ĐỜI MẤT VUI KHI ĐÃ VẸN CÂU THỀ

ĐỜI MẤT VUI KHI ĐÃ VẸN CÂU THỀ

 

Trong đời sống tình cảm, tình yêu là một phần không thể thiếu để nuôi dưỡng tâm hồn của mỗi người. Đó là một loại cảm xúc, trạng thái tâm lý thu hút mạnh mẽ và nhu cầu muốn được ràng buộc gắn bó. Nói đến tình yêu là nói đến tính thiện, lòng tốt, sự thấu hiểu, vị tha, rộng lượng của con người.

Vậy tình yêu có tồn tại suốt đời hay không hay sẽ theo gió cuốn đi? Cũng có ý kiến cho rằng “yêu là mù quáng” hay “yêu là gieo khổ đau” cho chính tâm hồn mình! Chúng ta thử nhớ lại xem, khi mới yêu nhau, ai cũng là những thiên thần đẹp nhất trong mắt nhau, chẳng ai nỡ giận hờn mà ngược lại còn ra sức cải thiện bản thân để trở nên xứng đáng với người chúng ta đang yêu mến.  

Một khi tiếng yêu không đủ đầy thì chẳng ai còn đủ rộng lượng, hay vị tha cho những lỗi lầm của nhau. Bỗng người ta quên, tưởng thuộc về nhau đến suốt cuộc đời giờ bỗng chốc ngoảnh mặt trở thành hai kẻ xa lạ.

Rồi ai cũng vội vàng quyết định từ bỏ cái gọi là tình yêu cũ để sống với những lựa chọn mới, hoặc chấp nhận gặm nhấm chua cay vì con cái mà trở thành những người bạn sống trọ chung một nhà, nhưng rồi cũng có người chẳng còn đủ sức níu kéo và cũng chẳng thể khỏa lấp nỗi trống vắng nên quyết định chọn hướng ly hôn để giải thoát cho nhau và hi vọng tìm một hạnh phúc khác trọn vẹn hơn sau này.

Tình yêu lại một lần nữa được mang ra phán xét, lên án và trở thành cái cớ để biện hộ, đổ lỗi cho nhau? Thật khó hiểu và lý giải lý do tại sao ta hết yêu. Phải chăng tình yêu cũng có tuổi và đến một lúc nào đó sẽ “lụi tàn” như tất cả những sự vật hiện diện trên cõi đời này. Vậy còn những cặp đôi họ yêu và chấp nhận sống đến ”răng long đầu bạc thì sao”, chẳng lẽ tình yêu của họ mới là thật, còn những tình yêu dở dang là giả tạo, ngụy biện.

Thật sự tình yêu chưa bao giờ là mất đi, tuy nhiên chỉ có cảm xúc là thay đổi. Và có tình yêu nào mà không bị chi phối bởi cảm xúc, khi mới yêu nhau chúng ta lao vào nhau bất chấp tất cả, sự kích thích từ các hormone trao đổi chất và tế bào thần kinh tạo ra những hưng phấn nhất định khiến ai cũng trong trạng thái hạnh phúc, lâng lâng khó tả.

Tuy nhiên giai đoạn này chỉ kéo dài trong vòng tối đa là 2 năm đầu yêu nhau rồi sẽ trở lại trạng thái bình thường. Nên những cảm giác tình yêu là có thật nhưng cảm xúc sẽ thay đổi nếu chúng ta không biết cách chăm sóc, nuôi dưỡng và tạo ra những không gian mới để gắn kết những yêu thương lại với nhau.

Sẽ chẳng có một sức mạnh nào có thể cứu vãn hôn nhân của bạn một khi không còn tình yêu sự tôn trọng. Sẽ chẳng có một nhà tư vấn tâm lý nào có thể hàn gắn được những tổn thương mà tình yêu mang lại. Chỉ có tình yêu mới có thể cứu vãn tình yêu và hàn gắn những mảnh vỡ trong trái tim của mỗi con người.

