thì tiếng gõ cửa phòng khiến nó giật mình. Là ai đó giao thư. Anh ấy đã đến đây lần thứ 2. Và có lẽ người ta sẽ nhanh chóng phát hiện ra thôi. 

Tiếng anh ấy hỏi với sang hàng xóm làm người cũng nghi hoặc. Hôm sau, công an đến, phá cửa. Người ta choáng ngợp với mùi tử khí. Nó nhìn mấy anh công an xử lý thi thể, lấy lời khai, lấy mẫu hiện trường… Nó nhìn xác cô gái và vết máu chảy dài từ cổ tay. 

Sau cái kết luận tự tử, người ta nhanh chóng đưa cái thi thể ấy vào Bình Hưng Hoà. Mẹ cô gái chỉ ậm ừ rằng – thì – là đã biết chuyện, và thế rồi cái hũ tro cốt của cô gái cũng không ai nhận, vô chủ nằm vất vưởng trong chùa. 

Nó nhìn xác cô gái được quấn vào trong lớp áo quan đưa vào lò thiêu. Thoắt vài giờ hóa thành cát bụi trong một chiếc lọ sành bé xíu. 

Phải, cô gái ấy chính là nó, mà không, bây giờ cũng không hẳn là nó nữa. 

16 tuổi nó đã phải lên Sài Gòn làm việc để trả nợ bài bạc cho mẹ. Và cứ thế, chuỗi ngày cắm đầu hết việc này đến việc khác chỉ để trả nợ và chu cấp tiền về nhà cứ thế mà đẵng đẵng 12 năm.  Đó là trách nhiệm, là nghĩa vụ như mẹ nó đã nói. Tiền nó gửi về không chỉ nợ nần của mẹ, và còn cả nuôi thằng em con dì mà mẹ nó nhận lãnh trách nhiệm nuôi trong khi ba mẹ đứa em họ của nó vẫn còn sống sờ sờ ra đó. Mẹ nó đã choàng lên vai nó một thứ trách nhiệm nuôi em họ mà đến lúc chết đi nó cũng không hiểu tại làm sao. 

Nó – một đứa con gái 27-28 tuổi không tiền bạc, chưa từng sắm sửa thứ gì quý giá cho bản thân, chưa từng yêu và được yêu. Nó vốn dĩ đã muốn chấp nhận số phận và cuộc sống như thế, bởi bản tính hiền lành, nhẫn nhịn, và hy vọng đợi đứa em trưởng thành, nó sẽ có thể sống cho riêng mình. Nhưng chính người mẹ nó yêu thương và cố gắng trong suốt bao nhiêu năm qua đã dồn nó vào đường cùng, dịch Covid xảy ra, 4 tháng thất nghiệp là 4 tháng nó nhận bao nhiêu là chì chiết từ mẹ, chỉ bởi sao không biết kiếm tiền về nuôi em. 

Bây giờ khi đã không còn trên cõi đời này, nó lại không biết nên tha thứ hay sân hận mẹ mình. Rốt cuộc mẹ xem nó là gì?  Sự tồn tại của nó trong cõi đời này liệu có ý nghĩa gì? Chưa bao giờ nó được nghe mẹ hỏi “con đi làm về chưa? ăn cơm chưa? nay ăn cơm với gì?”. Mẹ chưa từng biết nó phải thức dậy mấy giờ, chỉ được ngủ khi nào, ốm đau ra sao. Mẹ nó chỉ ngắn gọn và vỏn vẹn một câu: Khi nào gửi tiền về? Chẳng biết từ khi nào nó cảm thấy mẹ như chiếc đồng hồ nhắc tiền rất đúng ngày giờ và chuẩn xác chưa bao giờ lệch kim. Mẹ nó chưa từng nghĩ đến năm nay nó đã ngấp nghé 30 tuổi, cuộc sống của nó trong tương lai như thế nào khi vẫn vô sản và không ai bầu bạn? 

Cuộc sống 4 tháng dịch giãn cách bế tắc như thế nào mẹ nó chưa bao giờ hỏi han tới. Rau cơm phải cậy nhờ hàng xóm. Chút tiền tiết kiệm bé mọn cuối cùng vẫn phải gửi về quê. Khao khát sống một cuộc đời bình thường cũng gần như quá sức với nó lúc này. Nó thực sự bế tắc. Nó thực sự tuyệt vọng và cùng đường. Nó không còn đủ sức lực để vùng vẫy khỏi trói buộc mang danh nghĩa công ơn sinh thành này nữa.  

