Phong cách sống
SỰ SỐNG BỊ RÚT NGẮN TỪ VIỆC CHỌN NGÀY SINH
Trong nhiều nền văn hóa Á Đông, việc “chọn ngày giờ đẹp để sinh” không còn là chuyện hiếm. Không ít đứa trẻ bị can thiệp để ra đời sớm vài ngày, thậm chí vài tuần, chỉ để hợp tuổi, hợp mệnh hay tránh ngày xấu. Tuy...
NHỮNG ĐỨA TRẺ “LẶNG IM” TRONG BỤNG MẸ
Không phải mọi người mẹ lo lắng đều kết nối với con. Có những thai kỳ được giữ lại bằng mọi giá – vì yêu thương, vì hy vọng – nhưng trong suốt hành trình ấy, người mẹ sống trong sự sợ hãi đến mức không dám mở lòng với...
ĐỨA TRẺ KHÔNG ĐƯỢC CHÀO ĐÓN
Không phải mọi đứa trẻ sinh ra đều được chờ đợi. Có những sinh linh được hình thành trong hoang mang, sợ hãi, thậm chí bị từ chối từ những tuần đầu thai kỳ. Với một bé gái được mang thai ngoài ý muốn, khi cha mẹ từng...
RỐI LOẠN GẮN BÓ ỨC CHẾ XÃ HỘI
Có những đứa trẻ lớn lên với một kiểu tính cách tưởng như "ngoan ngoãn" – chúng không phản ứng mạnh, không đòi hỏi, dễ nghe lời người lớn, không phàn nàn khi bị tước mất quyền lợi hoặc bị người khác lấn át. Nhưng ẩn...
XÂM HẠI TÌNH DỤC TRẺ EM -NHỮNG DƯ CHẤN XUYÊN THẾ HỆ
Vụ xâm hại tình dục (XHTD) bé 3 tháng tuổi khiến ai tiếp cận thông tin cũng không khỏi ngỡ ngàng, đau xót vì tình tiết vụ việc và vì nạn nhân còn là trẻ sơ sinh đỏ hỏn. Trong chuyên đề của Báo Phụ nữ TPHCM hôm nay,...
NGƯỜI KIỂU GẮN BÓ LO ÂU THƯỜNG BỎ TRỊ LIỆU SỚM
Dù những người có kiểu gắn bó lo âu rất khao khát được kết nối, thấu hiểu và đồng hành, họ lại thường là nhóm dễ rời bỏ trị liệu sớm nhất. Điều này thoạt nghe có vẻ mâu thuẫn, nhưng thực chất phản ánh đúng sự phức tạp...
BẠN CÓ THẬT SỰ ỔN!
Người có kiểu gắn bó né tránh thường không dễ nhận ra mình đang mang những tổn thương sâu sắc. Họ giỏi tự xoay xở, quen sống độc lập, thường nói "mọi thứ vẫn ổn", và rất hiếm khi chủ động tìm kiếm sự giúp đỡ từ...
TRỊ LIỆU TÂM LÝ KHÔNG PHẢI PHÉP MÀU
Trong tưởng tượng của nhiều người, trị liệu tâm lý là nơi chữa lành – nơi tổn thương được lắng nghe, cảm xúc được gọi tên, và quá khứ dần được chuyển hóa. Nhưng trong thực tế, trị liệu không phải là phép màu. Nó không...
“YÊU” ĐỂ THỬ
Có những người phụ nữ bước vào tình yêu không phải để yêu, mà để thử. Thử xem người kia có yêu họ thật lòng không, có đủ kiên nhẫn không, có sẵn lòng chịu đựng những lúc họ lặng im, giận dỗi hay lạnh lùng rút lui. Họ...
CHẲNG ĐAM MÊ NÀO LÀ KHÁC THƯỜNG
Trong thế giới muôn màu của cảm xúc và tính dục, có những điều không thể gói gọn trong nhãn dán truyền thống. Một trong số đó là hiện tượng những người đàn ông dị tính – vốn bị hấp dẫn với phụ nữ – lại cảm thấy rung...