Có nhiều cặp đôi tìm gặp tôi sau những tổn thương mất mát, khi đó tình yêu phần nào đã lịm chết, điều trói buộc các bạn ở lại là trách nhiệm, nghĩa vụ với gia đình và con cái. Chẳng ai dạy chúng ta cách yêu, chẳng trường học nào dạy chúng ta cách chia tay làm sao cho trọn vẹn. Mỗi người sẽ có cách đối mặt với vấn đề khác nhau và đưa ra những lựa chọn dựa trên cảm nhận về hoàn cảnh của riêng mình, cảm xúc là thứ nặng tình nhất còn ở lại.

Những buổi tham vấn, trị liệu sẽ giúp các bạn đối mặt với vấn để theo hướng tích cực hơn và giúp các cặp đôi hàn gắn lại vết thương lòng sau đổ vỡ. Để cứu vãn hôn nhân sau khi niềm tin bị đánh cắp, sau những tổn thương, và cả mất mát thì chẳng gì hơn chính là tình yêu của các bạn. Tình yêu sẽ mang lại nguồn năng lượng tích cực, mang lại sức mạnh giúp bạn hành động để  xây dựng lại mối quan hệ với vợ chồng mình.

Còn thương người ta tìm cách, hết thương người ta tìm cớ, thế nên hãy học cách yêu lấy nhau mỗi ngày, mỗi giờ để chúng ta không cảm thấy nuối tiếc về sau. Tình yêu cũng giống như tài khoản, mỗi người phải đóng góp yêu thương vào đó mỗi ngày để khi chúng ta đối mặt với thử thách thì còn có đủ tự tin và yêu thương để hàn gắn lại.

Sẽ chẳng có cuộc hôn nhân nào là hoàn hảo nếu không có những cố gắng đến từ hai phía. Thử thách chỉ là những tình huống xảy ra hằng ngày, hằng giờ. Phải vững tin và đủ can đảm để bước đi cùng nhau, đôi khi có những vấn đề tự nó sinh ra thì cũng tự nó sẽ có hướng xoay sở, giải quyết.

Đừng cứ chăm chăm vào một vấn đề mà tạo nên quá nhiều căng thẳng, áp lực, tổn thương cho chính mình và người bên cạnh. Tình yêu cũng giống như hệ miễn dịch của chúng ta, một khi đủ nhiều và đủ mạnh thì sẽ chẳng có khó khăn nào mà không thể vượt qua được.

Tôi đã từng gặp một gia đình rất hạnh phúc, nhưng trải qua hai lần mất đứa con trong bụng, người vợ trở nên mất cân bằng vào niềm tin với cuộc sống. Người chồng lúc này cảm thấy bất lực, anh không chỉ đối mặt với sự mất mát của 2 đứa con mà hằng ngày còn phải chứng kiến sự rời xa của người vợ.

Hai vợ chồng đang hạnh phúc giờ trở thành những người bạn ở cùng phòng với nhau. Anh yêu vợ mình hết mực nhưng càng cố gắng hàn gắn tình cảm thì khoảng cách giữa anh và vợ càng lớn, càng cố gắng hàn gắn vết thương của mất mát thì trái tim của cả hai lại càng nhói đau.

Hai năm trôi qua nhưng cuộc sống gia đình vẫn không hề thay đổi. Hãy tưởng tượng nếu tiếp tục sống với nhau thì cả hai sẽ như thế nào nhưng anh không thể nào bỏ mặt vợ mình gặm nhấm nỗi đau cho đến cuối đời.

Cho đến khi anh và vợ không còn cố gắng tìm cách giải quyết vấn đề trước mắt nữa, họ bắt đầu cảm thấy bớt căng thẳng và cho nhau những khoảng không gian, thời gian yên tĩnh để xây dựng mối quan hệ tình cảm trở lại. Anh và vợ tập yêu nhau lại từ đầu, và chính tình yêu đã giúp chữa lành vết thương tâm hồn của cả hai vợ chồng.

Câu chuyện trên cũng phần nào chỉ ra rằng, giải quyết vấn đề không tạo ra được yêu thương, cũng giống như bác sĩ chữa hết bệnh không có nghĩa là bạn đang khỏe mạnh. Tình yêu cũng giống như một phép màu khiến bạn quên đi mọi nỗi đau và vượt qua những thử thách để hoàn thiện cuộc hôn nhân của mình. Tình yêu làm nên tất cả…  

MIA

Trong đời sống tình cảm, tình yêu là một phần không thể thiếu để nuôi dưỡng tâm hồn của mỗi người. Đó là một loại cảm xúc, trạng thái tâm lý thu hút mạnh mẽ và nhu cầu muốn được ràng buộc gắn bó. Nói đến tình yêu là nói đến tính thiện, lòng tốt, sự thấu hiểu, vị tha, rộng lượng của con người.