Thôi thì đành mang sinh mạng này đem trả lại mẹ cha, mặc cho thế gian độc mồm phán xét. 

Có một sự thật đau lòng là không phải cha mẹ nào cũng thương con. Và chưa chắc đứa trẻ nào sinh ra cũng có phúc phần có được chữ NHÀ đúng nghĩa. 

Chỉ mong khi ai đó bơ vơ giữa cuộc đời bởi hoàn cảnh tương tự có thêm sức mạnh tạo ra được giới hạn và biết từ chối để thay đổi cuộc sống. Biết hiếu thảo nhưng phải biết từ chối những điều không nằm trong phạm vi trách nhiệm và nghĩa vụ của mình. 

Và mong các bậc cha mẹ đừng bao giờ trói buộc những đứa con mình bằng những lời nói sắc nhọn như kim và dồn chúng vào đường cùng. Đừng lợi dụng danh nghĩa sinh thành để dồn ép chúng phải theo ý mình. Từ lúc sinh ra đời, con cái đã dần trở thành một cá thể độc lập. Đời sống con cái luôn dài hơn cha mẹ, và chúng đã dần có một cuộc đời riêng từ lúc khóc chào đời. Sự kỳ vọng hay cái mong muốn con cái hoàn thành những điều mình chưa hoặc không đạt được của cha mẹ sẽ chính là áp lực chèn ép lên hạnh phúc đúng nghĩa mà những đứa con mong cầu sau này. 

Vì vậy, tôn trọng cuộc đời riêng cũng là một lối sống văn minh cần có giữa những thế hệ trong cùng một gia đình. 

Cầu mong em sẽ an yên từ lúc hóa hư không, em nhé. 

LẠC NHIÊN

Con bé ngồi đó thật lâu, dường như là bất động. Nó đã không ăn, không ngủ mấy ngày liền. Nó đăm đăm nhìn vào thân thể đang bốc mùi kia. Mũi nó dường như đặc quánh, nó không thể ngửi được mùi gì nữa.

Nó nhìn cái xác thối, đâu đó đã 4-5 ngày trôi qua mà ngoài nó ra, không ai biết kẻ đó đã chết. Nó lại nhìn quanh căn phòng, kẻ vừa chết kia, đến lúc chết cũng không có gì quý giá cho riêng mình. Sau mười mấy năm bôn ba mà đến một chiếc điện thoại tử tế cũng không có, một miếng trang sức cũng không, một cây son mắc tiền hơn hàng chợ trôi nổi cũng chẳng có. 

Kẻ ấy đã lìa khỏi cuộc đời này với một tài khoản rỗng tuếch và một trái tim trống rỗng yêu thương. 

Cú điện thoại chợt cắt ngang dòng suy nghĩ của nó, là mẹ của kẻ đang nằm kia gọi. Sau ba hồi chuông không lời đáp, nó nhìn dòng tin nhắn vừa được gửi vào trước khi ánh sáng điện thoại tắt ngúm: “Con quỷ kia, mày chết đâu rồi, má mày gọi mà cũng không nghe máy? Tới giờ mà sao còn chưa chuyển tiền cho tao?”.

Nó cười khẩy. Nó cảm thấy đáng đời cho kẻ đang nằm kia lắm. “Mày thấy không? Tao tiễn mày về với đất là đúng quá rồi, mẹ mày mà còn không thương thì ai trong cuộc đời này có thể thương được mày nữa?”

Cái thây lạnh lẽo và vô hồn ấy đáp lại nó bằng một mùi tanh tưởi của lòng người. 

Nó lại nhìn quanh căn phòng bé xíu, ọp ẹp 9 mét vuông với những thứ đồ không có gì đáng giá. Chiếc nồi cơm cũ mèm từ thuở mới lên Sài Gòn, bây giờ mà nấu phải đè cây đũa lên. Chẳng có gì mới từ bếp gas con, đến mấy cái chén dĩa mẻ, nồi chảo bong tróc, hơn mười bộ đồ mà quý giá nhất chắc là chiếc váy do nhỏ bạn thân tặng… 

Vậy là nó đã xuống tay với một kẻ đáng thương như vậy ư?

