NHỮNG NGÃ ĐỜI VÀ THÂN PHẬN

NHỮNG NGÃ ĐỜI VÀ THÂN PHẬN

 

Mỗi ngày chúng ta đi qua rất nhiều con đường, lướt qua biết bao nhiêu gương mặt người và thân phận. Có bao giờ bạn đặt câu hỏi rằng, tất cả chúng ta sẽ giống và khác nhau ở điều gì không?

Phải chăng chỉ là chuyện một người sống trong sự xôn xao, xô bồ của chốn thị thành, người kia yên ả trong những góc vườn tược xanh mát. 

Một người sống trong nhung lụa, ấm êm, dư dả từ thuở lọt lòng; người kia vất vả, lao đao, chưa ăn hết bữa cơm này đã phải lo bữa kế tiếp. 

Một người hạnh phúc, may mắn đến không ngừng, người kia cứ cùng quẩn trong liên tiếp những tai ương…

Một chiều mưa tầm tã, cô nhận được tin con gái nhảy lầu tự vẫn. Hai mươi hai tuổi, em chìm đắm trong mối tình với một kẻ không ra gì và bị phụ bạc. Mất phương hướng. Thất vọng. Trầm cảm vì không thể tha thứ cho bản thân. Cuối cùng, em kết thúc cuộc sống của chính mình một cách nông nỗi, bỏ mặc bao nhiêu yêu thương, hy sinh của mẹ. Em không bao giờ biết được rằng, nước mắt rơi xuống vì em ngày tang lễ kia và cả sau này nữa, sẽ không bao giờ có lấy một giọt nào từ kẻ sở khanh ấy. Em nằm tức tưởi trong lòng đất lạnh cùng với trái tim đang vỡ vụn từng giờ, từng ngày của mẹ. Có đáng không?

Hắn nằm đó. Bất động. Não chết. Mắt chớp chớp vô hồn. Bây giờ hắn chẳng thể khác hơn một cái cây. Hắn không biết được hôm nay thứ gì sẽ chui tọt qua cổ họng để nuôi tấm thân đã trở nên vô dụng của mình. Hắn không thể biết được ba mẹ, vợ con mình đang phải gánh gồng và tuyệt vọng ra làm sao vào cái ngày hắn gặp tai nạn do uống rượu say khướt mà vẫn hùng hổ lái xe về nhà. Hắn không chết. Gia đình hắn lại càng không nỡ để hắn chết. Dù sự thật là hắn đã chết hơn nửa con người rồi. Một gia đình đã vì cơn say vô tiền khoáng hậu ấy mà túng quẫn, mà ly tan. 

Anh ấy rất giàu có. Và đó là kết quả của một chuỗi ngày làm việc cật lực, quên ăn, mất ngủ. Sự nghiệp thăng tiến, cơ ngơi hoành tráng. Vạn ánh mắt ngưỡng mộ, nghìn cái miệng ganh tỵ. Ngày anh ấy tự hào về việc mình có thể mua mọi thứ mà không cần quan tâm đến giá cả đến sớm hơn anh ấy kì vọng. Anh ấy học được rất nhiều điều từ cuộc đời này để thành công, để có được rất nhiều vật chất lấp lánh, đắt giá nhất trên đời. Nhưng cuối cùng, vẫn có một thứ anh không bao giờ mua được bằng sự giàu có của mình, và anh tuyệt vọng vung tiền vào nó – một chiếc giường bệnh trắng toát đầy mùi thuốc sát trùng, nhưng mãi mãi anh không bao giờ tìm lại được sức khỏe đã mất đi.

Cô bé được chẩn đoán mắc phải một căn bệnh hiểm nghèo. Tám tuổi, em bắt đầu ra vào bệnh viện như mỗi ngày người ta đi chợ, nặng nhọc trong những lần truyền máu, thải độc. Ấy vậy mà, người ta chỉ nhìn thấy ở em những nụ cười rất thơ ngây, tươi rói trên những con thú, bông hoa em cặm cụi kết từ hạt cườm để phụ mẹ ba một phần viện phí. Sau mỗi đợt ra viện, em lại cặm cụi học hành, tự giác và rất hạnh phúc. Sự kiên trì chiến đấu của em khiến người khác nể phục. Người ta tiên liệu về đời sống của em để gia đình chuẩn bị tinh thần. Tám năm nữa đã trôi qua như một kì tích, em vẫn đang làm đầy sự có mặt của mình trong thế giới này bằng rất nhiều màu sắc và tình yêu thương. 