Vậy tình yêu có tồn tại suốt đời hay không hay sẽ theo gió cuốn đi? Cũng có ý kiến cho rằng “yêu là mù quáng” hay “yêu là gieo khổ đau” cho chính tâm hồn mình! Chúng ta thử nhớ lại xem, khi mới yêu nhau, ai cũng là những thiên thần đẹp nhất trong mắt nhau, chẳng ai nỡ giận hờn mà ngược lại còn ra sức cải thiện bản thân để trở nên xứng đáng với người chúng ta đang yêu mến.  

Một khi tiếng yêu không đủ đầy thì chẳng ai còn đủ rộng lượng, hay vị tha cho những lỗi lầm của nhau. Bỗng người ta quên, tưởng thuộc về nhau đến suốt cuộc đời giờ bỗng chốc ngoảnh mặt trở thành hai kẻ xa lạ.

Rồi ai cũng vội vàng quyết định từ bỏ cái gọi là tình yêu cũ để sống với những lựa chọn mới, hoặc chấp nhận gặm nhấm chua cay vì con cái mà trở thành những người bạn sống trọ chung một nhà, nhưng rồi cũng có người chẳng còn đủ sức níu kéo và cũng chẳng thể khỏa lấp nỗi trống vắng nên quyết định chọn hướng ly hôn để giải thoát cho nhau và hi vọng tìm một hạnh phúc khác trọn vẹn hơn sau này.

Tình yêu lại một lần nữa được mang ra phán xét, lên án và trở thành cái cớ để biện hộ, đổ lỗi cho nhau? Thật khó hiểu và lý giải lý do tại sao ta hết yêu. Phải chăng tình yêu cũng có tuổi và đến một lúc nào đó sẽ “lụi tàn” như tất cả những sự vật hiện diện trên cõi đời này. Vậy còn những cặp đôi họ yêu và chấp nhận sống đến ”răng long đầu bạc thì sao”, chẳng lẽ tình yêu của họ mới là thật, còn những tình yêu dở dang là giả tạo, ngụy biện.

Thật sự tình yêu chưa bao giờ là mất đi, tuy nhiên chỉ có cảm xúc là thay đổi. Và có tình yêu nào mà không bị chi phối bởi cảm xúc, khi mới yêu nhau chúng ta lao vào nhau bất chấp tất cả, sự kích thích từ các hormone trao đổi chất và tế bào thần kinh tạo ra những hưng phấn nhất định khiến ai cũng trong trạng thái hạnh phúc, lâng lâng khó tả.

Tuy nhiên giai đoạn này chỉ kéo dài trong vòng tối đa là 2 năm đầu yêu nhau rồi sẽ trở lại trạng thái bình thường. Nên những cảm giác tình yêu là có thật nhưng cảm xúc sẽ thay đổi nếu chúng ta không biết cách chăm sóc, nuôi dưỡng và tạo ra những không gian mới để gắn kết những yêu thương lại với nhau.

Sẽ chẳng có một sức mạnh nào có thể cứu vãn hôn nhân của bạn một khi không còn tình yêu sự tôn trọng. Sẽ chẳng có một nhà tư vấn tâm lý nào có thể hàn gắn được những tổn thương mà tình yêu mang lại. Chỉ có tình yêu mới có thể cứu vãn tình yêu và hàn gắn những mảnh vỡ trong trái tim của mỗi con người.

Có nhiều cặp đôi tìm gặp tôi sau những tổn thương mất mát, khi đó tình yêu phần nào đã lịm chết, điều trói buộc các bạn ở lại là trách nhiệm, nghĩa vụ với gia đình và con cái. Chẳng ai dạy chúng ta cách yêu, chẳng trường học nào dạy chúng ta cách chia tay làm sao cho trọn vẹn. Mỗi người sẽ có cách đối mặt với vấn đề khác nhau và đưa ra những lựa chọn dựa trên cảm nhận về hoàn cảnh của riêng mình, cảm xúc là thứ nặng tình nhất còn ở lại.

