MÙI TẾT

MÙI TẾT

 

Đất trời vào Xuân mang theo những thanh âm rộn rã trong lòng từng con phố. Cái khoảnh khắc giao mùa chỉ kéo dài trong ít tuần ngắn ngủi nhưng cũng đủ khiến những người khách bộ hành vội vã nhất trở nên thi vị, nhạy cảm hơn với đời, với những thứ mùi nồng nàn của Tết.

Sáng nay thức giấc, những cơn gió se lạnh chợt ùa về xua tan cái oi ả hằng ngày. Sài Gòn trở gió, nghe đâu đêm qua có một cơn mưa Xuân vừa ghé qua hiên nhà đánh thức những giấc mơ trẻ thơ và làm đẹp hơn cho phố phường.

Mùi Tết, một thứ mùi quen thuộc của những người con Đất Việt, dù đi khắp bốn phương trời, cứ mỗi độ Xuân về thì như rằng ai cũng sẽ lại nhớ, lại hoài niệm về những ngày Xuân đầm ấm bên gia đình.

Xã hội càng phát triển, con người ta lại càng dễ cuốn theo những hối hả bộn bề. Chúng ta đơn giản hóa những mâm cơm, quầy bánh, rút ngắn thời gian được ở bên gia đình để hưởng Tết theo cách riêng của mình. Mùi Tết cũng vì thế mất dần hương vị đặc trưng của nó, cái mùi mà chỉ khi bạn thư thái mới cảm nhận được, cái mùi mà có người cho là cũ kĩ, mùi mà khi xa quê ai cũng khát khao một lần được trở về để cảm nhận, mùi của niềm nhớ tuổi thơ cùng những kỷ niệm gắn liền với Tết.

Rồi sẽ có lúc ta ngược về quá khứ để cảm nhận những đổi thay của cuộc sống. Tôi nhớ những ngày một mình ăn Tết ở ÚC, cũng bánh chưng, dưa hành, câu đối đỏ ở những khu chợ người Việt nhưng sao mà chạnh lòng da diết quá. Hơn 10 năm sống và làm việc ở đất khách quê người, tôi hiểu và càng thấm cái nỗi nhớ mùi Tết ở quê nhà. Vậy mà một khi ngày Tết rơi đúng vào những ngày đi làm thì ôi thôi coi như mình mất Tết.

Tết tha hương sẽ luôn khiến cho ta bồi hồi, chỉ có cái Tết đoàn viên hay được đón Xuân trên quê hương mình ta mới thấy lòng ấm lại. Bởi con người luôn cần một nơi để thuộc về, để nghe tiếng lòng mình thổn thức, nên Xuân đến Xuân đi chỉ làm những người con xa xứ thêm mong đợi, thêm chạnh lòng nếu lỡ dịp về bên ông bà, cha mẹ.

Khi xa quê, những nỗi nhớ sẽ càng nặng hơn khi ta chợt bắt gặp một mùi Tết, có những mùi mà ta tưởng rằng chỉ còn trong dĩ vãng.

Mùi khói bếp nấu bánh Tét với ông bà. Mùi đất bùn từ ao cá trước nhà vừa tát xong. Mùa hoa mai mới nở. Mùi pháo hăng khó chịu và đượm chút cay nồng nhưng lại là một mùi đặc trưng của Tết quê cũ. Mùi khói đốt đồng để ăn Tết. Mùi nhang trầm, nhang Thái tỏa khắp phố phường. Mùi hoa cúc, hoa vạn thọ ngào ngạt khắp đường quê làm lòng người như mở hội. Mùi quần áo mẹ mới may để dành mặc trong ngày đầu năm còn thơm mùi chỉ mới. Mùi của những tách trà đựng trong ấm dừa để giữ nhiệt. Mùi mứt chuối, mứt dừa vừa mới ngào để dâng cúng ông bà. Mùi của cánh cửa nhà mới sơn, hay mùi bộ lư đồng vừa đánh bóng.

Trăm thứ mùi quyện lại trong cảnh sum họp gia đình luôn làm chạnh lòng kẻ đi xa, ai rồi cũng muốn về để tận hưởng mùi Tết, mùi của sum vầy, mùi của quê hương khi mở hội.