Những số phận, những hoàn cảnh, những cách lựa chọn của họ trong cuộc sống sẽ cho chúng ta đáp án cho câu hỏi: con người chúng ta hơn nhau ở điều gì? 

Giàu có? Sung túc?

Học thức? Trình độ?

Bạn bè?  Tình yêu? 

Chồng? Vợ?

Tất cả đều đúng, nhưng đều không đúng.

Người ta có thể ganh đua và chiến thắng nhau trong mọi lĩnh vực, mọi khía cạnh. Nhưng trong hệ quy chiếu sức khỏe và thời gian, con người đều sẽ trắng tay như nhau cả. 

Sống ở trên đời này, suy cho cùng chúng ta chỉ hơn nhau ở HƠI THỞ mà thôi.

Và phải là một hơi thở trọn vẹn, tràn đầy sức sống.

Mọi chuyện trên đời này đều có thể thay đổi vì con người là một biến số, nhưng để có thể biến chuyện khó khăn thành thuận lợi, con người cần có hơi thở khỏe mạnh như một ẩn số cho sự thành công, hạnh phúc của mình.  

Giữ gìn hơi thở của mình và có trách nhiệm với nó bởi khi trưởng thành, hơi thở của bạn đã không chỉ quan trọng với riêng bản thân mình nữa.

LẠC NHIÊN

Mỗi ngày chúng ta đi qua rất nhiều con đường, lướt qua biết bao nhiêu gương mặt người và thân phận. Có bao giờ bạn đặt câu hỏi rằng, tất cả chúng ta sẽ giống và khác nhau ở điều gì không?

Phải chăng chỉ là chuyện một người sống trong sự xôn xao, xô bồ của chốn thị thành, người kia yên ả trong những góc vườn tược xanh mát. 

Một người sống trong nhung lụa, ấm êm, dư dả từ thuở lọt lòng; người kia vất vả, lao đao, chưa ăn hết bữa cơm này đã phải lo bữa kế tiếp. 

Một người hạnh phúc, may mắn đến không ngừng, người kia cứ cùng quẩn trong liên tiếp những tai ương…

Một chiều mưa tầm tã, cô nhận được tin con gái nhảy lầu tự vẫn. Hai mươi hai tuổi, em chìm đắm trong mối tình với một kẻ không ra gì và bị phụ bạc. Mất phương hướng. Thất vọng. Trầm cảm vì không thể tha thứ cho bản thân. Cuối cùng, em kết thúc cuộc sống của chính mình một cách nông nỗi, bỏ mặc bao nhiêu yêu thương, hy sinh của mẹ. Em không bao giờ biết được rằng, nước mắt rơi xuống vì em ngày tang lễ kia và cả sau này nữa, sẽ không bao giờ có lấy một giọt nào từ kẻ sở khanh ấy. Em nằm tức tưởi trong lòng đất lạnh cùng với trái tim đang vỡ vụn từng giờ, từng ngày của mẹ. Có đáng không?

Hắn nằm đó. Bất động. Não chết. Mắt chớp chớp vô hồn. Bây giờ hắn chẳng thể khác hơn một cái cây. Hắn không biết được hôm nay thứ gì sẽ chui tọt qua cổ họng để nuôi tấm thân đã trở nên vô dụng của mình. Hắn không thể biết được ba mẹ, vợ con mình đang phải gánh gồng và tuyệt vọng ra làm sao vào cái ngày hắn gặp tai nạn do uống rượu say khướt mà vẫn hùng hổ lái xe về nhà. Hắn không chết. Gia đình hắn lại càng không nỡ để hắn chết. Dù sự thật là hắn đã chết hơn nửa con người rồi. Một gia đình đã vì cơn say vô tiền khoáng hậu ấy mà túng quẫn, mà ly tan. 