Những buổi tham vấn, trị liệu sẽ giúp các bạn đối mặt với vấn để theo hướng tích cực hơn và giúp các cặp đôi hàn gắn lại vết thương lòng sau đổ vỡ. Để cứu vãn hôn nhân sau khi niềm tin bị đánh cắp, sau những tổn thương, và cả mất mát thì chẳng gì hơn chính là tình yêu của các bạn. Tình yêu sẽ mang lại nguồn năng lượng tích cực, mang lại sức mạnh giúp bạn hành động để  xây dựng lại mối quan hệ với vợ chồng mình.

Còn thương người ta tìm cách, hết thương người ta tìm cớ, thế nên hãy học cách yêu lấy nhau mỗi ngày, mỗi giờ để chúng ta không cảm thấy nuối tiếc về sau. Tình yêu cũng giống như tài khoản, mỗi người phải đóng góp yêu thương vào đó mỗi ngày để khi chúng ta đối mặt với thử thách thì còn có đủ tự tin và yêu thương để hàn gắn lại.

Sẽ chẳng có cuộc hôn nhân nào là hoàn hảo nếu không có những cố gắng đến từ hai phía. Thử thách chỉ là những tình huống xảy ra hằng ngày, hằng giờ. Phải vững tin và đủ can đảm để bước đi cùng nhau, đôi khi có những vấn đề tự nó sinh ra thì cũng tự nó sẽ có hướng xoay sở, giải quyết.

Đừng cứ chăm chăm vào một vấn đề mà tạo nên quá nhiều căng thẳng, áp lực, tổn thương cho chính mình và người bên cạnh. Tình yêu cũng giống như hệ miễn dịch của chúng ta, một khi đủ nhiều và đủ mạnh thì sẽ chẳng có khó khăn nào mà không thể vượt qua được.

Tôi đã từng gặp một gia đình rất hạnh phúc, nhưng trải qua hai lần mất đứa con trong bụng, người vợ trở nên mất cân bằng vào niềm tin với cuộc sống. Người chồng lúc này cảm thấy bất lực, anh không chỉ đối mặt với sự mất mát của 2 đứa con mà hằng ngày còn phải chứng kiến sự rời xa của người vợ.

Hai vợ chồng đang hạnh phúc giờ trở thành những người bạn ở cùng phòng với nhau. Anh yêu vợ mình hết mực nhưng càng cố gắng hàn gắn tình cảm thì khoảng cách giữa anh và vợ càng lớn, càng cố gắng hàn gắn vết thương của mất mát thì trái tim của cả hai lại càng nhói đau.

Hai năm trôi qua nhưng cuộc sống gia đình vẫn không hề thay đổi. Hãy tưởng tượng nếu tiếp tục sống với nhau thì cả hai sẽ như thế nào nhưng anh không thể nào bỏ mặt vợ mình gặm nhấm nỗi đau cho đến cuối đời.

Cho đến khi anh và vợ không còn cố gắng tìm cách giải quyết vấn đề trước mắt nữa, họ bắt đầu cảm thấy bớt căng thẳng và cho nhau những khoảng không gian, thời gian yên tĩnh để xây dựng mối quan hệ tình cảm trở lại. Anh và vợ tập yêu nhau lại từ đầu, và chính tình yêu đã giúp chữa lành vết thương tâm hồn của cả hai vợ chồng.

Câu chuyện trên cũng phần nào chỉ ra rằng, giải quyết vấn đề không tạo ra được yêu thương, cũng giống như bác sĩ chữa hết bệnh không có nghĩa là bạn đang khỏe mạnh. Tình yêu cũng giống như một phép màu khiến bạn quên đi mọi nỗi đau và vượt qua những thử thách để hoàn thiện cuộc hôn nhân của mình. Tình yêu làm nên tất cả…  

MIA

SÁNG CHẤN HẬU NGOẠI TÌNH

Sang chấn hậu ngoại tình (Post-Infidelity Trauma – PIT) là trạng thái tâm lý xảy ra khi một người phát hiện bạn đời hoặc người yêu phản bội. Đây không chỉ là nỗi buồn hay thất vọng thông thường, mà là tổn thương sâu sắc chạm vào cảm giác an toàn, tin tưởng và giá trị...