XIN ĐỪNG BỎ EM
Có những người trưởng thành sống trong một thế giới nội tâm bị cuốn chặt bởi nỗi sợ bị bỏ rơi. Dù bề ngoài họ có thể năng động, yêu thương hết mình hay tận tụy trong mối quan hệ, thì sâu bên trong, họ luôn mang theo...
GẮN BÓ HỖN HỢP LO ÂU VÀ NÉ TRÁNH Ở NGƯỜI LỚN
Khi người trưởng thành vừa sợ bị bỏ rơi, vừa sợ bị gần gũi Gắn bó lo âu – né tránh, còn gọi là gắn bó hỗn hợp (disorganized attachment), là kiểu gắn bó phức tạp và mâu thuẫn nhất ở người trưởng thành. Nó thường bắt...
GẮN BÓ NÉ TRÁNH Ở NGƯỜI TRƯỞNG THÀNH
Cơ chế tự bảo vệ từ sự cô lập Gắn bó né tránh (avoidant attachment) là một kiểu hình gắn bó đặc trưng bởi xu hướng tránh né sự thân mật, dựa dẫm quá mức vào bản thân, và đàn áp cảm xúc, đặc biệt khi đối diện với...
GẮN BÓ AN TOÀN Ở NGƯỜI TRƯỞNG THÀNH
Cội nguồn của kết nối lành mạnh Gắn bó an toàn (secure attachment) là kiểu hình gắn bó được xem là lành mạnh và cân bằng nhất, hình thành từ những trải nghiệm sớm trong đó người chăm sóc ổn định, phản ứng nhất quán và...
NGUYÊN TẮC “5 KHÔNG” TRONG PHÒNG CHỐNG XHTD TRẺ EM
-Không cho bất cứ ai động vào vùng kín của trẻ, ngay cả cha mẹ (trừ khi con còn quá nhỏ, mẹ phải săn sóc vệ sinh cho con) -Không ép trẻ thân mật với người lớn, chẳng hạn ôm hôn, ngồi trên đùi... -Không chụp hình/ quay...
RỐI LOẠN GẮN BÓ LO ÂU
Gắn bó (attachment) là nhu cầu sinh tồn cốt lõi của con người, hình thành từ những năm đầu đời khi trẻ tương tác với người chăm sóc chính. Tuy nhiên, khi mối gắn bó này bị gián đoạn hoặc tổn thương – như trong trường...
“THIẾU HIỂU BIẾT” NUÔI DƯỠNG XÂM HẠI TÌNH DỤC TRẺ EM
Ở Việt Nam, nhiều hành vi được xem là yêu thương hay chăm sóc trẻ – như thay đồ, tắm chung, đùa giỡn vùng kín, xoa bụng, nựng má, hôn môi, dọa nạt hay để trẻ đi vệ sinh nơi công cộng – thực chất đang xâm phạm ranh giới...
KHI YÊU LÀ MUỐN LO GIỮ VÀ SỢ MẤT
Rối loạn gắn bó lo âu (anxious attachment) không phải là một tính cách yếu đuối hay yêu sai cách, mà là một chiến lược sinh tồn hình thành từ những sang chấn gắn bó đầu đời. Những người có kiểu gắn bó này thường yêu...
RỐI LOẠN GẮN BÓ LO ÂU
Gắn bó (attachment) là nhu cầu sinh tồn cốt lõi của con người, hình thành từ những năm đầu đời khi trẻ tương tác với người chăm sóc chính. Tuy nhiên, khi mối gắn bó này bị gián đoạn hoặc tổn thương – như trong...