Tôi là người thường hay hoài niệm, hay thích ngồi lặng lẽ đâu đó nhìn phố xá và nhớ lại những ngày đã qua. Tôi biết quá khứ thì lúc nào cũng đẹp vì ta luôn dành cho nó những ân tình, một lòng thiết tha, nâng niu và gìn giữ.

Ngày xưa khi còn nhỏ, Tết giống như một buổi tiệc xa hoa mà đứa trẻ con nào cũng mong muốn níu giữ. Giờ sống ở phố thị khá hơn nhưng sao tôi vẫn nhớ cái cảm giác nôn nao chờ đón Giao Thừa cùng ông bà, cha mẹ. Tôi thèm được nghe một khúc dân ca ngày cuối năm rộn rã suốt cả ngày trên những chương trình tivi chọn lọc. Kỉ niệm xưa hòa với dòng chảy của hiện tại, tôi thấy mình trưởng thành hơn và lưu giữ được nhiều hơn những ngày tháng cũ.

Sài Gòn vào ngày giáp Tết, những vạt nắng thưa dần, “ngàn cây thắp nến lên hai hàng” trên những con đường bao người qua kẻ lại. Rồi bỗng một ngày đầu năm, con đường xưa em qua bỗng nằm yên vắng. Sài Gòn giờ trở nên nhẹ nhàng, thanh khiết. Đôi chiếc xe máy dìu nhau qua từng con phố nhẹ tênh, tôi tần ngần nghĩ thế là lại một mùa Xuân nữa đã về trên quê hương – không chỉ riêng gì Sài Gòn của tôi đang đón Tết mà Sài Gòn còn đang ngóng đợi những người đi để trở về.

Tất cả mùi của kí ức đó tôi sẽ đặt tên là mùi nhớ vì dù có cố quên thì dư hương đó vẫn cứ mãi theo tôi đến suốt đời.

MIA

Đất trời vào Xuân mang theo những thanh âm rộn rã trong lòng từng con phố. Cái khoảnh khắc giao mùa chỉ kéo dài trong ít tuần ngắn ngủi nhưng cũng đủ khiến những người khách bộ hành vội vã nhất trở nên thi vị, nhạy cảm hơn với đời, với những thứ mùi nồng nàn của Tết.

Sáng nay thức giấc, những cơn gió se lạnh chợt ùa về xua tan cái oi ả hằng ngày. Sài Gòn trở gió, nghe đâu đêm qua có một cơn mưa Xuân vừa ghé qua hiên nhà đánh thức những giấc mơ trẻ thơ và làm đẹp hơn cho phố phường.

Mùi Tết, một thứ mùi quen thuộc của những người con Đất Việt, dù đi khắp bốn phương trời, cứ mỗi độ Xuân về thì như rằng ai cũng sẽ lại nhớ, lại hoài niệm về những ngày Xuân đầm ấm bên gia đình.

Xã hội càng phát triển, con người ta lại càng dễ cuốn theo những hối hả bộn bề. Chúng ta đơn giản hóa những mâm cơm, quầy bánh, rút ngắn thời gian được ở bên gia đình để hưởng Tết theo cách riêng của mình. Mùi Tết cũng vì thế mất dần hương vị đặc trưng của nó, cái mùi mà chỉ khi bạn thư thái mới cảm nhận được, cái mùi mà có người cho là cũ kĩ, mùi mà khi xa quê ai cũng khát khao một lần được trở về để cảm nhận, mùi của niềm nhớ tuổi thơ cùng những kỷ niệm gắn liền với Tết.

Rồi sẽ có lúc ta ngược về quá khứ để cảm nhận những đổi thay của cuộc sống. Tôi nhớ những ngày một mình ăn Tết ở ÚC, cũng bánh chưng, dưa hành, câu đối đỏ ở những khu chợ người Việt nhưng sao mà chạnh lòng da diết quá. Hơn 10 năm sống và làm việc ở đất khách quê người, tôi hiểu và càng thấm cái nỗi nhớ mùi Tết ở quê nhà. Vậy mà một khi ngày Tết rơi đúng vào những ngày đi làm thì ôi thôi coi như mình mất Tết.