NHỮNG ĐÀN BÀ KHÔNG DÁM TỐT HƠN

Nhiều phụ nữ thông minh, có năng lực và giàu tiềm năng lại chọn sống trong những mối quan hệ không có tình yêu, những công việc không tương xứng với khả năng, hoặc những hoàn cảnh “tạm ổn nhưng không hạnh phúc”. Họ không dám lựa chọn tốt hơn, không phải vì thiếu khả...

PHÂN BIỆT NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU, BÁC SĨ TÂM THẦN VÀ BÁC SĨ THẦN KINH

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần, việc phân biệt nhà tâm lý trị liệu, bác sĩ tâm thần và bác sĩ thần kinh không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc một người có nhận được sự hỗ trợ phù hợp hay không. Mỗi chuyên môn có vai trò riêng,...

NỖI SỢ MẤT NGƯỜI THÂN

Nỗi sợ mất người thân là một trong những nỗi sợ cảm xúc mạnh mẽ nhất mà con người có thể trải nghiệm. Ở mức bề mặt, nó có thể xuất hiện như lo âu khi người mình thương không hồi đáp, hoảng hốt khi có dấu hiệu xung đột, hoặc cảm giác bất an mỗi khi có khoảng cách....

XẤU HỔ TÌNH DỤC MANG TÍNH VĂN HÓA

  Rất nhiều phụ nữ dị tính không hề thiếu ham muốn tình dục, nhưng họ mong muốn sự gần gũi, vuốt ve và kết nối cảm xúc nhiều hơn là quan hệ thâm nhập. Điều này không phải dấu hiệu lãnh cảm hay xa cách, mà xuất phát từ cơ chế xấu hổ tình dục (sexual shame) được...

KHI TA BỊ HẤP DẪN BỞI ĐIỀU LÀM TA TỔN THƯƠNG

  Trong trị liệu tâm lý, đặc biệt khi làm việc với sang chấn gắn bó, một hiện tượng lặp đi lặp lại thường thấy là việc thân chủ liên tục bị hấp dẫn bởi những kiểu người hoặc mối quan hệ gây tổn thương cho họ. Douglas C. Kort (2018) gọi hiện tượng này là CCSA –...

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...

SANG CHẤN ĐẠO ĐỨC – MORAL INJURY

Khi vết thương nằm ở tầng sâu của lương tâm Không phải mọi sang chấn đều đến từ sợ hãi hay bạo lực. Có những tổn thương không nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng gặm nhấm con người từ bên trong – đó là sang chấn đạo đức (moral injury). Nó xuất hiện khi một người làm,...

PHÂN LY CƠ THỂ

  Phân ly cơ thể (somatic dissociation) là một dạng đặc biệt của phản ứng phân ly, trong đó sự tách rời không diễn ra ở cấp độ ý thức hay ký ức, mà biểu hiện trực tiếp thông qua cảm giác cơ thể, tri giác thân thể và các chức năng sinh học. Đây là một chiến lược...

PHÂN LY BẢN NGÃ

  Dissociative parts – hay các phần phân ly của bản ngã – là khái niệm trung tâm trong tâm lý học sang chấn hiện đại, mô tả hiện tượng tâm trí con người “tách ra” thành nhiều phần tương đối độc lập nhằm thích nghi với các trải nghiệm đau thương vượt quá khả năng...

PHÂN LY, TÊ LIỆT, ĐÔNG CỨNG GÂY ĐAU KHI QUAN HỆ

  Hiện tượng tê liệt, đông cứng hoặc phân ly ở bộ phận sinh dục nữ là một chủ đề nhạy cảm nhưng rất quan trọng trong lĩnh vực trị liệu tình dục và sang chấn. Đây không phải là dấu hiệu của sự “lạnh lùng” hay “thiếu ham muốn” như nhiều người lầm tưởng, mà là phản...

RỐI LOẠN PHÂN LY

  Khi tâm trí tách rời để sinh tồn Rối loạn phân ly là một cơ chế tự bảo vệ phức tạp của tâm trí, xảy ra khi con người phải đối diện với những trải nghiệm quá sức chịu đựng, thường là sang chấn nghiêm trọng trong thời thơ ấu như bạo hành, xâm hại tình dục, bỏ...