Đang miên man trong dòng suy nghĩ thì tiếng gõ cửa phòng khiến nó giật mình. Là ai đó giao thư. Anh ấy đã đến đây lần thứ 2. Và có lẽ người ta sẽ nhanh chóng phát hiện ra thôi. 

Tiếng anh ấy hỏi với sang hàng xóm làm người cũng nghi hoặc. Hôm sau, công an đến, phá cửa. Người ta choáng ngợp với mùi tử khí. Nó nhìn mấy anh công an xử lý thi thể, lấy lời khai, lấy mẫu hiện trường… Nó nhìn xác cô gái và vết máu chảy dài từ cổ tay. 

Sau cái kết luận tự tử, người ta nhanh chóng đưa cái thi thể ấy vào Bình Hưng Hoà. Mẹ cô gái chỉ ậm ừ rằng – thì – là đã biết chuyện, và thế rồi cái hũ tro cốt của cô gái cũng không ai nhận, vô chủ nằm vất vưởng trong chùa. 

Nó nhìn xác cô gái được quấn vào trong lớp áo quan đưa vào lò thiêu. Thoắt vài giờ hóa thành cát bụi trong một chiếc lọ sành bé xíu. 

Phải, cô gái ấy chính là nó, mà không, bây giờ cũng không hẳn là nó nữa. 

16 tuổi nó đã phải lên Sài Gòn làm việc để trả nợ bài bạc cho mẹ. Và cứ thế, chuỗi ngày cắm đầu hết việc này đến việc khác chỉ để trả nợ và chu cấp tiền về nhà cứ thế mà đẵng đẵng 12 năm.  Đó là trách nhiệm, là nghĩa vụ như mẹ nó đã nói. Tiền nó gửi về không chỉ nợ nần của mẹ, và còn cả nuôi thằng em con dì mà mẹ nó nhận lãnh trách nhiệm nuôi trong khi ba mẹ đứa em họ của nó vẫn còn sống sờ sờ ra đó. Mẹ nó đã choàng lên vai nó một thứ trách nhiệm nuôi em họ mà đến lúc chết đi nó cũng không hiểu tại làm sao. 

Nó – một đứa con gái 27-28 tuổi không tiền bạc, chưa từng sắm sửa thứ gì quý giá cho bản thân, chưa từng yêu và được yêu. Nó vốn dĩ đã muốn chấp nhận số phận và cuộc sống như thế, bởi bản tính hiền lành, nhẫn nhịn, và hy vọng đợi đứa em trưởng thành, nó sẽ có thể sống cho riêng mình. Nhưng chính người mẹ nó yêu thương và cố gắng trong suốt bao nhiêu năm qua đã dồn nó vào đường cùng, dịch Covid xảy ra, 4 tháng thất nghiệp là 4 tháng nó nhận bao nhiêu là chì chiết từ mẹ, chỉ bởi sao không biết kiếm tiền về nuôi em. 

Bây giờ khi đã không còn trên cõi đời này, nó lại không biết nên tha thứ hay sân hận mẹ mình. Rốt cuộc mẹ xem nó là gì?  Sự tồn tại của nó trong cõi đời này liệu có ý nghĩa gì? Chưa bao giờ nó được nghe mẹ hỏi “con đi làm về chưa? ăn cơm chưa? nay ăn cơm với gì?”. Mẹ chưa từng biết nó phải thức dậy mấy giờ, chỉ được ngủ khi nào, ốm đau ra sao. Mẹ nó chỉ ngắn gọn và vỏn vẹn một câu: Khi nào gửi tiền về? Chẳng biết từ khi nào nó cảm thấy mẹ như chiếc đồng hồ nhắc tiền rất đúng ngày giờ và chuẩn xác chưa bao giờ lệch kim. Mẹ nó chưa từng nghĩ đến năm nay nó đã ngấp nghé 30 tuổi, cuộc sống của nó trong tương lai như thế nào khi vẫn vô sản và không ai bầu bạn? 

Cuộc sống 4 tháng dịch giãn cách bế tắc như thế nào mẹ nó chưa bao giờ hỏi han tới. Rau cơm phải cậy nhờ hàng xóm. Chút tiền tiết kiệm bé mọn cuối cùng vẫn phải gửi về quê. Khao khát sống một cuộc đời bình thường cũng gần như quá sức với nó lúc này. Nó thực sự bế tắc. Nó thực sự tuyệt vọng và cùng đường. Nó không còn đủ sức lực để vùng vẫy khỏi trói buộc mang danh nghĩa công ơn sinh thành này nữa.  