Tết tha hương sẽ luôn khiến cho ta bồi hồi, chỉ có cái Tết đoàn viên hay được đón Xuân trên quê hương mình ta mới thấy lòng ấm lại. Bởi con người luôn cần một nơi để thuộc về, để nghe tiếng lòng mình thổn thức, nên Xuân đến Xuân đi chỉ làm những người con xa xứ thêm mong đợi, thêm chạnh lòng nếu lỡ dịp về bên ông bà, cha mẹ.

Khi xa quê, những nỗi nhớ sẽ càng nặng hơn khi ta chợt bắt gặp một mùi Tết, có những mùi mà ta tưởng rằng chỉ còn trong dĩ vãng.

Mùi khói bếp nấu bánh Tét với ông bà. Mùi đất bùn từ ao cá trước nhà vừa tát xong. Mùa hoa mai mới nở. Mùi pháo hăng khó chịu và đượm chút cay nồng nhưng lại là một mùi đặc trưng của Tết quê cũ. Mùi khói đốt đồng để ăn Tết. Mùi nhang trầm, nhang Thái tỏa khắp phố phường. Mùi hoa cúc, hoa vạn thọ ngào ngạt khắp đường quê làm lòng người như mở hội. Mùi quần áo mẹ mới may để dành mặc trong ngày đầu năm còn thơm mùi chỉ mới. Mùi của những tách trà đựng trong ấm dừa để giữ nhiệt. Mùi mứt chuối, mứt dừa vừa mới ngào để dâng cúng ông bà. Mùi của cánh cửa nhà mới sơn, hay mùi bộ lư đồng vừa đánh bóng.

Trăm thứ mùi quyện lại trong cảnh sum họp gia đình luôn làm chạnh lòng kẻ đi xa, ai rồi cũng muốn về để tận hưởng mùi Tết, mùi của sum vầy, mùi của quê hương khi mở hội.

Tôi là người thường hay hoài niệm, hay thích ngồi lặng lẽ đâu đó nhìn phố xá và nhớ lại những ngày đã qua. Tôi biết quá khứ thì lúc nào cũng đẹp vì ta luôn dành cho nó những ân tình, một lòng thiết tha, nâng niu và gìn giữ.

Ngày xưa khi còn nhỏ, Tết giống như một buổi tiệc xa hoa mà đứa trẻ con nào cũng mong muốn níu giữ. Giờ sống ở phố thị khá hơn nhưng sao tôi vẫn nhớ cái cảm giác nôn nao chờ đón Giao Thừa cùng ông bà, cha mẹ. Tôi thèm được nghe một khúc dân ca ngày cuối năm rộn rã suốt cả ngày trên những chương trình tivi chọn lọc. Kỉ niệm xưa hòa với dòng chảy của hiện tại, tôi thấy mình trưởng thành hơn và lưu giữ được nhiều hơn những ngày tháng cũ.

Sài Gòn vào ngày giáp Tết, những vạt nắng thưa dần, “ngàn cây thắp nến lên hai hàng” trên những con đường bao người qua kẻ lại. Rồi bỗng một ngày đầu năm, con đường xưa em qua bỗng nằm yên vắng. Sài Gòn giờ trở nên nhẹ nhàng, thanh khiết. Đôi chiếc xe máy dìu nhau qua từng con phố nhẹ tênh, tôi tần ngần nghĩ thế là lại một mùa Xuân nữa đã về trên quê hương – không chỉ riêng gì Sài Gòn của tôi đang đón Tết mà Sài Gòn còn đang ngóng đợi những người đi để trở về.

Tất cả mùi của kí ức đó tôi sẽ đặt tên là mùi nhớ vì dù có cố quên thì dư hương đó vẫn cứ mãi theo tôi đến suốt đời.

MIA

SANG CHẤN ĐẠO ĐỨC – MORAL INJURY

Khi vết thương nằm ở tầng sâu của lương tâm Không phải mọi sang chấn đều đến từ sợ hãi hay bạo lực. Có những tổn thương không nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng gặm nhấm con người từ bên trong – đó là sang chấn đạo đức (moral injury). Nó xuất hiện khi một người làm,...