Anh ấy rất giàu có. Và đó là kết quả của một chuỗi ngày làm việc cật lực, quên ăn, mất ngủ. Sự nghiệp thăng tiến, cơ ngơi hoành tráng. Vạn ánh mắt ngưỡng mộ, nghìn cái miệng ganh tỵ. Ngày anh ấy tự hào về việc mình có thể mua mọi thứ mà không cần quan tâm đến giá cả đến sớm hơn anh ấy kì vọng. Anh ấy học được rất nhiều điều từ cuộc đời này để thành công, để có được rất nhiều vật chất lấp lánh, đắt giá nhất trên đời. Nhưng cuối cùng, vẫn có một thứ anh không bao giờ mua được bằng sự giàu có của mình, và anh tuyệt vọng vung tiền vào nó – một chiếc giường bệnh trắng toát đầy mùi thuốc sát trùng, nhưng mãi mãi anh không bao giờ tìm lại được sức khỏe đã mất đi.

Cô bé được chẩn đoán mắc phải một căn bệnh hiểm nghèo. Tám tuổi, em bắt đầu ra vào bệnh viện như mỗi ngày người ta đi chợ, nặng nhọc trong những lần truyền máu, thải độc. Ấy vậy mà, người ta chỉ nhìn thấy ở em những nụ cười rất thơ ngây, tươi rói trên những con thú, bông hoa em cặm cụi kết từ hạt cườm để phụ mẹ ba một phần viện phí. Sau mỗi đợt ra viện, em lại cặm cụi học hành, tự giác và rất hạnh phúc. Sự kiên trì chiến đấu của em khiến người khác nể phục. Người ta tiên liệu về đời sống của em để gia đình chuẩn bị tinh thần. Tám năm nữa đã trôi qua như một kì tích, em vẫn đang làm đầy sự có mặt của mình trong thế giới này bằng rất nhiều màu sắc và tình yêu thương. 

Những số phận, những hoàn cảnh, những cách lựa chọn của họ trong cuộc sống sẽ cho chúng ta đáp án cho câu hỏi: con người chúng ta hơn nhau ở điều gì? 

Giàu có? Sung túc?

Học thức? Trình độ?

Bạn bè?  Tình yêu? 

Chồng? Vợ?

Tất cả đều đúng, nhưng đều không đúng.

Người ta có thể ganh đua và chiến thắng nhau trong mọi lĩnh vực, mọi khía cạnh. Nhưng trong hệ quy chiếu sức khỏe và thời gian, con người đều sẽ trắng tay như nhau cả. 

Sống ở trên đời này, suy cho cùng chúng ta chỉ hơn nhau ở HƠI THỞ mà thôi.

Và phải là một hơi thở trọn vẹn, tràn đầy sức sống.

Mọi chuyện trên đời này đều có thể thay đổi vì con người là một biến số, nhưng để có thể biến chuyện khó khăn thành thuận lợi, con người cần có hơi thở khỏe mạnh như một ẩn số cho sự thành công, hạnh phúc của mình.  

Giữ gìn hơi thở của mình và có trách nhiệm với nó bởi khi trưởng thành, hơi thở của bạn đã không chỉ quan trọng với riêng bản thân mình nữa.

LẠC NHIÊN

CHIA TÁCH – ÁM ẢNH – CƯỠNG CHẾ MANG TÍNH SANG CHẤN

  Chia tách (splitting) không phải là dấu hiệu của yếu kém tâm lý, mà là một cơ chế sinh tồn của hệ thần kinh khi con người phải lớn lên trong môi trường quá nguy hiểm, quá mâu thuẫn, hoặc quá xâm nhập để có thể xử lý bằng một bản ngã thống nhất. Khi người chăm...

SEX DOLL HAY ROBOT?