RỐI LOẠN GẮN BÓ, SANG CHẤN VÀ SINH HỌC THẦN KINH
Rối loạn gắn bó, sang chấn và sinh học thần kinh: Khi hệ thần kinh học cách sống mà không cần kết nối Gắn bó là một trong những nhu cầu cơ bản và bẩm sinh của con người. Ngay từ khi mới sinh, não bộ và hệ thần kinh đã...
CƠ THỂ, NÃO BỘ VÀ SỰ GỢI NHỚ HAM MUỐN
Phản ứng tình dục là một quá trình tinh vi, không chỉ diễn ra ở cơ quan sinh dục mà là sự cộng hưởng giữa thân thể, cảm xúc, ký ức và nhận thức. Trong nhiều trường hợp, người trưởng thành – đặc biệt là những ai...
KHI TÌNH YÊU, SỰ TÔN TRỌNG KHÔNG LÀM TA HAM MUỐN
Tính dục không đơn thuần là phản ứng sinh học, mà là một cấu trúc tâm lý phức tạp được định hình bởi cảm xúc, trải nghiệm cá nhân, chuẩn mực xã hội và các tầng sâu của vô thức. Một hiện tượng thường bị hiểu lầm...
HỘI CHỨNG JEREMY – KHI TÌNH BẠN TRỞ NÊN ĐE DỌA
Trong các mối quan hệ xã hội, đặc biệt là giữa bạn bè, chúng ta thường tin rằng tình cảm chân thành sẽ là nguồn hỗ trợ lớn lao trên hành trình phát triển cá nhân. Tuy nhiên, có những trường hợp mà chính bạn thân...
KHI CON GÁI LỚN LÊN THIẾU VẮNG CHA
Đối với nhiều cô gái, hình ảnh người cha là hình mẫu đầu tiên về sự an toàn, nâng đỡ và giới hạn. Khi sự hiện diện ấy bị thiếu vắng – do cha bỏ đi, nghiện ngập, thờ ơ, hoặc chết sớm – đứa trẻ không chỉ mất đi...
KHI ĐÀN ÔNG MÊ MASSAGE HƠN VỢ
Trong một số mối quan hệ hôn nhân, không ít người vợ đau đớn khi phát hiện chồng mình có thói quen tìm đến các dịch vụ massage "happy ending". Điều này không chỉ là sự phản bội về mặt thể xác, mà còn mang đến...
NỖI SỢ Ở MỘT MÌNH
Nỗi sợ ở một mình không đơn thuần là cảm giác cô đơn thoáng qua, mà với nhiều người trưởng thành, đó là một nỗi hoảng loạn hiện sinh – cảm giác như chính sự sống bị đe dọa khi không có ai bên cạnh. Những người...
NGHIỆN CỜ BẠC – HÀNH VI TỰ HỦY HOẠI IM LẶNG
Nghiện cờ bạc không đơn thuần là một thói quen xấu hay biểu hiện của sự “yếu đuối”. Nó là một dạng rối loạn hành vi, có cơ chế thần kinh và tâm lý tương tự như nghiện chất kích thích. Tuy nhiên, do thiếu hiểu biết và...
NHỮNG KẺ PHÁ HOẠI TỔ CHỨC CHUYÊN NGHIỆP
Trong môi trường làm việc, không khó để bắt gặp những người âm thầm hoặc công khai phá vỡ cấu trúc chung – chia rẽ nội bộ, lan truyền tin đồn, thụ động-aggressive trong công việc. Họ không hẳn là “người xấu” theo nghĩa...
HỘI CHỨNG MUNCHAUSEN BY PROXY
Hội chứng Munchausen by proxy (MBP) là một rối loạn tâm thần hiếm gặp nhưng nguy hiểm, trong đó người chăm sóc – thường là mẹ – cố ý gây tổn thương thể chất hoặc tinh thần cho con cái nhằm thu hút sự quan tâm,...