PHÂN LY CƠ THỂ

  Phân ly cơ thể (somatic dissociation) là một dạng đặc biệt của phản ứng phân ly, trong đó sự tách rời không diễn ra ở cấp độ ý thức hay ký ức, mà biểu hiện trực tiếp thông qua cảm giác cơ thể, tri giác thân thể và các chức năng sinh học. Đây là một chiến lược...

PHÂN LY BẢN NGÃ

  Dissociative parts – hay các phần phân ly của bản ngã – là khái niệm trung tâm trong tâm lý học sang chấn hiện đại, mô tả hiện tượng tâm trí con người “tách ra” thành nhiều phần tương đối độc lập nhằm thích nghi với các trải nghiệm đau thương vượt quá khả năng...

PHÂN LY, TÊ LIỆT, ĐÔNG CỨNG GÂY ĐAU KHI QUAN HỆ

  Hiện tượng tê liệt, đông cứng hoặc phân ly ở bộ phận sinh dục nữ là một chủ đề nhạy cảm nhưng rất quan trọng trong lĩnh vực trị liệu tình dục và sang chấn. Đây không phải là dấu hiệu của sự “lạnh lùng” hay “thiếu ham muốn” như nhiều người lầm tưởng, mà là phản...

RỐI LOẠN PHÂN LY

  Khi tâm trí tách rời để sinh tồn Rối loạn phân ly là một cơ chế tự bảo vệ phức tạp của tâm trí, xảy ra khi con người phải đối diện với những trải nghiệm quá sức chịu đựng, thường là sang chấn nghiêm trọng trong thời thơ ấu như bạo hành, xâm hại tình dục, bỏ...

CAN THIỆP BẮT BUỘC THỦ PHẠM GÂY BẠO HÀNH

  Bạo lực gia đình là một trong những nguyên nhân gây sang chấn tâm lý nghiêm trọng và kéo dài nhất. Nhiều nạn nhân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, phải sống trong trạng thái sợ hãi, bất lực và bị “đông cứng” (freeze response) trong suốt thời gian dài. Khi bị dồn...

NỖI ĐAU BẤT LỰC CỦA NGƯỜI SỐNG SÓT SAU XÂM HẠI

Trầm cảm là một trong những hệ quả tâm lý phổ biến và nặng nề nhất đối với những người từng trải qua xâm hại tình dục. Trải nghiệm bị xâm phạm không chỉ để lại nỗi đau thể chất và tinh thần tức thời mà còn làm xói mòn niềm tin cơ bản của con người vào sự an toàn, giá...

“TRẦM CẢM” DO “NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

Trong xã hội hiện đại, mạng xã hội đã trở thành công cụ giao tiếp, giải trí và chia sẻ thông tin phổ biến. Tuy nhiên, việc sử dụng quá mức dẫn đến “nghiện mạng xã hội” đang trở thành một hiện tượng đáng báo động. Nghiện mạng xã hội không chỉ ảnh hưởng đến thói quen...

MỐI NGUY HIỂM KHI SỬ DỤNG MÀN HÌNH VỚI TRẺ EM

  Trong giai đoạn từ 0 đến 3 tuổi, não bộ của trẻ phát triển nhanh nhất và nhạy cảm nhất trong suốt cuộc đời. Đây là thời kỳ hình thành hàng tỷ kết nối thần kinh mới, được nuôi dưỡng qua những trải nghiệm thực tế như nghe giọng nói của cha mẹ, vận động, tiếp xúc...

“NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

  Trong kỷ nguyên công nghệ, mạng xã hội, trò chơi điện tử và các ứng dụng giải trí như TikTok đã trở thành một phần quen thuộc của đời sống hằng ngày. Tuy nhiên, khi việc sử dụng không còn nằm trong tầm kiểm soát, trẻ em và thanh thiếu niên rất dễ rơi vào trạng...

“NGHIỆN” MÀN HÌNH

  Trong thời đại công nghệ số, thiết bị điện tử như điện thoại thông minh, máy tính bảng hay máy tính trở thành công cụ không thể thiếu trong học tập, làm việc và giải trí. Tuy nhiên, khi việc sử dụng mất kiểm soát, lấn át các hoạt động cần thiết khác và gây suy...