Thôi thì đành mang sinh mạng này đem trả lại mẹ cha, mặc cho thế gian độc mồm phán xét. 

Có một sự thật đau lòng là không phải cha mẹ nào cũng thương con. Và chưa chắc đứa trẻ nào sinh ra cũng có phúc phần có được chữ NHÀ đúng nghĩa. 

Chỉ mong khi ai đó bơ vơ giữa cuộc đời bởi hoàn cảnh tương tự có thêm sức mạnh tạo ra được giới hạn và biết từ chối để thay đổi cuộc sống. Biết hiếu thảo nhưng phải biết từ chối những điều không nằm trong phạm vi trách nhiệm và nghĩa vụ của mình. 

Và mong các bậc cha mẹ đừng bao giờ trói buộc những đứa con mình bằng những lời nói sắc nhọn như kim và dồn chúng vào đường cùng. Đừng lợi dụng danh nghĩa sinh thành để dồn ép chúng phải theo ý mình. Từ lúc sinh ra đời, con cái đã dần trở thành một cá thể độc lập. Đời sống con cái luôn dài hơn cha mẹ, và chúng đã dần có một cuộc đời riêng từ lúc khóc chào đời. Sự kỳ vọng hay cái mong muốn con cái hoàn thành những điều mình chưa hoặc không đạt được của cha mẹ sẽ chính là áp lực chèn ép lên hạnh phúc đúng nghĩa mà những đứa con mong cầu sau này. 

Vì vậy, tôn trọng cuộc đời riêng cũng là một lối sống văn minh cần có giữa những thế hệ trong cùng một gia đình. 

Cầu mong em sẽ an yên từ lúc hóa hư không, em nhé. 

LẠC NHIÊN

NHỮNG GIỌNG NÓI BÊN TRONG TÂM TRÍ

  Loạn thần và CPTSD (rối loạn stress sau sang chấn phức tạp) đều là những tình trạng tâm lý nghiêm trọng, nhưng bản chất và cách biểu hiện của chúng rất khác nhau, đặc biệt khi liên quan đến trải nghiệm “những tiếng nói bên trong”. Loạn thần là trạng thái mà một...

KHI CON GÁI CỘNG SINH VỚI CHA

Trong một số gia đình, mối quan hệ giữa cha và con gái có thể vượt khỏi ranh giới của sự gắn bó lành mạnh và trở thành một dạng “cộng sinh tâm lý” – nơi hai cá thể không còn tồn tại như những bản thể riêng biệt. Ở đó, người cha không chỉ là người bảo vệ hay chăm sóc,...

KHI CPTSD KHÔNG ĐƯỢC CHẨN ĐOÁN

CPTSD là một dạng sang chấn phức tạp, đòi hỏi sự hiểu biết sâu về cách tổn thương tích luỹ ảnh hưởng đến hệ thần kinh, cảm xúc và các mối quan hệ. Khi người hỗ trợ không có đủ nhận thức về CPTSD, quá trình trị liệu không chỉ kém hiệu quả mà đôi khi còn khiến thân chủ...

RỐI LOẠN CĂNG THẲNG SAU SANG CHẤN PHỨC HỢP

CPTSD (rối loạn căng thẳng sau sang chấn phức hợp) không hình thành từ một biến cố đơn lẻ, mà thường là hệ quả của nhiều trải nghiệm bất lợi kéo dài theo thời gian. Đó có thể là một tuổi thơ thiếu an toàn, sự bỏ bê cảm xúc, môi trường gia đình căng thẳng, hoặc những...

VÌ SAO TỰ HỌC, TỰ CHỮA LÀNH VẪN CHƯA ĐỦ VỚI CPTSD

Trong những năm gần đây, việc đọc sách, nghe podcast, học về tâm lý và “tự chữa lành” trở nên rất phổ biến. Nhiều người bắt đầu hành trình này với một mong muốn rất chân thành: hiểu bản thân, bớt đau, và sống nhẹ nhàng hơn. Đặc biệt với những người mang CPTSD, việc...

NHỮNG GIỌNG NÓI BÊN TRONG TÂM TRÍ

  Loạn thần và CPTSD (rối loạn stress sau sang chấn phức tạp) đều là những tình trạng tâm lý nghiêm trọng, nhưng bản chất và cách biểu hiện của chúng rất khác nhau, đặc biệt khi liên quan đến trải nghiệm “những tiếng nói bên trong”. Loạn thần là trạng thái mà một...