LIỆU PHÁP HỆ THỐNG GIA ĐÌNH BÊN TRONG
Liệu pháp Hệ thống Gia đình Bên trong (Internal Family Systems – IFS) là một phương pháp trị liệu tâm lý được phát triển bởi tiến sĩ Richard Schwartz vào đầu những năm 1980. Khi làm việc với thân chủ, ông nhận thấy...
CĂNG THẲNG CẤP TÍNH
Căng thẳng cấp tính là phản ứng tự nhiên của cơ thể khi đối diện với nguy hiểm hoặc sự kiện gây sang chấn. Ở giai đoạn này, hệ thần kinh tự động kích hoạt phản ứng chiến đấu, bỏ chạy hoặc đóng băng (fight,...
NGƯỜI LỚN ADHD VỚI CĂNG THẲNG, SANG CHẤN
Người lớn ADHD: Căng thẳng, Sang chấn và Hành trình phục hồi Người lớn có rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) thường phải đối mặt với mức căng thẳng cao hơn người điển hình và khi trải qua sang chấn, quá trình hồi...
NAM GIỚI VÀ CĂNG THẲNG MÃN TÍNH
Ai trong chúng ta cũng từng trải qua căng thẳng, nhưng với nam giới, cách họ đối mặt với căng thẳng kéo dài (căng thẳng mãn tính) lại rất khác biệt — và đôi khi khá âm thầm. Thay vì nói ra cảm xúc hoặc tìm kiếm...
NAM GIỚI VÀ HÀNH VI TỰ HỦY HOẠI MÌNH
Căng thẳng và sang chấn là hai trạng thái có khả năng âm thầm định hình hành vi, đặc biệt là ở những người mang trong mình nhiều niềm tin tiêu cực về bản thân. Ở nhiều nam giới, khi đối mặt với áp lực quá mức từ...
CĂNG CƠ CẢM XÚC TỪ CĂNG THẲNG VÀ SANG CHẤN
Căng cơ cảm xúc là hiện tượng phổ biến ở nhiều người, đặc biệt trong các bối cảnh căng thẳng kéo dài, sang chấn hoặc rối loạn điều hòa cảm xúc. Khi cảm xúc bị kìm nén hoặc không thể giải phóng đúng cách, cơ thể...
TẠI SAO TA ĐÔNG CỨNG
Tại sao ta “đông cứng” và cố làm hài lòng người khác khi lớn lên trong môi trường không an toàn Khi chúng ta sống trong một môi trường đầy căng thẳng như gia đình có bạo hành, la mắng, kiểm soát hoặc bị bỏ mặc,...
THÓI QUEN LÀM HÀI LÒNG NGƯỜI KHÁC
Trong những tình huống bị đe dọa, hệ thần kinh của chúng ta có thể phản ứng theo ba hướng: chiến đấu (fight), bỏ chạy (flight) hoặc đông cứng (freeze). Trong trạng thái đông cứng, cơ thể rơi vào tình trạng bất...
HỘI CHỨNG NHỮNG ĐỨA TRẺ “ZOOMBIE”
Khi mạng xã hội làm trầm trọng thêm ADHD Trong vài năm trở lại đây, thuật ngữ “hội chứng những đứa trẻ zombie” được sử dụng để mô tả hình ảnh những đứa trẻ trở nên đờ đẫn, mất khả năng tập trung, và phản ứng...
KHI XẤU HỔ TRUYỀN TỪ MẸ SANG CON GÁI
Trong quá trình làm việc trị liệu với phụ nữ, một trong những điều khiến người ta day dứt nhất không phải là những tổn thương cụ thể, mà là cảm giác xấu hổ bám rễ vào tận sâu bên trong. Nhiều phụ nữ mang trong...
KHI ĐÀN ÔNG “YẾU SINH LÝ” VÌ TÂM LÝ
Tình trạng “yếu sinh lý” ở nam giới – đặc biệt là khó cương cứng hoặc xuất tinh sớm khi gần gũi với người mình yêu – thường khiến người trong cuộc cảm thấy xấu hổ, mất tự tin, thậm chí là hoang mang. Tuy nhiên,...