CHE GIẤU BÍ MẬT ĐỂ GIA ĐÌNH KHÔNG TAN VỠ

Trong nhiều gia đình, khi có một sự thật khó chấp nhận – như chuyện vợ hoặc chồng ngoại tình, hay việc hôn nhân không còn hạnh phúc – các thành viên thường chọn cách che giấu và né tránh. Người lớn nói dối rằng “mọi chuyện vẫn ổn”, con cái giả vờ tin, còn cả gia đình...

NÓI DỐI MÃN TÍNH

  Nói dối là hành vi con người nào cũng từng trải qua, nhưng khi nó trở thành một thói quen kéo dài và dường như ăn sâu vào cách tồn tại của một người, ta gọi đó là nói dối mãn tính. Đây không chỉ đơn thuần là sự gian lận hay thiếu trung thực, mà thường là một cơ...

LGBT+ – NỖI ĐAU MANG TÊN CÔ ĐƠN

  Cô đơn là trải nghiệm mà ai cũng từng nếm trải, nhưng với cộng đồng LGBT+, nỗi cô đơn thường mang màu sắc đặc biệt sâu và đau hơn. Khi một người lớn lên trong môi trường bị kỳ thị, từ chối hay không được công nhận, não bộ họ liên tục ghi nhận tín hiệu “mình...

CÔ ĐƠN DƯỚI GÓC NHÌN SINH HỌC THẦN KINH

  Cô đơn không chỉ là cảm giác trống trải hay nỗi buồn thoáng qua, mà thực sự là một trải nghiệm đau đớn ở cấp độ sinh học thần kinh. Con người là sinh vật xã hội, bộ não chúng ta tiến hóa để duy trì kết nối với nhóm nhằm đảm bảo sự tồn tại. Khi bị tách rời hoặc...

CÔ ĐƠN VÀ TRẦM CẢM

  Cô đơn là một trải nghiệm phổ biến, ai trong chúng ta cũng từng trải qua. Thế nhưng, khi nỗi cô đơn kéo dài và không được xoa dịu bằng sự kết nối, sự lắng nghe và những vòng tay ấm áp, nó có thể trở thành mảnh đất màu mỡ cho trầm cảm hình thành. Về mặt sinh học...

CĂNG THẲNG VÀ KHẢ NĂNG THỤ THAI, MANG THAI

  Hệ thống đáp ứng với căng thẳng (stress response system) là một cơ chế sinh học phức tạp, trong đó trục hạ đồi – tuyến yên – tuyến thượng thận (HPA axis) đóng vai trò trung tâm. Khi cơ thể đối mặt với áp lực, hormone cortisol và catecholamine (adrenaline,...

KHI ĐÀN ÔNG PHÂN LY

  Nhiều người đàn ông trưởng thành mang trong mình những vết thương vô hình từ sang chấn và bạo hành thời thơ ấu. Trải qua những tình huống bị xâm phạm, bị làm nhục hoặc phải sống trong môi trường bạo lực, họ học cách “cắt kết nối” khỏi cảm xúc để sinh tồn. Sự...

TOXIC STRESS THỜI THƠ ẤU VÀ DI SẢN SANG CHẤN

Trong những năm đầu đời, trẻ em cần một môi trường an toàn, ổn định và đầy yêu thương để phát triển lành mạnh. Tuy nhiên, không phải đứa trẻ nào cũng có được nền tảng đó. Nhiều em phải trải qua trải nghiệm bất lợi thời thơ ấu (Adverse Childhood Experiences – ACEs) như...

GIA ĐÌNH “BỆNH LÝ”

Trong nhiều gia đình bệnh lý, sự kết hợp giữa một người cha hoặc mẹ mang đặc điểm nhân cách ái kỷ và một người còn lại có xu hướng rối loạn nhân cách ranh giới (borderline) thường tạo nên một trường bạo lực tâm lý liên tục. Người ái kỷ cần kiểm soát, thống trị và luôn...

TẠI SAO VIỆT NAM ÍT NƠI ĐÀO TẠO TÂM LÝ TRỊ LIỆU?

Tâm lý trị liệu – hiểu như một ngành khoa học ứng dụng đòi hỏi đào tạo bài bản, giám sát lâm sàng và tiêu chuẩn đạo đức nghiêm ngặt – hiện còn khan hiếm tại Việt Nam. Sự thiếu hụt này không chỉ đến từ khó khăn trong hệ thống giáo dục mà còn bắt nguồn từ văn hóa, chính...