CAN THIỆP BẮT BUỘC THỦ PHẠM GÂY BẠO HÀNH

  Bạo lực gia đình là một trong những nguyên nhân gây sang chấn tâm lý nghiêm trọng và kéo dài nhất. Nhiều nạn nhân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, phải sống trong trạng thái sợ hãi, bất lực và bị “đông cứng” (freeze response) trong suốt thời gian dài. Khi bị dồn...

NỖI ĐAU BẤT LỰC CỦA NGƯỜI SỐNG SÓT SAU XÂM HẠI

Trầm cảm là một trong những hệ quả tâm lý phổ biến và nặng nề nhất đối với những người từng trải qua xâm hại tình dục. Trải nghiệm bị xâm phạm không chỉ để lại nỗi đau thể chất và tinh thần tức thời mà còn làm xói mòn niềm tin cơ bản của con người vào sự an toàn, giá...

“TRẦM CẢM” DO “NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

Trong xã hội hiện đại, mạng xã hội đã trở thành công cụ giao tiếp, giải trí và chia sẻ thông tin phổ biến. Tuy nhiên, việc sử dụng quá mức dẫn đến “nghiện mạng xã hội” đang trở thành một hiện tượng đáng báo động. Nghiện mạng xã hội không chỉ ảnh hưởng đến thói quen...

MỐI NGUY HIỂM KHI SỬ DỤNG MÀN HÌNH VỚI TRẺ EM

  Trong giai đoạn từ 0 đến 3 tuổi, não bộ của trẻ phát triển nhanh nhất và nhạy cảm nhất trong suốt cuộc đời. Đây là thời kỳ hình thành hàng tỷ kết nối thần kinh mới, được nuôi dưỡng qua những trải nghiệm thực tế như nghe giọng nói của cha mẹ, vận động, tiếp xúc...

“NGHIỆN” MẠNG XÃ HỘI

  Trong kỷ nguyên công nghệ, mạng xã hội, trò chơi điện tử và các ứng dụng giải trí như TikTok đã trở thành một phần quen thuộc của đời sống hằng ngày. Tuy nhiên, khi việc sử dụng không còn nằm trong tầm kiểm soát, trẻ em và thanh thiếu niên rất dễ rơi vào trạng...

“NGHIỆN” MÀN HÌNH

  Trong thời đại công nghệ số, thiết bị điện tử như điện thoại thông minh, máy tính bảng hay máy tính trở thành công cụ không thể thiếu trong học tập, làm việc và giải trí. Tuy nhiên, khi việc sử dụng mất kiểm soát, lấn át các hoạt động cần thiết khác và gây suy...

CHE GIẤU BÍ MẬT ĐỂ GIA ĐÌNH KHÔNG TAN VỠ

Trong nhiều gia đình, khi có một sự thật khó chấp nhận – như chuyện vợ hoặc chồng ngoại tình, hay việc hôn nhân không còn hạnh phúc – các thành viên thường chọn cách che giấu và né tránh. Người lớn nói dối rằng “mọi chuyện vẫn ổn”, con cái giả vờ tin, còn cả gia đình...

NÓI DỐI MÃN TÍNH

  Nói dối là hành vi con người nào cũng từng trải qua, nhưng khi nó trở thành một thói quen kéo dài và dường như ăn sâu vào cách tồn tại của một người, ta gọi đó là nói dối mãn tính. Đây không chỉ đơn thuần là sự gian lận hay thiếu trung thực, mà thường là một cơ...

PERFORMANCE ANXIETY Ở NAM GIỚI KHI QUAN HỆ: KHI CĂNG THẲNG LẤN ÁT SỰ GẦN GŨI

Performance anxiety (lo âu về khả năng tình dục) ở nam giới là một hiện tượng phổ biến hơn nhiều so với những gì xã hội thường thừa nhận. Không ít người đàn ông bước vào quan hệ tình dục với tâm thế căng thẳng, tự giám sát bản thân và sợ thất bại, thay vì cảm nhận...