CĂNG THẲNG MÃN TÍNH VÀ BỆNH CƯỜNG GIÁP
GÓC NHÌN TỔNG THỂ VỀ TÂM – THÂN – KINH Cường giáp (hyperthyroidism) là tình trạng tuyến giáp sản xuất quá mức hormone thyroxine (T4) và triiodothyronine (T3), khiến cơ thể rơi vào trạng thái “tăng tốc” kéo dài. Người...
U NANG VÀ CĂNG THẲNG MÃN TÍNH
NHÌN NHẬN TỪ MÔ HÌNH TÂM – THÂN – KINH U nang buồng trứng là tình trạng khá phổ biến ở phụ nữ, đặc biệt trong độ tuổi sinh sản. Phần lớn u nang lành tính, nhưng trong một số trường hợp, chúng có thể gây rối loạn...
KHI BẠN YÊU MỘT NGƯỜI “ÁI KỶ”
Yêu một người mắc rối loạn nhân cách ái kỷ (Narcissistic Personality Disorder – NPD) không chỉ là một hành trình đầy mâu thuẫn và tổn thương, mà còn có thể khiến bạn đánh mất chính mình. Mối quan hệ ấy có thể bắt đầu...
PHÂN LY – KHI NỖI ĐAU TRỞ NÊN “BÌNH THƯỜNG”
Có những người sống qua đau khổ mà không hề biết rằng mình đang đau. Không phải vì nỗi đau nhỏ bé hay dễ chịu – mà vì họ đã sống quá lâu trong nó, đến mức cảm giác ấy trở thành điều "bình thường", quen thuộc như hơi...
NHỮNG KẺ THÍCH “GIẢI CỨU” HÔN NHÂN NGƯỜI KHÁC
Rối loạn nhân cách là một nhóm các dạng suy nghĩ, hành vi và cảm xúc không linh hoạt, cứng nhắc, gây ra nhiều khó khăn trong quan hệ cá nhân và xã hội. Các loại rối loạn nhân cách như rối loạn nhân cách phụ...
HỘI CHỨNG “CON ÔNG CHÁU CHA”
"Hội chứng con ông cháu cha" là cách nói phổ biến ở Việt Nam để chỉ những người trẻ được sinh ra trong gia đình có địa vị, quyền lực hoặc tài sản giàu có, từ đó nhận được nhiều đặc quyền, bảo bọc quá mức, thậm chí có...
CUỘC ĐỜI LÀ MỘT SÂN KHẤU KHÔNG HỒI KẾT
Với những người mang đặc điểm của rối loạn nhân cách kịch tính (Histrionic Personality Disorder – HPD), cuộc sống thường được cảm nhận như một sân khấu rộng lớn, nơi họ luôn là nhân vật chính, là trung tâm của...
KỸ THUẬT TRỊ LIỆU TÂM THỂ
Somatic therapy – liệu pháp tâm thể – là một phương pháp trị liệu tâm lý tiếp cận con người như một hệ thống tổng thể, nơi tâm trí và cơ thể không thể tách rời. Trọng tâm của phương pháp này là mối liên hệ qua...
EMDR – LIỆU PHÁP GIẢI MẪN CẢM VÀ TÁI XỬ LÝ THÔNG QUA CHUYỂN ĐỘNG NHÃN CẦU
EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) là gì? Tâm trí con người thường có khả năng tự chữa lành một cách tự nhiên, tương tự như cách cơ thể tự hồi phục. Phần lớn cơ chế ứng phó tự nhiên này diễn ra...
BỆNH LÝ CỦA SỰ XẤU HỔ
Xấu hổ là một trong những cảm xúc con người thường né tránh, nhưng lại hiện diện âm thầm trong rất nhiều trải nghiệm đời sống. Khác với cảm giác tội lỗi – thường xuất hiện khi ta làm điều gì đó sai – xấu hổ lại...