ĐỨA TRẺ VÀ NGƯỜI MẸ TRẦM CẢM

  Khi người mẹ rơi vào trầm cảm, đứa trẻ không chỉ mất đi nguồn chăm sóc thường xuyên mà còn thiếu vắng sự kết nối cảm xúc – yếu tố thiết yếu cho sự phát triển thần kinh và gắn bó. Trầm cảm khiến người mẹ trở nên rút lui, nét mặt ít biểu cảm, giọng nói phẳng, khả...

KHI NGƯỜI MẸ ĐE DỌA BỎ MẶT CON TRAI MÌNH…

  Khi một người mẹ đe dọa bỏ mặc, rời đi, hoặc “không cần con nữa”, trải nghiệm này gây ra một dạng sang chấn gắn bó đặc biệt nặng nề đối với đứa trẻ, kể cả khi lời đe dọa không trở thành sự thật. Đối với trẻ em, người mẹ đại diện cho sự sống còn, an toàn và ổn...

NỖI ĐAU MẤT NGƯỜI THÂN

Khi cơ thể và tâm trí cùng tan vỡ Mất người thân là một trong những trải nghiệm đau đớn nhất mà con người có thể trải qua. Nó không chỉ là việc một người rời khỏi cuộc đời ta, mà còn là sự sụp đổ của cảm giác gắn bó, an toàn và ý nghĩa sống. Với nhiều người, đây không...

SANG CHẤN ĐẠO ĐỨC – MORAL INJURY

Khi vết thương nằm ở tầng sâu của lương tâm Không phải mọi sang chấn đều đến từ sợ hãi hay bạo lực. Có những tổn thương không nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng gặm nhấm con người từ bên trong – đó là sang chấn đạo đức (moral injury). Nó xuất hiện khi một người làm,...

PHÂN LY CƠ THỂ

  Phân ly cơ thể (somatic dissociation) là một dạng đặc biệt của phản ứng phân ly, trong đó sự tách rời không diễn ra ở cấp độ ý thức hay ký ức, mà biểu hiện trực tiếp thông qua cảm giác cơ thể, tri giác thân thể và các chức năng sinh học. Đây là một chiến lược...

PHÂN LY BẢN NGÃ

  Dissociative parts – hay các phần phân ly của bản ngã – là khái niệm trung tâm trong tâm lý học sang chấn hiện đại, mô tả hiện tượng tâm trí con người “tách ra” thành nhiều phần tương đối độc lập nhằm thích nghi với các trải nghiệm đau thương vượt quá khả năng...

NHỮNG ĐỨA TRẺ ĂN CẮP

Tiếng nói thầm lặng của nỗi đau Khi một đứa trẻ bị phát hiện ăn cắp, người lớn thường vội vàng quy kết đó là hành vi sai trái, vô đạo đức hay “mất dạy”. Thế nhưng, nếu ta dừng lại để lắng nghe phía sau hành vi ấy, ta sẽ nhận ra đó không chỉ là câu chuyện về một món đồ...

PHÂN LY, TÊ LIỆT, ĐÔNG CỨNG GÂY ĐAU KHI QUAN HỆ

  Hiện tượng tê liệt, đông cứng hoặc phân ly ở bộ phận sinh dục nữ là một chủ đề nhạy cảm nhưng rất quan trọng trong lĩnh vực trị liệu tình dục và sang chấn. Đây không phải là dấu hiệu của sự “lạnh lùng” hay “thiếu ham muốn” như nhiều người lầm tưởng, mà là phản...

RỐI LOẠN PHÂN LY

  Khi tâm trí tách rời để sinh tồn Rối loạn phân ly là một cơ chế tự bảo vệ phức tạp của tâm trí, xảy ra khi con người phải đối diện với những trải nghiệm quá sức chịu đựng, thường là sang chấn nghiêm trọng trong thời thơ ấu như bạo hành, xâm hại tình dục, bỏ...