SÁNG CHẤN HẬU NGOẠI TÌNH

Sang chấn hậu ngoại tình (Post-Infidelity Trauma – PIT) là trạng thái tâm lý xảy ra khi một người phát hiện bạn đời hoặc người yêu phản bội. Đây không chỉ là nỗi buồn hay thất vọng thông thường, mà là tổn thương sâu sắc chạm vào cảm giác an toàn, tin tưởng và giá trị...

NHỮNG ĐÀN BÀ KHÔNG DÁM TỐT HƠN

Nhiều phụ nữ thông minh, có năng lực và giàu tiềm năng lại chọn sống trong những mối quan hệ không có tình yêu, những công việc không tương xứng với khả năng, hoặc những hoàn cảnh “tạm ổn nhưng không hạnh phúc”. Họ không dám lựa chọn tốt hơn, không phải vì thiếu khả...

PHÂN BIỆT NHÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU, BÁC SĨ TÂM THẦN VÀ BÁC SĨ THẦN KINH

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần, việc phân biệt nhà tâm lý trị liệu, bác sĩ tâm thần và bác sĩ thần kinh không chỉ là vấn đề thuật ngữ, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc một người có nhận được sự hỗ trợ phù hợp hay không. Mỗi chuyên môn có vai trò riêng,...

NỖI SỢ MẤT NGƯỜI THÂN

Nỗi sợ mất người thân là một trong những nỗi sợ cảm xúc mạnh mẽ nhất mà con người có thể trải nghiệm. Ở mức bề mặt, nó có thể xuất hiện như lo âu khi người mình thương không hồi đáp, hoảng hốt khi có dấu hiệu xung đột, hoặc cảm giác bất an mỗi khi có khoảng cách....

KHI BẠN BỊ HẤP DẪN BỞI NGƯỜI “KHÔNG THỂ CÓ ĐƯỢC”

  Nhiều người, bất kể xu hướng tính dục hay bản dạng giới, đều trải nghiệm một mô thức lặp lại: họ chỉ rung động với những người “không thể thuộc về mình” — người đã có gia đình, người không quan tâm, người lạnh nhạt, hoặc những đối tượng mà ngay từ đầu họ biết...

XẤU HỔ TÌNH DỤC MANG TÍNH VĂN HÓA

  Rất nhiều phụ nữ dị tính không hề thiếu ham muốn tình dục, nhưng họ mong muốn sự gần gũi, vuốt ve và kết nối cảm xúc nhiều hơn là quan hệ thâm nhập. Điều này không phải dấu hiệu lãnh cảm hay xa cách, mà xuất phát từ cơ chế xấu hổ tình dục (sexual shame) được...

KHI TA BỊ HẤP DẪN BỞI ĐIỀU LÀM TA TỔN THƯƠNG

  Trong trị liệu tâm lý, đặc biệt khi làm việc với sang chấn gắn bó, một hiện tượng lặp đi lặp lại thường thấy là việc thân chủ liên tục bị hấp dẫn bởi những kiểu người hoặc mối quan hệ gây tổn thương cho họ. Douglas C. Kort (2018) gọi hiện tượng này là CCSA –...

PHÂN BIỆT THAM VẤN TÂM LÝ, TÂM LÝ LÂM SÀNG VÀ TÂM LÝ TRỊ LIỆU

  Hiểu đúng để tiếp cận đúng dịch vụ sức khỏe tâm thần Trong bối cảnh sức khỏe tâm thần tại Việt Nam ngày càng được quan tâm, hàng loạt thuật ngữ chuyên môn như counseling (tham vấn tâm lý), clinical psychology (tâm lý lâm sàng) và psychotherapy (tâm lý trị liệu)...

TẠI SAO VIỆT NAM ÍT NƠI ĐÀO TẠO TÂM LÝ TRỊ LIỆU?

Tâm lý trị liệu – hiểu như một ngành khoa học ứng dụng đòi hỏi đào tạo bài bản, giám sát lâm sàng và tiêu chuẩn đạo đức nghiêm ngặt – hiện còn khan hiếm tại Việt Nam. Sự thiếu hụt này không chỉ đến từ khó khăn trong hệ thống giáo dục mà còn bắt nguồn từ văn hóa, chính...