Sex doll và robot tình dục thường bị gộp chung trong các cuộc tranh luận như biểu tượng của sự suy đồi hay lệch lạc trong đời sống thân mật. Tuy nhiên, nếu nhìn dưới góc độ tâm lý và gắn bó, câu hỏi quan trọng không phải là “chúng có đúng hay sai”, mà là: con người...

KHI BẠN YÊU AVATAR

  Yêu một avatar không còn là điều hiếm gặp trong thế giới số. Đó có thể là một nhân vật AI, một hình đại diện được cá nhân hóa, hay một thực thể không có thân thể nhưng luôn hiện diện. Nhiều người trải nghiệm cảm xúc gắn bó sâu sắc, thậm chí đau buồn, ghen...

KHI BẠN THÂN LÀ CHATBOT

Có một khoảnh khắc rất lạ của thời đại này: khi người mà ta trò chuyện nhiều nhất, hiểu ta nhanh nhất, và ở bên ta đều đặn nhất… lại không phải là một con người. Khi “bạn thân” là chatbot, nhiều người vội vàng gọi đó là lệch lạc, trốn tránh đời thực, hay suy thoái...

TẠI SAO CƯỠNG ÉP, BẠO LỰC KHÔNG HIỆU QUẢ VỚI TRẺ

Trước hết, các biện pháp cưỡng ép dựa trên giả định sai lầm rằng trẻ “cố tình hư”, “lười”, “nghiện”, hay “chống đối”. Trong thực tế, nhiều hành vi của trẻ là chiến lược sinh tồn của hệ thần kinh khi phải đối mặt với quá tải, thiếu an toàn hoặc thiếu khả năng tự điều...

KHI GAME TRỞ THÀNH CÁCH ĐIỀU HÒA THẦN KINH Ở TRẺ ADHD VÀ TỰ KỶ

  Trẻ ADHD và Tự kỷ không “dễ hư” hay “khó bảo” hơn, mà các em đang tự tìm cách điều hòa hệ thần kinh trong một thế giới quá tải và không được thiết kế cho não của mình. Game trở thành công cụ mạnh vì nó đáp ứng rất chính xác những nhu cầu sinh học–thần kinh mà...

TỔN THƯƠNG ÂM THẦM Ở TRẺ TRƯỜNG CHUYÊN, LỚP CHỌN

Trong tưởng tượng phổ biến, trẻ học ở trường chuyên, lớp chọn thường được xem là nhóm có năng lực vượt trội, được đầu tư tốt và có nhiều cơ hội phát triển. Các em “hoạt động tốt”, đạt thành tích cao, có vẻ tự tin và kỷ luật. Chính vì vậy, những khó khăn tâm lý của...

ĐỂ TANG LIÊN TỤC CHO MỘT CÁI CHẾT CHƯA XẢY RA

  Để tang liên tục cho một cái chết chưa xảy ra là một trạng thái tâm lý – thần kinh ít được gọi tên, nhưng lại khá phổ biến ở những người lớn lên cùng cha mẹ hoặc người chăm sóc mắc bệnh mãn tính, bệnh nặng, hoặc thường xuyên nói về nỗi đau và mong muốn không...

SANG CHẤN KHI SỐNG VỚI CHA MẸ MẮC BỆNH MÃN TÍNH

  Sang chấn hiện sinh (existential trauma) không xuất phát từ một biến cố bạo lực đơn lẻ, mà hình thành khi con người phải sống lâu dài trong sự đối diện với những câu hỏi cốt lõi của tồn tại: sự sống – cái chết – ý nghĩa – sự mong manh – trách nhiệm sống. Ở...

SANG CHẤN HIỆN SINH

Sang chấn hiện sinh (existential trauma) không hình thành từ một biến cố bạo lực rõ ràng, mà phát triển khi một con người phải sống lâu dài trong sự đối diện với những câu hỏi cốt lõi của tồn tại như sự sống, cái chết, ý nghĩa và tính mong manh của đời người. Với...