CAN THIỆP BẮT BUỘC THỦ PHẠM GÂY BẠO HÀNH

  Bạo lực gia đình là một trong những nguyên nhân gây sang chấn tâm lý nghiêm trọng và kéo dài nhất. Nhiều nạn nhân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, phải sống trong trạng thái sợ hãi, bất lực và bị “đông cứng” (freeze response) trong suốt thời gian dài. Khi bị dồn...

NỖI ĐAU BẤT LỰC CỦA NGƯỜI SỐNG SÓT SAU XÂM HẠI

Trầm cảm là một trong những hệ quả tâm lý phổ biến và nặng nề nhất đối với những người từng trải qua xâm hại tình dục. Trải nghiệm bị xâm phạm không chỉ để lại nỗi đau thể chất và tinh thần tức thời mà còn làm xói mòn niềm tin cơ bản của con người vào sự an toàn, giá...

“TRẦM CẢM” DO “NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

Trong xã hội hiện đại, mạng xã hội đã trở thành công cụ giao tiếp, giải trí và chia sẻ thông tin phổ biến. Tuy nhiên, việc sử dụng quá mức dẫn đến “nghiện mạng xã hội” đang trở thành một hiện tượng đáng báo động. Nghiện mạng xã hội không chỉ ảnh hưởng đến thói quen...

MỐI NGUY HIỂM KHI SỬ DỤNG MÀN HÌNH VỚI TRẺ EM

  Trong giai đoạn từ 0 đến 3 tuổi, não bộ của trẻ phát triển nhanh nhất và nhạy cảm nhất trong suốt cuộc đời. Đây là thời kỳ hình thành hàng tỷ kết nối thần kinh mới, được nuôi dưỡng qua những trải nghiệm thực tế như nghe giọng nói của cha mẹ, vận động, tiếp xúc...

“NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

  Trong kỷ nguyên công nghệ, mạng xã hội, trò chơi điện tử và các ứng dụng giải trí như TikTok đã trở thành một phần quen thuộc của đời sống hằng ngày. Tuy nhiên, khi việc sử dụng không còn nằm trong tầm kiểm soát, trẻ em và thanh thiếu niên rất dễ rơi vào trạng...

“NGHIỆN” MÀN HÌNH

  Trong thời đại công nghệ số, thiết bị điện tử như điện thoại thông minh, máy tính bảng hay máy tính trở thành công cụ không thể thiếu trong học tập, làm việc và giải trí. Tuy nhiên, khi việc sử dụng mất kiểm soát, lấn át các hoạt động cần thiết khác và gây suy...

ĐẰNG SAU SỰ TỨC GIẬN

Cơn tức giận thường được nhìn thấy như một phản ứng bùng nổ, mạnh mẽ và đôi khi gây tổn hại trong các mối quan hệ. Tuy nhiên, nếu quan sát kỹ hơn, tức giận không phải lúc nào cũng là “vấn đề gốc”. Đằng sau nó là những hoạt động phức tạp của hệ thần kinh, những ký ức...

TRẦM CẢM – CƠ CHẾ BẢO VỆ CUỐI CÙNG

  Trầm cảm từ lâu được xem là một trong những rối loạn tâm thần phổ biến và gây nhiều hệ lụy nhất. Khi nhắc đến trầm cảm, phần lớn mọi người nghĩ ngay đến bệnh lý cần được điều trị. Điều này không sai, nhưng nếu chỉ nhìn nhận ở một chiều, ta sẽ bỏ qua khía cạnh...

CHE GIẤU BÍ MẬT ĐỂ GIA ĐÌNH KHÔNG TAN VỠ

Trong nhiều gia đình, khi có một sự thật khó chấp nhận – như chuyện vợ hoặc chồng ngoại tình, hay việc hôn nhân không còn hạnh phúc – các thành viên thường chọn cách che giấu và né tránh. Người lớn nói dối rằng “mọi chuyện vẫn ổn”, con cái giả vờ tin, còn cả gia đình...

NÓI DỐI MÃN TÍNH

  Nói dối là hành vi con người nào cũng từng trải qua, nhưng khi nó trở thành một thói quen kéo dài và dường như ăn sâu vào cách tồn tại của một người, ta gọi đó là nói dối mãn tính. Đây không chỉ đơn thuần là sự gian lận hay thiếu trung thực, mà thường là một cơ...