ĐỨA TRẺ VÀ NGƯỜI MẸ TRẦM CẢM

  Khi người mẹ rơi vào trầm cảm, đứa trẻ không chỉ mất đi nguồn chăm sóc thường xuyên mà còn thiếu vắng sự kết nối cảm xúc – yếu tố thiết yếu cho sự phát triển thần kinh và gắn bó. Trầm cảm khiến người mẹ trở nên rút lui, nét mặt ít biểu cảm, giọng nói phẳng, khả...

KHI NGƯỜI MẸ ĐE DỌA BỎ MẶT CON TRAI MÌNH…

  Khi một người mẹ đe dọa bỏ mặc, rời đi, hoặc “không cần con nữa”, trải nghiệm này gây ra một dạng sang chấn gắn bó đặc biệt nặng nề đối với đứa trẻ, kể cả khi lời đe dọa không trở thành sự thật. Đối với trẻ em, người mẹ đại diện cho sự sống còn, an toàn và ổn...

NỖI ĐAU MẤT NGƯỜI THÂN

Khi cơ thể và tâm trí cùng tan vỡ Mất người thân là một trong những trải nghiệm đau đớn nhất mà con người có thể trải qua. Nó không chỉ là việc một người rời khỏi cuộc đời ta, mà còn là sự sụp đổ của cảm giác gắn bó, an toàn và ý nghĩa sống. Với nhiều người, đây không...

SANG CHẤN ĐẠO ĐỨC – MORAL INJURY

Khi vết thương nằm ở tầng sâu của lương tâm Không phải mọi sang chấn đều đến từ sợ hãi hay bạo lực. Có những tổn thương không nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng gặm nhấm con người từ bên trong – đó là sang chấn đạo đức (moral injury). Nó xuất hiện khi một người làm,...

PHÂN LY CƠ THỂ

  Phân ly cơ thể (somatic dissociation) là một dạng đặc biệt của phản ứng phân ly, trong đó sự tách rời không diễn ra ở cấp độ ý thức hay ký ức, mà biểu hiện trực tiếp thông qua cảm giác cơ thể, tri giác thân thể và các chức năng sinh học. Đây là một chiến lược...

PHÂN LY BẢN NGÃ

  Dissociative parts – hay các phần phân ly của bản ngã – là khái niệm trung tâm trong tâm lý học sang chấn hiện đại, mô tả hiện tượng tâm trí con người “tách ra” thành nhiều phần tương đối độc lập nhằm thích nghi với các trải nghiệm đau thương vượt quá khả năng...

NHỮNG ĐỨA TRẺ ĂN CẮP

Tiếng nói thầm lặng của nỗi đau Khi một đứa trẻ bị phát hiện ăn cắp, người lớn thường vội vàng quy kết đó là hành vi sai trái, vô đạo đức hay “mất dạy”. Thế nhưng, nếu ta dừng lại để lắng nghe phía sau hành vi ấy, ta sẽ nhận ra đó không chỉ là câu chuyện về một món đồ...

PHÂN LY, TÊ LIỆT, ĐÔNG CỨNG GÂY ĐAU KHI QUAN HỆ

  Hiện tượng tê liệt, đông cứng hoặc phân ly ở bộ phận sinh dục nữ là một chủ đề nhạy cảm nhưng rất quan trọng trong lĩnh vực trị liệu tình dục và sang chấn. Đây không phải là dấu hiệu của sự “lạnh lùng” hay “thiếu ham muốn” như nhiều người lầm tưởng, mà là phản...

RỐI LOẠN PHÂN LY

  Khi tâm trí tách rời để sinh tồn Rối loạn phân ly là một cơ chế tự bảo vệ phức tạp của tâm trí, xảy ra khi con người phải đối diện với những trải nghiệm quá sức chịu đựng, thường là sang chấn nghiêm trọng trong thời thơ ấu như bạo hành, xâm hại tình dục, bỏ...

CAN THIỆP BẮT BUỘC THỦ PHẠM GÂY BẠO HÀNH

  Bạo lực gia đình là một trong những nguyên nhân gây sang chấn tâm lý nghiêm trọng và kéo dài nhất. Nhiều nạn nhân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em, phải sống trong trạng thái sợ hãi, bất lực và bị “đông cứng” (freeze response) trong suốt thời gian dài. Khi bị dồn...