HÀNH TRÌNH TRỞ THÀNH NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

Trở thành nhà tâm lý trị liệu không phải là một danh xưng đạt được sau vài khóa học, cũng không phải là kết quả trực tiếp của một văn bằng hay một mô hình trị liệu cụ thể. Đây là một hành trình dài, nhiều tầng, đòi hỏi sự chuẩn bị nghiêm túc cả về kiến thức, kỹ năng...

SÁNG CHẤN HẬU NGOẠI TÌNH

Sang chấn hậu ngoại tình (Post-Infidelity Trauma – PIT) là trạng thái tâm lý xảy ra khi một người phát hiện bạn đời hoặc người yêu phản bội. Đây không chỉ là nỗi buồn hay thất vọng thông thường, mà là tổn thương sâu sắc chạm vào cảm giác an toàn, tin tưởng và giá trị...

NHỮNG ĐÀN BÀ KHÔNG DÁM TỐT HƠN

Nhiều phụ nữ thông minh, có năng lực và giàu tiềm năng lại chọn sống trong những mối quan hệ không có tình yêu, những công việc không tương xứng với khả năng, hoặc những hoàn cảnh “tạm ổn nhưng không hạnh phúc”. Họ không dám lựa chọn tốt hơn, không phải vì thiếu khả...

PHÂN BIỆT NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU, BÁC SĨ TÂM THẦN VÀ BÁC SĨ THẦN KINH

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần, việc phân biệt nhà tâm lý trị liệu, bác sĩ tâm thần và bác sĩ thần kinh không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc một người có nhận được sự hỗ trợ phù hợp hay không. Mỗi chuyên môn có vai trò riêng,...

NỖI SỢ MẤT NGƯỜI THÂN

Nỗi sợ mất người thân là một trong những nỗi sợ cảm xúc mạnh mẽ nhất mà con người có thể trải nghiệm. Ở mức bề mặt, nó có thể xuất hiện như lo âu khi người mình thương không hồi đáp, hoảng hốt khi có dấu hiệu xung đột, hoặc cảm giác bất an mỗi khi có khoảng cách....

XẤU HỔ TÌNH DỤC MANG TÍNH VĂN HÓA

  Rất nhiều phụ nữ dị tính không hề thiếu ham muốn tình dục, nhưng họ mong muốn sự gần gũi, vuốt ve và kết nối cảm xúc nhiều hơn là quan hệ thâm nhập. Điều này không phải dấu hiệu lãnh cảm hay xa cách, mà xuất phát từ cơ chế xấu hổ tình dục (sexual shame) được...

KHI TA BỊ HẤP DẪN BỞI ĐIỀU LÀM TA TỔN THƯƠNG

  Trong trị liệu tâm lý, đặc biệt khi làm việc với sang chấn gắn bó, một hiện tượng lặp đi lặp lại thường thấy là việc thân chủ liên tục bị hấp dẫn bởi những kiểu người hoặc mối quan hệ gây tổn thương cho họ. Douglas C. Kort (2018) gọi hiện tượng này là CCSA –...

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...

SANG CHẤN ĐẠO ĐỨC – MORAL INJURY

Khi vết thương nằm ở tầng sâu của lương tâm Không phải mọi sang chấn đều đến từ sợ hãi hay bạo lực. Có những tổn thương không nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng gặm nhấm con người từ bên trong – đó là sang chấn đạo đức (moral injury). Nó xuất hiện khi một người làm,...

PHÂN LY CƠ THỂ

  Phân ly cơ thể (somatic dissociation) là một dạng đặc biệt của phản ứng phân ly, trong đó sự tách rời không diễn ra ở cấp độ ý thức hay ký ức, mà biểu hiện trực tiếp thông qua cảm giác cơ thể, tri giác thân thể và các chức năng sinh học. Đây là một chiến lược...

CHIA TÁCH – ÁM ẢNH – CƯỠNG CHẾ MANG TÍNH SANG CHẤN

  Chia tách (splitting) không phải là dấu hiệu của yếu kém tâm lý, mà là một cơ chế sinh tồn của hệ thần kinh khi con người phải lớn lên trong môi trường quá nguy hiểm, quá mâu thuẫn, hoặc quá xâm nhập để có thể xử lý bằng một bản ngã thống nhất. Khi người chăm...