KHI CON GÁI CỘNG SINH VỚI CHA

Trong một số gia đình, mối quan hệ giữa cha và con gái có thể vượt khỏi ranh giới của sự gắn bó lành mạnh và trở thành một dạng “cộng sinh tâm lý” – nơi hai cá thể không còn tồn tại như những bản thể riêng biệt. Ở đó, người cha không chỉ là người bảo vệ hay chăm sóc,...

KHI CPTSD KHÔNG ĐƯỢC CHẨN ĐOÁN

CPTSD là một dạng sang chấn phức tạp, đòi hỏi sự hiểu biết sâu về cách tổn thương tích luỹ ảnh hưởng đến hệ thần kinh, cảm xúc và các mối quan hệ. Khi người hỗ trợ không có đủ nhận thức về CPTSD, quá trình trị liệu không chỉ kém hiệu quả mà đôi khi còn khiến thân chủ...

RỐI LOẠN CĂNG THẲNG SAU SANG CHẤN PHỨC HỢP

CPTSD (rối loạn căng thẳng sau sang chấn phức hợp) không hình thành từ một biến cố đơn lẻ, mà thường là hệ quả của nhiều trải nghiệm bất lợi kéo dài theo thời gian. Đó có thể là một tuổi thơ thiếu an toàn, sự bỏ bê cảm xúc, môi trường gia đình căng thẳng, hoặc những...

VÌ SAO TỰ HỌC, TỰ CHỮA LÀNH VẪN CHƯA ĐỦ VỚI CPTSD

Trong những năm gần đây, việc đọc sách, nghe podcast, học về tâm lý và “tự chữa lành” trở nên rất phổ biến. Nhiều người bắt đầu hành trình này với một mong muốn rất chân thành: hiểu bản thân, bớt đau, và sống nhẹ nhàng hơn. Đặc biệt với những người mang CPTSD, việc...

CPTSD – VÌ SAO KHÓ CHẨN ĐOÁN VÀ HỖ TRỢ

  CPTSD (rối loạn căng thẳng sau sang chấn phức tạp) là một dạng tổn thương tâm lý hình thành từ những trải nghiệm kéo dài, lặp đi lặp lại như bạo lực gia đình, bỏ bê cảm xúc, hoặc môi trường sống thiếu an toàn trong thời gian dài. Khác với PTSD thường gắn với...

KHI “THIÊN NGA ĐEN” CẤT CÁNH

Có những mối quan hệ mẹ – con gái không chỉ là gắn bó, mà là gắn chặt. Ở đó, ranh giới gần như không tồn tại. Người mẹ không nhìn con như một cá thể riêng biệt, mà như một phần mở rộng của chính mình. Mọi suy nghĩ, lựa chọn, cảm xúc của con đều bị định hình, dẫn dắt,...

KHI CON LÀ “LUXURY OBJECT” CỦA CHA MẸ

Có những đứa trẻ không được nhìn nhận như một con người độc lập, mà như một “niềm tự hào”, một “thành tích”, hay một “tài sản” để cha mẹ thể hiện với thế giới. Khi đó, đứa trẻ không còn được yêu vì chính nó, mà vì những gì nó làm được, đạt được, hoặc thể hiện ra bên...

SANG CHẤN PHỨC HỢP – NHỮNG ĐỨA TRẺ NGẮT KẾT NỐI KHỎI NỖI ĐAU

  Không phải mọi tổn thương đều đến từ một sự kiện lớn. Có những đứa trẻ lớn lên trong những tổn thương lặp đi lặp lại mỗi ngày – bị phớt lờ, bị kiểm soát, thiếu an toàn cảm xúc hoặc không được nhìn nhận. Những trải nghiệm này không ồn ào, nhưng kéo dài, và dần...

MẸ VÀ CON GÁI – YÊU VÀ HẬN

  Mối quan hệ giữa mẹ và con gái vốn được xem là nơi bắt đầu của yêu thương. Nhưng có những câu chuyện không đi theo điều đó. Có những đứa con gái lớn lên trong một thực tại rất khác – nơi người mẹ không phải là chỗ dựa, mà lại là nguồn gốc của tổn thương: bạo...