SEX DOLL HAY ROBOT?

Sex doll và robot tình dục thường bị gộp chung trong các cuộc tranh luận như biểu tượng của sự suy đồi hay lệch lạc trong đời sống thân mật. Tuy nhiên, nếu nhìn dưới góc độ tâm lý và gắn bó, câu hỏi quan trọng không phải là “chúng có đúng hay sai”, mà là: con người...

KHI BẠN YÊU AVATAR

  Yêu một avatar không còn là điều hiếm gặp trong thế giới số. Đó có thể là một nhân vật AI, một hình đại diện được cá nhân hóa, hay một thực thể không có thân thể nhưng luôn hiện diện. Nhiều người trải nghiệm cảm xúc gắn bó sâu sắc, thậm chí đau buồn, ghen...

KHI BẠN THÂN LÀ CHATBOT

Có một khoảnh khắc rất lạ của thời đại này: khi người mà ta trò chuyện nhiều nhất, hiểu ta nhanh nhất, và ở bên ta đều đặn nhất… lại không phải là một con người. Khi “bạn thân” là chatbot, nhiều người vội vàng gọi đó là lệch lạc, trốn tránh đời thực, hay suy thoái...

TẠI SAO CƯỠNG ÉP, BẠO LỰC KHÔNG HIỆU QUẢ VỚI TRẺ

Trước hết, các biện pháp cưỡng ép dựa trên giả định sai lầm rằng trẻ “cố tình hư”, “lười”, “nghiện”, hay “chống đối”. Trong thực tế, nhiều hành vi của trẻ là chiến lược sinh tồn của hệ thần kinh khi phải đối mặt với quá tải, thiếu an toàn hoặc thiếu khả năng tự điều...

KHI GAME TRỞ THÀNH CÁCH ĐIỀU HÒA THẦN KINH Ở TRẺ ADHD VÀ TỰ KỶ

  Trẻ ADHD và Tự kỷ không “dễ hư” hay “khó bảo” hơn, mà các em đang tự tìm cách điều hòa hệ thần kinh trong một thế giới quá tải và không được thiết kế cho não của mình. Game trở thành công cụ mạnh vì nó đáp ứng rất chính xác những nhu cầu sinh học–thần kinh mà...

TỔN THƯƠNG ÂM THẦM Ở TRẺ TRƯỜNG CHUYÊN, LỚP CHỌN

Trong tưởng tượng phổ biến, trẻ học ở trường chuyên, lớp chọn thường được xem là nhóm có năng lực vượt trội, được đầu tư tốt và có nhiều cơ hội phát triển. Các em “hoạt động tốt”, đạt thành tích cao, có vẻ tự tin và kỷ luật. Chính vì vậy, những khó khăn tâm lý của...

ĐỂ TANG LIÊN TỤC CHO MỘT CÁI CHẾT CHƯA XẢY RA

  Để tang liên tục cho một cái chết chưa xảy ra là một trạng thái tâm lý – thần kinh ít được gọi tên, nhưng lại khá phổ biến ở những người lớn lên cùng cha mẹ hoặc người chăm sóc mắc bệnh mãn tính, bệnh nặng, hoặc thường xuyên nói về nỗi đau và mong muốn không...

SANG CHẤN KHI SỐNG VỚI CHA MẸ MẮC BỆNH MÃN TÍNH

  Sang chấn hiện sinh (existential trauma) không xuất phát từ một biến cố bạo lực đơn lẻ, mà hình thành khi con người phải sống lâu dài trong sự đối diện với những câu hỏi cốt lõi của tồn tại: sự sống – cái chết – ý nghĩa – sự mong manh – trách nhiệm sống. Ở...

SANG CHẤN HIỆN SINH

Sang chấn hiện sinh (existential trauma) không hình thành từ một biến cố bạo lực rõ ràng, mà phát triển khi một con người phải sống lâu dài trong sự đối diện với những câu hỏi cốt lõi của tồn tại như sự sống, cái chết, ý nghĩa và tính mong manh của đời người. Với...

HÀNH TRÌNH TRỞ THÀNH NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

Trở thành nhà tâm lý trị liệu không phải là một danh xưng đạt được sau vài khóa học, cũng không phải là kết quả trực tiếp của một văn bằng hay một mô hình trị liệu cụ thể. Đây là một hành trình dài, nhiều tầng, đòi hỏi sự chuẩn bị nghiêm túc cả về kiến thức, kỹ năng...

PERFORMANCE ANXIETY Ở NAM GIỚI KHI QUAN HỆ: KHI CĂNG THẲNG LẤN ÁT SỰ GẦN GŨI

Performance anxiety (lo âu về khả năng tình dục) ở nam giới là một hiện tượng phổ biến hơn nhiều so với những gì xã hội thường thừa nhận. Không ít người đàn ông bước vào quan hệ tình dục với tâm thế căng thẳng, tự giám sát bản thân và sợ thất bại, thay vì cảm nhận...

SÁNG CHẤN HẬU NGOẠI TÌNH

Sang chấn hậu ngoại tình (Post-Infidelity Trauma – PIT) là trạng thái tâm lý xảy ra khi một người phát hiện bạn đời hoặc người yêu phản bội. Đây không chỉ là nỗi buồn hay thất vọng thông thường, mà là tổn thương sâu sắc chạm vào cảm giác an toàn, tin tưởng và giá trị...

NHỮNG ĐÀN BÀ KHÔNG DÁM TỐT HƠN

Nhiều phụ nữ thông minh, có năng lực và giàu tiềm năng lại chọn sống trong những mối quan hệ không có tình yêu, những công việc không tương xứng với khả năng, hoặc những hoàn cảnh “tạm ổn nhưng không hạnh phúc”. Họ không dám lựa chọn tốt hơn, không phải vì thiếu khả...

PHÂN BIỆT NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU, BÁC SĨ TÂM THẦN VÀ BÁC SĨ THẦN KINH

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần, việc phân biệt nhà tâm lý trị liệu, bác sĩ tâm thần và bác sĩ thần kinh không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc một người có nhận được sự hỗ trợ phù hợp hay không. Mỗi chuyên môn có vai trò riêng,...

NỖI SỢ MẤT NGƯỜI THÂN

Nỗi sợ mất người thân là một trong những nỗi sợ cảm xúc mạnh mẽ nhất mà con người có thể trải nghiệm. Ở mức bề mặt, nó có thể xuất hiện như lo âu khi người mình thương không hồi đáp, hoảng hốt khi có dấu hiệu xung đột, hoặc cảm giác bất an mỗi khi có khoảng cách....

KHI BẠN BỊ HẤP DẪN BỞI NGƯỜI “KHÔNG THỂ CÓ ĐƯỢC”

  Nhiều người, bất kể xu hướng tính dục hay bản dạng giới, đều trải nghiệm một mô thức lặp lại: họ chỉ rung động với những người “không thể thuộc về mình” — người đã có gia đình, người không quan tâm, người lạnh nhạt, hoặc những đối tượng mà ngay từ đầu họ biết...

XẤU HỔ TÌNH DỤC MANG TÍNH VĂN HÓA

  Rất nhiều phụ nữ dị tính không hề thiếu ham muốn tình dục, nhưng họ mong muốn sự gần gũi, vuốt ve và kết nối cảm xúc nhiều hơn là quan hệ thâm nhập. Điều này không phải dấu hiệu lãnh cảm hay xa cách, mà xuất phát từ cơ chế xấu hổ tình dục (sexual shame) được...

KHI TA BỊ HẤP DẪN BỞI ĐIỀU LÀM TA TỔN THƯƠNG

  Trong trị liệu tâm lý, đặc biệt khi làm việc với sang chấn gắn bó, một hiện tượng lặp đi lặp lại thường thấy là việc thân chủ liên tục bị hấp dẫn bởi những kiểu người hoặc mối quan hệ gây tổn thương cho họ. Douglas C. Kort (2018) gọi hiện tượng này là CCSA –...

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...